Görüntüleme Ayarları:
Sayfa numarasını gizle

Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadecepakete abone olan üyelerimiz erişebilir.


B. SORUMLU KİŞİ: EV BAŞKANI

3.89

Ev başkanı kavramı ve onun yönetme yetkisi MK m. 367 hükmünde düzenlenmiştir: “(1)Aile hâlinde yaşayan birden çok kimsenin oluşturduğu topluluğun kanuna, sözleşmeye veya örfe göre belirlenen bir ev başkanı varsa, evi yönetme yetkisi ona ait olur. (2) Evi yönetme yetkisi, kan veya kayın hısımlığı, işçilik, çıraklık veya benzeri sebeplerle ya da koruma ve gözetme ilişkisi içinde ev halkı olarak bir arada yaşayanların hepsini kapsar”. Ev başkanı (Familienhaupt) aile hâlinde yaşayan kişiler üzerinde kanundan, sözleşmeden veya örften doğan bir otoritesi olan kişidir; bu tanımda iki unsur bulunmaktadır: Aile hâlinde yaşam ve belirtilen kişiler üze-Sayfa 266rinde otorite sahibi olmak(167). Aile hâlinde yaşam, aile olmak anlamında kullanılmamıştır; bu kavramda önemli olan bir arada yaşamak, yaşamı paylaşmaktır, daha doğrusu belirli bir organizasyon dâhilinde yaşamaktır. Bir evi paylaşmak da her zaman MK m. 367 anlamında aile hâlinde yaşam anlamına gelmez; örneğin evi birlikte kiralayan, kirayı ve masrafları paylaşan iki ev arkadaşının aile hâlinde yaşamı olmayabilir(168). Ev başkanı gerçek veya tüzel kişi olabilir(169). Ev başkanının mutlaka anne, baba veya aile bireyi olması gerekmez. Ancak özellikle küçüklerin verdikleri zararlar bakımından anne ve babalarının ev başkanı sıfatıyla sorumlu tutulmalarına sıklıkla rastlanır(170). Ev başkanı sıfatı elbette anne ve baba ile sınırlı değildir; MK m. 369 çok daha geniş uygulama alanı olan bir hükümdür(171). Sayfa 2673.90Anne ve/veya babanın ev başkanı sıfatı taşımaları küçüğün ya da ergin olup kısıtlanmış çocuğun (MK m. 335/II) kural olarak velâyet hakkına sahip olmalarına bağlı olduğu savunulmuştur(172). Bu nedenle eğer örneğin boşanma nedeniyle küçüğün velâyeti anne veya babadan sadece birine verilmiş ise, ev başkanı sıfatı ile sorumluluk ona ait olacaktır. Bununla birlikte bizim görüşümüze göre ev başkanı kavramı velâyet hakkının sonuçlarından biri olarak da görülmemelidir; bu kavram çok daha geniş kapsamdadır. MK m. 367 hükmüne bakıldığında ev başkanı sıfatının velâyet hakkı ile doğrudan bir ilgisinin bulunmadığı görülmektedir. Ancak şu bir gerçektir, velâyet hakkı bulunmayan anne veya babanın evi yönetmesi yaşamın olağan akışında söz konusu olmaz. Bununla birlikte aksi bir durum söz konusu ise, örneğin boşanma kararına ve velâyetin sadece birine verilmesi durumuna rağmen ortak yaşam devam ediyor ve ortak bir ev idaresi söz konusu ise kanaatimizce anne ve baba yine birlikte ev başkanı sayılmalıdır, bakılması gereken tek şey birlikte ortak bir yaşamın varlığıdır(173). Bu nedenle kanaatimizce anne ve babanın ev başkanı sıfatı ile sorumluluğu velâyete doğrudan bağlı bir sonuç olarak ele alınmamalıdır(174). Sayfa 2683.91Yukarıda da belirttiğimiz gibi ev başkanı veliden daha geniş bir kavramdır, ev başkanının yetkisi sadece küçükler üzerinde değildir, akıl hastası, kısıtlı büyükler üzerinde de ev başkanın yetkisi ve bu yetkinin beraberinde getirdiği sorumluluk vardır(175).

A. GENEL OLARAK
C. ŞARTLARI