Sayfa 2233.2. Türkiye’nin Çifte Vergileme Anlaşmaları (ÇVÖA) Stratejisine Bakış
Türkiye’nin sonlandırdığı ÇVÖA sayısı 82’ye ulaşmıştır. İmzalanan Anlaşmalarda hangi…
Türkiye OECD Model Anlaşmasındaki vergileme ilkelerine bağlı hareket etmiştir. Genel…
Türkiye’nin imzaladığı ÇVÖA’larının “faiz”, “temettü” ve “gayri maddi hak ödemeleri” bölümleri “ödemelerin” gerçek lehdara” yapıldığı kavramına dayalıdır.…
Bu genel ilkeler dışında Türkiye OECD Modeline bazı rezervler koymuştur. Bunlar sırasıyla…
1) Mukimlik ile ilgili 4. madde: “Kanuni merkez” yanında “yönetim yeri” kriterini…
2) İşyeri ile ilgili 5. madde: Belli süreleri (6 ay ve üzeri) aşan süre ile…
3) Deniz, Hava ve Karayolu Taşımacılığı ile ilgili 8. madde: Uluslararası…
4) Faiz ile ilgili 10. madde: Türkiye kaynak ülke olarak faiz üzerinden vergileme…
5) Temettü ile ilgili 11. madde: Türkiye kaynak ülke olarak “işyerine bağlı ticari kazanç” üzerinden işyeri kazançlarını da temettü kapsamına koymak üzere vergileme hakkına bazı anlaşmalarda sahiptir. Diğer taraftan, Türkiye’nin son yıllarda imzaladığı bazı anlaşmalarda, temettü ödemelerinde düşük oran uygulanması için dağıtılan kazanca “tam oran vergilemesi” ifadesi…
6) Gayrimaddi hak (royalty) bedelleri ile ilgili 12. madde: Türkiye “gayri maddi hak bedelleri tanımı” rezervi ile sınai, ticari veya bilimsel teçhizatın kullanımı veya kullanma hakkı kar-
7) Serbest meslek faaliyetleri ile ilgili 14. madde: OECD Model Anlaşma metninden 2000 yılında çıkarılmasına rağmen Türkiye “serbest meslek faaliyetleri” ile ilgili düzenlemeye rezerv koymuştur. Türkiye kaynak ülke olarak, ikili anlaşmalar ile “serbest meslek faaliyetleri” ile ilgili düzenlemelerin kapsamını (gerçek kişi ve/veya kurum) kazançları üzerinden vergileme yapmaya devam etmektedir. Türkiye serbest meslek faaliyetleri ile ilgili düzenlemelerde de farklı dönemlerde farklı madde metinleri ile ÇVÖA imzalamıştır. Farklı tarihlerde imzalanan ÇVÖA’ları nedeniyle “serbest meslek kazançları ile ilgili vergilendirme açısından tek tip bir düzenleme” bulunmamaktadır.…
8) Çifte vergilemenin önlenmesi ile ilgili 22. madde: Türkiye’nin imzaladığı bazı anlaşmalarda, temettü ödemelerinde düşük oran uygulanmasından yararlanmayı engellemek için “vergiden kaçınma ile ilgili protokol maddesi” oluşturulmaktadır. Bunun nedeni, “çifte vergilemenin önlenmesinde Türkiye kaynaklı geliri elde eden mukim kişi veya şirketin devleti” ile “istisna yöntemi” ile sonuçlandırılan anlaşmalarda öngörülen istisnanın uygulanmasında “özün önceliğinin” kötüye kullanıma karşı bir önlem olarak öngörülmüştür.…
9) Vergi iadesi ile ilgili 25. madde: Karşılıklı anlaşma usulünde, başvuru ve iade işlemlerinde tarhiyat için belirlenen mevzuat süreleri esas alınmıştır. Bu nedenle, ilgili vergilendirme dönemini takip eden 5 yıl içinde başvuru esası genel olarak benimsenmiştir.…
EN
TR
