Avlakların Kuruluşu, Yönetimi ve Denetimi Esas ve Usulleri ile İlgili Yönetmelik

BİRİNCİ KISIM

Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

Bu Yönetmelik, avlaklarda av ve yaban hayvanlarının korunması ve avcılığın düzenlenmesi amacıyla avlakların kuruluşu, yönetimi ve denetimi esaslarını belirler.

Hukuki dayanak

Bu Yönetmelik, 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanununun 11 inci maddesine dayanılarak düzenlenmiştir.

Tanımlar

Bu Yönetmelikte yer alan;

a) Kanun: 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanununu,

b) Bakanlık: Orman ve Su İşleri Bakanlığını,

c) Bakan: Orman ve Su İşleri Bakanını,

d) Genel Müdürlük: Doğa Koruma ve Millî Parklar Genel Müdürlüğünü,

e) İldeki şube müdürlüğü: Bakanlık bölge müdürlüklerine bağlı ildeki şube müdürlüğünü,

f) Orman İşletme Şefliği: Orman Genel Müdürlüğünün işletme müdürlüklerine bağlı birimini,

g) Av Hayvanı: Kanun kapsamında avlanan, korunan ve Bakanlıkça belirlenen listede yer alan hayvanları,

h) Yaban Hayvanı: Sadece suda yaşayan memeliler dışında kalan ve Bakanlıkça belirlenen bütün memelileri, kuşları ve sürüngenleri,

i) MAK: Merkez Av Komisyonunu,

j) Avlak: Av ve yaban hayvanlarının doğal olarak yaşadıkları veya sonradan salındıkları sahaları,

k) Özel Avlak: Bir bütün teşkil eden özel mülkiyetteki tapulu arazilerden, Bakanlığın avlaklar için tespit ettiği ve tanımladığı şartlara uygun olan avlakları,

l) Devlet Avlağı: Devlet ormanları, toprak muhafaza, ağaçlandırma sahaları ve benzeri yerlerle Devlet tarım işletmeleri, baraj gölleri ve emniyet sahalarında, ilgili kuruluşun muvafakatı alınarak Bakanlıkça avlak olarak ayrılan yerleri,

m) Genel Avlak: Özel ve Devlet avlakları dışında kalan bütün av sahaları ile göl, lagün, bataklık ve sazlık gibi sahaları,

n) Örnek Avlak: Devlet avlakları ve genel avlaklar içinde Bakanlıkça belirlenecek esaslara göre ayrılan ve işletilen veya işlettirilen avlakları,

o) Avlanma Plânı: Envanteri yapılan, sınırları belli bir avlak alanında avlanmasına izin verilen yaban hayvanlarının tür, cinsiyet ve yaş itibariyle kaç adet, hangi usul ve kurallara uyularak ne kadar süre içerisinde avlanacağını düzenleyen ve yaşama ortamının geliştirilerek sürdürülmesi için gerekli önlemleri öngören ve Genel Müdürlükçe onaylanmış plânı,

p) Trofe: Yaban hayvanının boynuz, diş, post ve benzeri hatıra değeri taşıyan parçalarını,

r) Avlak Yöneticisi: İşlettirilen örnek avlakların bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak yönetilmesinden sorumlu olan, fakültelerin orman mühendisliği, orman endüstri mühendisliği, veteriner hekimliği, ziraat mühendisliği ve biyoloji bölümünden mezun olmuş ve yaban hayatı yönetimi konusunda bölge müdürlüklerince verilecek sertifikaya sahip kişileri,

s) Avlak İşletmecisi: İşletmeye verilen örnek avlakların, 2886 Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre, avlanma hakkını elde eden ve ildeki şube müdürlüğünce belirlenen şartname ve sözleşme hükümlerine göre avlakları işleten gerçek veya tüzel kişileri,

ş) Bölge müdürlüğü: Bakanlık bölge müdürlüğünü,

t) Şeflik: İldeki şube müdürlüğüne bağlı şefliği,

ifade eder.

İKİNCİ KISIM

Devlet, Genel ve Örnek Avlak Alanlarının ve Sınırlarının Belirlenmesi, Planlaması ve Kuruluşu

BİRİNCİ BÖLÜM

Avlakların Seçimi ve Alanlarının Belirlenmesi

Avlak olarak ayrılmayacak yerler

Devlet avlakları kapsamına giren ancak ilgili kuruluşun muvafakatı olmayan sahalar, yaban hayatı koruma ve geliştirme sahaları, 2873 sayılı Milli Parklar Kanunu kapsamında olan sahalar ile herhangi bir koruma statüsünde olup, MAK statüsü belirtilerek avlanmanın yasaklandığı sahalar avlak olarak ayrılmaz.

Bu sahalarda Kanunun 12 nci maddesi hükmü çerçevesinde örnek avlak statüsünde avlanma yapılabilir.

Devlet avlakları

Ormanlık alanlar, toprak muhafaza ve ağaçlandırma sahaları ile Devlet tarım işletmeleri sahaları, baraj gölleri ve bunların emniyet sahalarından uygun görülenler ilgili kuruluşun da muvafakatı alınarak, il sınırları dikkate alınmak suretiyle Devlet avlağı olarak tefrik edilir.

Genel avlaklar

Devlet avlakları, özel avlaklar ve meskûn mahaller haricinde kalan bütün yerler genel avlaktır.

Devlet avlağı içerisinde kalan ancak bir bütün teşkil etmeyen tarım ve hazine arazileri devlet avlağının, genel avlaklar içerisinde kalan ve bir bütün teşkil etmeyen ormanlık araziler de genel avlağın bir parçası sayılır.

Örnek avlaklar

Devlet avlakları ve genel avlaklar içerisinden ön-etüt ve envanter çalışmalarına göre popülasyonu yeterli olan türlere yönelik olarak ildeki şube müdürlüğünce sınırları belirlenen sahalarda örnek avlaklar oluşturulur.

Bu avlaklar, av ve yaban hayvanlarının barınabileceği, beslenebileceği, dinlenebileceği, doğal olarak üreyebileceği ve bu faaliyetleri sürdürebileceği asgari yaşama ve dolaşım alanına sahip, planlı avlanmanın yapıldığı korumalı alanlardan seçilir.

Avlakların, mera, yaylak ve kışlaklarda kurulmak istenmesi durumunda il mera komisyonundan görüş alınır.

Örnek avlakların büyüklüğü

Avlak alanları büyüklüğü tavşan türleri hariç memeli türler için en az üç bin hektar, tavşan türleri ve kanatlılar için en az bin hektar olarak planlanır.

Avlak alanlarının sınırlarının belirlenmesi ve işaretlenmesi

Alanın sınırları mümkün olduğunca yol, dere, sırt gibi doğal hatlardan geçirilmelidir. Yapay işaretlemenin zorunlu olduğu durumlarda ise arazinin topoğrafik yapısı dikkate alınarak alanın sınırlarını belirten gerekli işaretlemeler yapılır. Avlağın işlettirilmesi durumunda müteşebbis, avlağın tamamını veya bir kısmını Genel Müdürlükçe de uygun görülmesi halinde esnek plastik kaplamalı telle çevirebilir.

Bu alanlar tarım arazisi ise il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüklerinden 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında görüş alınır.

İKİNCİ BÖLÜM

Avlakların Etüdü

Devlet ve genel avlakların etüdü

Bu avlakların ön etüt raporu (Ek-1) ildeki şube müdürlükleri tarafından düzenlenir.

Örnek avlakların etüt ve avlanma planı

Genel Müdürlük talimatları doğrultusunda veya ildeki şube müdürlüğünce teklif edilen 7 ve 8 inci maddede belirtilen özelliklere sahip alanlar, ildeki şube müdürlüğü tarafından oluşturulacak bir komisyon marifetiyle yerinde yapılacak veya yaptırılacak inceleme ve envanter çalışmaları sonucunda ön etüt raporu (Ek-1) ile avlanma planı (Ek- 2) tanzim edilerek, alanın 1/25.000 lik haritası ile birlikte onay için Genel Müdürlüğe gönderilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Avlakların Tescili, İlanı ve Planlaması

Genel ve devlet avlaklarının tescili

Ön etüt raporu bölge müdürlükleri tarafından onaylanarak tescil edilir. Alanın ön etüt raporunun bir örneği alanın 1/25.000 lik haritası ile birlikte bilgilendirmek amacıyla Genel Müdürlüğe gönderilir.

Örnek avlakların tescili ve ilanı

İldeki şube müdürlüğü tarafından Genel Müdürlüğe önerilen örnek avlak sahalardan uygun görülenler; Devlet avlakları ve genel avlaklar içerisinde ise Genel Müdürlükçe, yaban hayatı geliştirme sahalarında ise Bakanlıkça örnek avlak olarak tescil edilir.

Örnek avlak olarak tescil edilenlerden işlettirilecek olanlar Genel Müdürlükçe belirlenir.

Habitat iyileştirilmesi

Gerektiğinde avlak alanlarında habitat ve yaşama ortamını iyileştirici çalışmaların yer aldığı gelişme planları, ilgili kuruluşların görüşleri alınarak hazırlanır veya hazırlattırılır.

İldeki şube müdürlüğünce hazırlanan plan Genel Müdürlüğün onayını müteakip yürürlüğe girer. Söz konusu habitat restorasyonunun, popülasyon büyüklüklerini ve tür çeşitliliğini ne şekilde etkilediği ise ildeki şube müdürlüğünce izlenir.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Yönetim ve İşletme

BİRİNCİ BÖLÜM

Devlet Avlakları ve Genel Avlaklar

Devlet avlakları ve genel avlakların yönetimi ve işletilmesi

Devlet avlakları ve genel avlakların yönetimi, işletilmesi ve işlettirilmesi ildeki şube müdürlüğü tarafından yapılır.

Avlakların ava açılması veya kapatılması ve avcılığın düzenlenmesi

Devlet ve genel avlak olarak sınıflandırılan sahaların ve özel avlak olarak ayrılmayan özel mülkiyetteki arazilerin avlanmaya açılması veya ava yasaklanması ile bu sahalarda avcılığın düzenlenmesi MAK kararları doğrultusunda yapılır.

Avlaklarda diğer kuruluşların faaliyetleri

Avlaklarda silvikültürel ve tarımsal faaliyetler hedef tür veya türlerin biyolojik ve ekolojik istekleri dikkate alınarak yapılır.

İKİNCİ BÖLÜM

Örnek Avlakların Yönetimi, İşletilmesi ve İşlettirilmesi

Yönetimi

Örnek avlaklar, ildeki şube müdürlüğü denetiminde Kanun ve bu Kanuna dayalı olarak çıkartılan yönetmelik hükümlerine göre onaylanmış avlanma planları çerçevesinde yönetilerek işletilir veya işlettirilir.

İşlettirilmesi

Örnek avlaklar uygulanan mevzuat çerçevesinde, ildeki şube müdürlüğünce belirlenecek teknik ve idari şartname, sözleşme ile asgari yeterlilik şartlarını yerine getiren avlak işletmecisi tarafından işletilir.

İkaz ve bilgi levhaları

Sahanın giriş ve çıkış yerleri tespit edilerek avlağın sınırlarını belli edecek şekilde uygun görülen yerlere kontrollü av yaptırıldığı, bunun haricinde avlanmanın yasak olduğunu belirten standartları Genel Müdürlükçe belirlenecek levhalar konulur.

Popülasyonun takibi

Yılda en az bir defa olmak üzere, avlaklarda avlattırılan türler ile alandaki av ve yaban hayatının izlenmesi amacıyla uygun görülen aralıklarla ildeki şube müdürlüğü tarafından envanter yapılır veya yaptırılır.

Avlağın ava kapatılması ve iptali

Örnek avlaklar, salgın hastalık çıkması, hedef tür veya türlerin çeşitli nedenlerle azalmaları, habitatın yangın, sel ve benzeri nedenlerle tahrip olması ve özelliğini yitirmesi durumunda Genel Müdürlük tarafından ava kapatılabilir. Bu avlaklarda, habitatın düzeltilememesi veya hedef türlerin çoğaltılamaması durumunda Genel Müdürlük tarafından avlak tescili iptal edilebilir.

Personel istihdamı ve işbirliği

Avlaklarda, avlakların büyüklüğüne ve özelliğine göre koruma hizmeti işlemi yapmak için avlanma planı doğrultusunda belirlenen sayıda personel istihdam edilir. Bu personel öncelikle yöre halkından sağlanacak olup, bu hususla ilgili esaslar Bakanlıkça ayrıca belirlenir.

Bu alanlarda koruma, üretim, bakım ve avcılığın düzenlenmesinde köy tüzel kişilikleri ve belde belediyeleriyle işbirliği yapılabilir. Bu işbirliğinin nasıl yapılacağı ile işbirliği yapılan avlaklardan sağlanan gelirlerden köy tüzel kişiliğine ve belde belediyelerine verilecek miktarın alt ve üst sınırları sahanın özelliğine göre Bakanlıkça belirlenir.

Avlanma

Genel Müdürlük tarafından ildeki şube müdürlüğü aracılığıyla işletilen veya işlettirilen avlaklarda avlanma, Kanun ve bu Kanuna dayalı olarak çıkartılan yönetmelik hükümlerine göre, bu sahanın Genel Müdürlük tarafından onaylanan avlanma planları çerçevesinde yaptırılır.

Avlanma ücreti alınması

Genel Müdürlükçe ildeki şube müdürlüğü aracılığıyla işletilen avlaklarda, Kanunda belirtilen ve bedeli Genel Müdürlükçe her yıl belirlenen avlanma ücreti av bitiminde döner sermaye işletmesi hesabına yatırılır veya mutemet eliyle makbuz karşılığı tahsil edilir.

Koruma

İşlettirilen avlaklarda av ve yaban hayvanlarının korunması ve yasa dışı avcılığın önlenmesi avlak işletmecisinin sorumluluğundadır.

Avlak işletmecisine, ülkedeki ve bölgesindeki türleri önceden tanıtmak üzere, ilgili kuruluşların belirleyerek Genel Müdürlüğün onayına sunduğu kapsam ve sürede arazide uygulamalı biyolojik çeşitlilik eğitimi verilir.

DÖRDÜNCÜ KISIM

Özel Avlaklar

BİRİNCİ BÖLÜM

Kuruluş Esasları ve Tescil

Özel avlağın kuruluş esasları

Bir bütün teşkil eden tapulu araziye sahip olan ya da sahipli arazilerden arazi kullanım hakkını noter onayı ile elinde bulunduran özel veya tüzel kişiler; özel avlak bilgi formu (Ek: 4), avlağın bulunduğu yerin haritası, tapu belgesi veya arazi kullanım hakkı elde edilmişse kira kontratı ve mahallin en büyük mülki amirliğinden bu alanda özel avlak kurulmasında bir sakınca olmadığına ilişkin bir belge ile ildeki şube müdürlüğüne başvurur.

Özel avlakların tescili

İldeki şube müdürlüğü tarafından hazırlanan inceleme raporu Genel Müdürlüğe gönderilir. Uygun görülmesi durumunda özel avlağın tescili Bakanlık Oluru ile yapılır.

İKİNCİ BÖLÜM

Yönetimi, İşletilmesi, Avlanma ve Av Hayvanı Yerleştirme

Yönetimi ve işletilmesi

Özel avlaklar, sahipleri veya işletmecileri tarafından yönetilir, işletilir veya işlettirilir.

Avlanma

Özel avlaklarda avlanma, esas itibariyle üretimi yapılan veya yerleştirilen türler yanında MAK kararları çerçevesinde izin verilen doğal türler için yaptırılabilir. Bu avlaklarda, avlanma esasları, zamanı ve limitleri yerleştirilen türler için avlak sahibi veya işletmesince tespit edilir. Avlakta doğal olarak bulunan ve avına izin verilen türlerin avlanma esasları, zamanı ve limitlerinde MAK kararları esastır.

Avlanma izni verilmesi

Özel avlaklarda üretilip salınan türlerin avlanması için verilen izin avlak sahibi veya işletenlerce ücreti karşılığı verilir. Bu ücretin yüzde onu döner sermaye işletmesine yatırılır. Aksi takdirde özel avlak kuruluş izni iptal edilir.

Sahipli arazilerde avlanma

Özel avlak olarak ayrılmayan sahipli araziler genel avlak içine dahildir. Üzerinde ürün bulunan arazilerde, ihatalı arazilerde, meskun mahallerin üçyüz metre yakınına kadar olan arazilerde avlanmak yasaktır.

Özel avlaklara av hayvanı yerleştirme

Avlak işletmecileri, avlağa av hayvanı yerleştirmeden bir hafta önce av hayvanının sağlıklı olduğunu belirtir Hükümet veterinerinden alınmış sağlık belgesini ildeki şube müdürlüğüne verir. Avlak işletmecisi, ildeki şube müdürlüğünün onayını müteakip av hayvanlarını avlağa yerleştirebilir. Avlak sahibi veya işletmecisi yerleştireceği av hayvanlarını ve miktarlarını içeren bir belgeyi avlağın bulunduğu yerin mülki amirliğine vermek zorundadır.

Av hayvanı üretimi yapmayan veya üretim kapasitesinin üzerinde av yaptırmak isteyen avlak işletmecileri, temin ettikleri av hayvanı türlerini yasal yollardan elde edildiğini belgelemekle yükümlüdür.

Av hayvanı türlerinin, av stoku olarak avlakta bulundurulacağı alana yerleştirilmesi ildeki şube müdürlüğünden bir yetkilinin gözetiminde yapılır.

BEŞİNCİ KISIM

Ortak ve Son Hükümler

BİRİNCİ BÖLÜM

Ortak Hükümler

Denetim

Avlakların ve burada yapılan işlemlerin denetlenmesi Genel Müdürlük tarafından yapılır veya yaptırılır. 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu ile mülki amirliklere verilen denetim hakkı saklıdır.

Yapılan denetimlerde, özel avlaklarda bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara uyulmadığının tespit edilmesi durumda avlağın tescili, tescili yapan makamın re’sen iptali ile sona erer.

Özel avlak sahibinin vazgeçmesi durumunda ise özel avlak sahibinin bu durumu izin veren makama bildirmesi ve makamında uygun görmesi durumunda avlak tescili iptal edilir.

Avlanan hayvanlar ve bu hayvanlardan elde edilen ürünler

Avlaklarda av hayvanlarından elde edilecek her türlü ürünün yurt içi veya yurt dışına nakli, devredilmesi, ticareti, kullanılması ve benzeri gibi işlemler, Kanun ile bu Kanuna bağlı çıkartılan yönetmelikler, MAK kararları, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu ve bu Kanuna bağlı çıkartılan yönetmelikler ve taraf olduğumuz ulusal ve uluslararası sözleşme esaslarına göre yapılır.

Kayıt tutma

Örnek ve özel avlaklarda avlanma faaliyeti ile ilgili Av Kayıt Defteri (Ek-3) tutulur.

Avlakların devri

Örnek ve özel avlaklar, avlak sahibinin veya işletmecisinin tüm şartlarına sahip gerçek veya tüzel kişilere devredilebilir. İşlettirilen örnek ve özel avlakların devir onayı, bu avlakların sahibinin veya işletmecisinin talebi ile Genel Müdürlük tarafından bölge müdürlüğü aracılığıyla yapılır.

Örnek ve özel avlaklarda av hayvanı üretimi

Örnek ve özel avlak işletmecileri, av ve yaban hayvanı üretmek istemeleri durumunda ayrıca Kanun ve Kanuna bağlı olarak çıkartılan yönetmelik esaslarına göre Genel Müdürlükten izin almak zorundadırlar.

Avlak yöneticisi istihdamı

İşlettirilen örnek avlaklarda avlak yöneticisi çalıştırılması zorunludur.

Avlaklara yapılacak yapı ve binalar

Avlaklara yapılacak bina ile yapılar ve yerleri ön etüt raporunda (Ek-1) belirtilerek harita üzerinde gösterilir. Avlaklarda yapılacak bu bina ve yapılar, çevre ve su kirliliğine neden olmayacak şekilde planlanmalıdır.

İKİNCİ BÖLÜM

Hijyenik Şartlar, Sağlık Taraması, Hastalıkların İhbarı, Hayvanların Tecrit, Dezenfeksiyon, İtlafı ve Ölen Hayvanlara Yapılacak İşlemler

Hijyenik şartlar

Av hayvanlarının av stoku olarak avlakta bulundurulacağı alanda, türün biyolojik özelliklerine göre gerekli hijyenik şartlar sağlanır.

Sağlık taraması

Gerekli görüldüğü takdirde bir veteriner hekim tarafından birey veya bireylerden alınacak muhtelif örnekler, bu konuda ihtisaslaşmış bir laboratuvarda incelettirilir.

Hastalıkların ihbarı

Tüm avlaklarda hayvan ölümleri veya 5996 sayılı Kanunda belirlenen ihbarı zorunlu hastalıklar görüldüğü takdirde, bu durum ildeki şube müdürlüğü tarafından 24 saat içerisinde il/ilçe gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüklerine ve Genel Müdürlüğe bildirilir.

Hayvanların tecrit, dezenfeksiyon, itlafı ve ölen hayvanlara yapılacak işlemler

Bu konularda yapılacak iş ve işlemler 5996 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde yapılır.

Hastalık ve zararlılarla mücadele

Avlaklarda yangınla mücadele, 6831 sayılı Orman Kanunu ve ilgili yönetmelikler; yaban hayvanlarının hastalık ve zararlılarıyla mücadele ise 5996 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler, yaban hayvanlarının ve yaşam alanlarının korunması ile yaban hayvanlarının zararlılarıyla mücadele, Bakanlığın belirleyeceği esas ve usuller çerçevesinde yapılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Son Hükümler

Avlanmaya kapalı alanların sınırlarının belirlenmesi ve işaretlenmesi

Avlak olarak ayrılmayan sahalarda avlanmak yasaktır. Avlak olarak ayrılmayan sahalar, alandan sorumlu kurum veya kuruluş tarafından avlanmanın yasak olduğu hakkında standartları Genel Müdürlükçe belirlenen levhalar konulmak suretiyle belirlenir.

Belirtilmeyen hususlar ve anlaşmazlıkların çözümü

Bu Yönetmelik ile ilgili olarak ulusal ve taraf olduğumuz uluslar arası sözleşmelerin hükümleri saklıdır. Bu Yönetmelikte belirtilmeyen hususlarda MAK kararları ve diğer mevzuat hükümleri uygulanır.

Özel avlak kurucu ve işletmecisi olamayacak kişiler

Özel avlak kurucu ve işletmecisi olmak için başvuruda bulunanlardan başvuru tarihinden geriye doğru son beş yıl içerisinde 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu ile 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanuna muhalefet suçu işleyen kişiler, hiçbir şekilde özel avlak kurucusu ve işletmecisi ile örnek avlak işletmecisi olamazlar.

Yürürlük

Bu Yönetmelik yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.

Yürütme

Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman Bakanı yürütür.

Ekler