Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 17/11/2022 tarihli toplantısında; aşağıdaki Doğal Gaz Dağıtım Şebekesinin Sıvılaştırılmış Doğal Gaz (LNG) veya Sıkıştırılmış Doğal Gaz (CNG) ile Beslenmesine İlişkin Usul ve Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Usul ve Esaslar’ın kabul edilerek Resmî Gazete'de yayımlanmak üzere Cumhurbaşkanlığına gönderilmesine,
karar verilmiştir.
Doğal Gaz Dağıtım Şebekesinin Sıvılaştırılmış Doğal Gaz (LNG) veya Sıkıştırılmış Doğal Gaz (CNG) ile Beslenmesine İlişkin Usul ve Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Usul ve Esaslar
13/6/2017 tarihli ve 30095 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Doğal Gaz Dağıtım Şebekesinin Sıvılaştırılmış Doğal Gaz (LNG) veya Sıkıştırılmış Doğal Gaz (CNG) ile Beslenmesine İlişkin Usul ve Esaslar’ın 4 üncü maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki (15) numaralı bent eklenmiştir.
“15) Acil durum veya mücbir haller: İvedilikle müdahale edilmesi gereken beklenmeyen bir olay veya durum nedeniyle doğal gaz arzının kesilmesi ya da kesilme ihtimalinin kuvvetli bir şekilde ortaya çıktığı durumları,"
Aynı Usul ve Esaslar’ın 5 inci maddesinin dördüncü, beşinci ve yedinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki onuncu fıkra eklenmiştir.
“(4) Doğal gaz arzının acil durumlar veya mücbir haller nedeniyle aksaması veya aksayacak olması halinde, arz sürekliliğinin devamına yönelik olarak ve acil durum veya mücbir halin devam ettiği süreyle sınırlı olmak kaydıyla, dağıtım şebekesi CNG ve/veya LNG ile beslenebilir. Bununla birlikte, gaz arzının aksaması muhtemel durumlar öncesinde tedbiren yedek CNG ve/veya LNG tedariki yapılabilir. Bu durumlarda, CNG ve/veya LNG Kurum tarafından bu faaliyetler için yetkilendirilmiş lisans sahiplerinden tedarik edilir. Bu lisans sahipleri, acil durum veya mücbir hallerde dağıtım şirketlerinin taleplerini kapasiteleri ölçüsünde karşılamakla yükümlüdür. Dağıtım bölgesinin CNG ve/veya LNG ile beslenmesine başlandığında ve acil durum veya mücbir hal ortadan kalktığında en geç yirmi dört saat içinde Kurum tarafından dağıtım şirketlerine bildirilen elektronik posta adresine, bir hafta içerisinde ise yazılı olarak Kuruma detaylı bilgilendirme yapılır.”
“(5) Bu maddenin üçüncü fıkrası kapsamındaki faaliyetlerden, CNG ve/veya LNG’nin dağıtım şebekesine ulaştırılmasına kadarki kısmının tamamı veya bir kısmı hizmet alımı yoluyla gerçekleştirilebilir.”
“(7) Dağıtım şirketleri, CNG vc/veya LNG yöntemiyle beslenen lokal dağıtım şebekesinden doğal gaz alan kullanıcıların taleplerini yerine getirebilmek ve sistemin güvenilirliğini sağlamak amacıyla doğal gaz tedarik programlaması, sistem dengelemesi yapar, kendisinden doğal gaz satın alanların doğal gaz arz güvenliğini sağlar. Mücbir sebepler haricinde CNG ve/veya LNG’nin dağıtım şirketi tarafından işletilen tesislere teslim edilmesine kadarki süreçteki sorumluluk CNG ve/veya LNG firmasında, teslimden sonraki sorumluluk ise ilgili dağıtım şirketindedir. Teslim noktası ve teslim noktasındaki tesislere ilişkin tarafların hak ve sorumlulukları şartnamelerde ve sözleşmelerde belirtilir.”
"(10) Dağıtım şirketi, tedarik ettiği aylık CNG/LNG miktarını gösteren dağıtım şirketinin yetkililerince onaylı belgeyi, CNG ve/veya LNG firmasının tedarikçisi olan lisans sahibine iletilmek üzere, CNG ve/veya LNG lisansı sahibi tüzel kişiye aylık periyotlarda vermekle yükümlüdür.”
Aynı Usul ve Esaslar’ın 6 ncı maddesinin ikinci, dördüncü, beşinci, altıncı, yedinci ve on ikinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki on yedinci, on sekizinci, on dokuzuncu, yirminci, yirmi birinci ve yirmi ikinci fıkralar eklenmiştir.
“(2) Dağıtım şirketlerince 5 inci madde kapsamında yapılacak CNG ve/veya LNG alımları ile hizmet alımları açık ihale yöntemiyle yapılır. İhale ilanında azami 5 (beş) yıl olmak üzere tedarik süresi, aylık ve toplam alım miktarları ile CNG ve/veya LNG teslim noktaları belirtilir. İhale en az 3 ay önceden asgari olarak dağıtım şirketi internet sitesinin ana sayfasında ve Basın İlan Kurumu aracılığı ile ilan edilir. Ancak dağıtım şirketince gerekçe belirtilerek Kuruma başvurulması ve gerekçelerin Kurum tarafından uygun bulunması halinde bu süre 15 güne kadar indirilebilir. Basın İlan Kurumu aracılığıyla yapılacak ilanın yurt çapında duyurulması sağlanır. İhaleye katılım engellenemez. Teklifler kapalı zarf usulü ile alınır. İhaleler dağıtım bölgesi bazında veya aynı dağıtım bölgesinde bulunan şehirler için ayrı ayrı yapılabilir.”
“(4) İhale sürecindeki ihale ilanları ve basın ilan kurumu ilan numaraları ile ilan suretleri, teknik şartname ve varsa idari şartname, ihale değerlendirme evrakı, ihale kararları, sözleşme taslağı ve sözleşme ile benzeri tüm bilgi ve belgeler ihale dosyasında muhafaza edilir.”
“(5) CNG ve/veya LNG alımı ile dağıtım şebekesinin CNG ve/veya LNG ile beslenmesine yönelik hizmet alımlarına ilişkin teknik koşullar, ulusal veya uluslararası standartlara uygun olarak hazırlanan ve dağıtım şirketinin kontrol firması tarafından onaylanan teknik şartnamelerde belirlenir. Teknik şartname ile varsa idari şartnamenin istekliler tarafından hangi şekilde temin edileceğine ilişkin usul ihale ilanında belirtilir. Şartnameler isteklilere bedelsiz olarak verilir ve elektronik ortamdan ulaştırılması sağlanır. Ayrıca, ihale ilanı Basın İlan Kurumu aracılığıyla yayımlandığı tarihte, teknik ve idari şartnameler dağıtım şirketinin internet sitesinin ana sayfasında yayımlanır.”
“(6) Dağıtım şirketlerinin yapacağı ihalelere, ilgili faaliyete yönelik yürürlükte olan herhangi bir lisansı bulunmayan firmalar, ilana çıkılan dağıtım bölgesinde faaliyet gösteren dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi ile doğrudan ve/veya dolaylı ortaklık ya da kontrol ilişkisi bulunan firmalar ile diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından yasaklı olarak belirlenen firmalar katılamaz. Dağıtım şirketleri tarafından birinci fıkrada belirtilen ilkeler gözetilerek katılımcı firmalara ilişkin ilave kriterler getirilebilir. Bu kriterler şartnamelerde belirtilir. Ancak, bu kriterler rekabeti engelleyici nitelikte olamaz ve ihaleye katılımcı firmaların tesislerinin hangi şehirde bulunması gerektiğine veya lisansın türüne ilişkin kısıtlama konulamaz. Ayrıca, dağıtım şirketi tarafından 5 inci maddenin yedinci fıkrasındaki amaçlar doğrultusunda şartnamede de belirtilmek koşuluyla arz güvenliğinin teminine yönelik cezai şart ve/veya tazminat hükümleri getirilebilir.”
“(7) Teklifler ihale ilanında belirtilen zamanda ve yerde katılımcıların önünde açılır ve teklifler tutanak altına alınır. Teklifler ihale ilanında belirtilen zamana kadar açılmaz. Tekliflerin açılması ve açık eksiltme süreçleri, talep edilmesi halinde Kuruma sunulmak üzere kamera kaydına alınır.”
“(12) Herhangi bir şehre doğal gaz ulaştırmak amacıyla imalatına başlanmış olan ancak boru hattı yapımı sırasında öngörülmeyen gecikmelerin yaşanması halinde, azami altı ay süreyle sınırlı olmak üzere doğrudan temin yoluyla Kurumdan izin almak koşuluyla CNG ve/veya LNG alımı yapılabilir. Söz konusu altı aylık doğrudan alım süresi içerisindeyken altı aydan daha uzun süreceği anlaşılan gecikme durumlarında ise, dağıtım şirketi Kurumdan ilave altı aya kadar ek süre talep edebilir. Bu talep, Kurul tarafından karara bağlanır. Her halükârda, doğrudan temin süresi bir yıldan uzun süremez. Bir yıldan uzun süreceği anlaşılan gecikmelerde açık ihale yöntemi uygulanır.”
“(17) Alım ihalesinde belirtilmiş toplam CNG ve/veya LNG miktarının alım ihalesinde belirtilen tedarik süreci içerisinde tüketilememesi durumunda; alım ihalesinde belirtilmiş toplam CNG ve/veya LNG miktarının, sözleşmede bu hususta hüküm bulunması ve ihalede belirlenen fiyatın aşılmaması şartıyla, tarafların mutabakatı halinde azami 1 yıl süreyle teminine devam edilebilir.”
“(18) Alım ihalesinde belirtilmiş toplam CNG ve/veya LNG miktarının, alım ihalesinde belirtilen toplam süreden önce tüketilmesi durumunda; dağıtım şirketi tarafından yeni bir ihale düzenlenebileceği gibi, alım ihalesinde belirtilmiş olan tedarik süresi tamamlanıncaya kadar, sözleşmede bu hususta hüküm bulunması ve ihalede belirlenen fiyatı da geçmemek üzere, tarafların mutabakatı halinde aynı firmadan CNG ve/veya LNG alımına devam edilebilir. Bu süre 6 ayı aşamaz.”
“(19) Mevcut alım ihalesinin süresi ve miktarının her ikisinin birlikte sona ermesi ve yeni alım ihalesi için hazırlık aşamalarının yetişmeyeceğinin anlaşılması durumlarında, 6 ayı geçmemek üzere ve tarafların mutabakatı halinde mevcut alım ihalesi koşullarında aynı tedarikçiden alım yapılmaya devam edilebilir. Bu durumda, mevcut ihale süresinin bitiminden itibaren en geç 3 ay içerisinde yeni alım ihalesi ilan edilir.”
“(20) CNG ve/veya LNG alım ihalesinin elektronik ortamdan yapılmak istenmesi durumunda, dağıtım şirketi tarafından;
a) İhale ilanında asgari olarak; CNG ve/veya LNG alım ihalesinin elektronik ortamda video konferans yöntemiyle yapılacağının, ihalenin ne şekilde yürütüleceğine ilişkin detayların ve tekliflerin hangi tarih ve saate kadar ıslak imzalı olarak dağıtım şirketine ulaştırılacağının belirtilmesi,
b) İhalenin, belirlenen tarih ve saatte video konferans yöntemiyle düzenlenmesine ilişkin altyapının dağıtım şirketi tarafından tesis edilmesi,
c) İhaleye katılarak teklif verecek olan şirket personelinin, ilgili şirketi temsil ve ilzam etme yetkisi olup olmadığının teyit edilmesi,
ç) İhale öncesinde ve sırasında Kayıtlı Elektronik Posta (KEP), e-imza, mobil imza gibi yöntemler kullanılacaksa ilgili ve diğer mevzuattan kaynaklanan yükümlülükler dikkate alınarak katılımcılara gerekli bilgilendirmelerin yapılması,
d) Dağıtım şirketi ihale komisyonunun, tam kadro olarak elektronik ortamda yapılan ihalede hazır bulunması,
e) İhalenin başlangıcından sonuna kadar görüntülü ve sesli olarak tüm aşamaların kayıt altına alınması,
f) İhale komisyonu tarafından ihale sonucunda hazırlanacak tutanaklara ıslak imza atılarak, ihalede alınan video konferans kayıtlarının Kuruma sunulmak üzere ihale dosyasının içerisinde muhafaza edilmesi,
bununla birlikte, bu Usul ve Esaslar’ın diğer hükümlerine de uyulması kaydıyla, CNG ve/veya LNG alım ihalesi elektronik ortamda gerçekleştirilebilir.”
“(21) Bu maddenin onuncu ve on birinci fıkraları kapsamı dışında, CNG ve/veya LNG alım ihalesinin sözleşme imzalanmadan önce dağıtım şirketi tarafından iptal edilmesi durumunda, söz konusu iptalin gerekçelerine yönelik ihale ilanındaki usule uygun olarak gerekli duyurular yapılır ve Kuruma detaylı bilgi ve belgeler sunulur.”
“(22) İhale sonrası imzalanacak sözleşmelerde ihale koşullarını değiştirecek veya rekabeti ihlal edecek hükümlere yer verilemez. İhaleye ilişkin fiyat güncellemesi, miktar ve süre konuları ihale ilanında veya şartnamede açıkça belirtilir.”
Yürürlük
Bu Usul ve Esaslar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Bu Usul ve Esaslar hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.