EN
TR
Ekli "İthalat Rejimi Kararı"nın yürürlüğe konulması; Yüksek Planlama Kurulu'nun 22/12/1992 tarihli ve 92/75 sayılı Raporu üzerine, 20/2/1930 tarihli ve 1567 sayılı Kanunun değişik 1 inci, 19/7/1972 tarihli ve 1615 sayılı Kanunun 19 ve 20 nci, 14/5/1964 tarihli ve 474 sayılı Kanunun değişik 2 nci, 6/5/1986 tarihli ve 3283 sayılı Kanunun 2 nci maddeleri ile 2/2/1984 tarihli ve 2976 sayılı Kanun hükümlerine göre, Bakanlar Kurulu'nca 22/12/1992 tarihinde kararlaştırılmıştır.
İthalat Rejimi Kararı
GENEL HÜKÜMLER
Bu Kararın amacı, ithalatın ülke ekonomisi yararına düzenlenmesini sağlamaktır. İthalat, bu Karar ile bu Karara dayanılarak çıkarılacak yönetmelik, tebliğler, ilgili kuruluşlara verilecek talimatlar, çok taraflı veya iki taraflı anlaşmalar hükümleri çerçevesinde yürütülür.
Bu Kararda yer alan hususlara ilişkin yönetmelik ve tebliğler çıkarmaya, Karar metninde sözü edilen izinleri ve talimatları vermeye, ithalatın her aşamasında gerekli görülecek değişiklikleri yapmaya ve önlemleri almaya, ithal malları fiyatlarının denetimini yapmaya veya yaptırmaya, özel ve zorunlu durumları inceleyip sonuçlandırmaya Başbakanlık Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığı yetkilidir.
Türkiye ile ticari ilişkillerinde ticaret ve ödemeler dengemizi bozacak nitelikte kayıtlar koyan veya uygulama yapan, anlaşmalar ile kararlaştırılan yükümlülüklerini yerine getirmeyen, ithalat Rejimimizin genellik ilkesi ile bağdaşmayacak şekilde ayırıcı işlemler uygulayan ülkeler, kuruluşlar ve firmalar hakkında uygun görülecek gerekli önlemler alınır.
Dampinge ve/veya sübvansiyona konu olan ithalatın neden olacağı haksız rekabet, 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun ile ilgili mevzuat hükümlerine tabidir.
Özel kanunlarla ithali yasaklanmış olanlar ile ithaline izin verilmeyenler dışında kalan maddelerin ithali serbesttir. Bu Karara ekli listelerde yalnız belli bir kurum veya kuruluş için kayıt bulunan maddelerin ithali, sadece bu kurum veya kuruluşlar tarafından yapılabilir.
İthalat bedellerinin ödenmesi, kambiyo mevzuatı hükümlerine tabidir.
Eski, kullanılmış, yenileştirilmiş mallar ile kusurlu (defolu), standart dışı (substandart), yatık (zamanla dayanıklılığını yitirmiş), düşük kaliteli, atık ve artık malların ithali izne tabidir.
Kiralama yoluyla yapılacak ithalat ve bağlı muamele izne tabidir.
İTHALATA AİT ESASLAR
İthalat yapmak isteyen (İthalat Yönetmeliği ve tebliğlerde belirtilen istisnalar hariç) gerçek veya tüzel kişilerin geçerli "İthalat Belgesi"ne sahip olmaları şarttır.
İthalat belgesinin düzenlenmesine ilişkin esaslar yönetmelikte belirlenir.
Malların kalite, standard ve sağlık yönünden gerekli denetimlerinin yapılmasına ilişkin esaslar tebliğle belirlenir.
İlaç ve ilaç hammaddesi üretiminde kullanılan maddeler ile müstahzar ilaçların kalite yönünden denetimi;
a) Beşeri ilaç ve ilaç hammaddeleri için Sağlık Bakanlığı,
b) Veteriner ve zirai mücadele ilaç ve ilaç hammaddeleri için Tarım ve Koyişlerı Bakanlığı,
tarafından yapılır.
İthalat rejimi uyarınca alınan taahhütnamelere aykırı davranan ve mutemetlik yükümlülüklerini yerine getirmeyenler ile ithalat rejimine aykırı hareket edenler ve İthalat işlemlerinde sahte belge kullananlar veya ithalat işlemlerine esas olan belgelerde tahrifat yapanlar hakkında ilgili Kanun hükümleri saklı kalmak üzere uygulanacak yaptırımlar ve gerekli hallerde alınacak taahhütnamelerde belirtilen meblağın Yaptırımları ve Döviz Kazandırıcı Hizmetleri Teşvik Fonuna gelir kaydettirilmesine ait esaslar yönetmelikte gösterilir.
İthalatta Uygulanacak Gümrük Vergisi Oranları ile Ödenecek Toplu Konut Fonunu Gösterir Liste (Ek:I) kapsamı maddelere ait gümrük vergileri ve Toplu Konut Fonu, karşılarında gösterildiği şekilde belirlenmiştir.
Bu Karara ekli listelerde yer alan petrol ürünlerinin;
a) Karşılarında nisbi (% olarak) Toplu Konut Fonu bulunduğu takdirde, fon, bu ürünlerin doğrudan doğruya ithal edilmesi halinde CIF bedel üzerinden, 6326 sayılı Petrol Kanununun 112/5 maddesi çerçevesinde ithal edilmesi halinde ise gümrüksüz rafineri satış fiyatı üzerinden tahsil edilir.
b) Karşılarında maktu ($/Ton olarak) Toplu Konut Fonu öngörülmesi halinde, fon, bu ürünlerin doğrudan doğruya ithalatında tahsil edilir. 6326 sayılı Petrol Kanununun 112/5 maddesi çerçevesinde yapılacak ithalatta sözkonusu fon tahsil edilmez.
c) Karşılarında hem nisbi (% olarak) hem de maktu ($/Ton olarak) Toplu Konut Fonu bulunması halinde;
- Doğrudan doğruya ithalatta, maktu fon ile CIF bedel üzerinden nisbi fon tutarları birlikte tahsil edilir.
- 6326 sayılı Petrol Kanununun 112/5 maddesi çerçevesinde yapılacak ithalatta ise, gümrüksüz rafineri satış fiyatı üzerinden sadece nisbi olarak belirlenen fon tahsil edilir, maktu olarak belirlenen fon tahsil edilmez.
Toplu Konut Fonu ödenerek ithal edilecek maddeler (Yönetmelikte belirlenen başlamış ithal işlemleri dahil) fiili ithal tarihinde geçerli miktar ve oranda fona tabidir.
Ancak;
- Gümrük muafiyeti içeren Teşvik Belgesine bağlanmış malların ithalatı,
- Malul ve sakatlar tarafından ithal edilen özel olarak imal edilmiş otomobiller,
- 6326 sayılı Petrol Kanununun 112/1 ve 112/2 maddeleri gereğince gümrük ve diğer ithal vergilerinden muaf olarak yapılacak ithalat,
- 2581 sayılı Deniz Ticaret Filosunun Geliştirilmesi ve Gemi İnşa Tesislerinin Teşviki Hakkında Kanuna göre yapılacak ithalat,
- Olağanüstü Hal Bölge Valiliği veya kamu kurum ve kuruluşlarınca anılan Valilik ihtiyacı için yapılacak ithalat,
- 1615 sayılı Gümrük Kanununun 6 ncı (tek ve maktu vergi), 7 nci (istisnalar) [1 inci fıkra hükmü hariç], 8 inci (Muafiyetler), 9 uncu (diplomatik muafiyetler), 10 uncu (zat ve ev eşyası) maddelerine göre yapılacak ithalat,
fona tabi değildir.
Cumhurbaşkanlığı ile Milli Savunma Bakanlığı, Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü, Gümrük Muhafaza Genel Müdürlüğü ihtiyacı için 87.02; 87.03; 87.04 Gümrük Tarife Pozisyonlarından yapılacak ithalatta fon muafiyeti izne bağlı olarak uygulanabilir.
Fon tutarları fiili ithal tarihinde gümrük idarelerince tahsil edilir. Bu fonların, ilgililerce süresi içinde yatırılmaması durumunda, 6183 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.
Fon ödenerek ithal edilecek maddelerin belirlenmesi ile fon tutarlarının yeniden düzenlenmesi, Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanlığın önerisi üzerine Bakanlar Kurulunca kararlaştırılır.
Fona tabi maddelerin kiralama yoluyla getirilmesi durumunda, kira suresinin her yılı için, esas fon tutarının % 10'u kadar fon tahsil olunur.
Bir yıldan az süreli kiralamalarda da esas fon tutarının % 10'u kadar fon tahsil edilir.
Turda geçici olarak getirilen (kiralama yoluyla getirilen maddeler hariç) ve gümrük vergileri teminata bağlanan maddeler ile gümrük vergisi muafiyeti olan maddelerin fiili ithal tarihinde fona tabi olanlarının fon tutarları teminata bağlanır. Teminata bağlanan bu maddelerin yurt dışına çıkarılmaları durumunda, teminatları ilgililerine iade olunur. Kesin ithallerinde ise, önceden teminata bağlanan fon tutarları tahsil edilir. Ayrıca, suresi içinde yurt dışı edilmeyen maddelere ait teminata bağlanan fonlar, Toplu Konut Fonuna gelir kaydolunur.
Gübre sanayicilerince, gübre üretiminde kullanılmak üzere yapılacak gübre ve gübre hammaddeleri ithalatında Toplu Konut Fonu muafiyeti Müsteşarlığın iznine bağlı olarak uygulanabilir.
Türk müteahhitlik firmalarının yurt dışında inşaat, tesisat, montaj, mühendislik, proje, müşavirlik, işletme, bakım ve onarım gibi üstlendikleri işlerle ilgili olarak satın aldıkları makina ve teçhizatın Türkiye'ye kesin ve geçici ithali ile bunlara ilişkin sure uzatımları Müsteşarlığın iznine bağlıdır.
Bu malların Türkiye'ye kesin ithalinde alınacak gümrük vergisi ve Toplu Konut Fonu miktarı, ödenmesi gereken gümrük vergisi ve fon miktarının % 30'udur.
Sözkonusu malların geçici ithalinde ise, ödenmesi gereken gümrük vergisi ve fon miktarının tamamı teminata bağlanır. Geçici ithali yapılan makina ve teçhizatın kesin ithale dönüştürülmesi halinde, teminata bağlanan Gümrük Vergisi ve fon miktarının tamamı irad kaydedilir.
Ülkemizde açılan uluslararası fuar ve sergilerin ithalatla ilgili işlemlerinin düzenlenmesine ve yürütülmesine Müsteşarlığın bağlı olduğu Bakan yetkilidir.
İzmir Enternasyonal Fuarında perakende satışına izin verilen malların ödenmesi gereken gümrük vergileri ve Toplu Konut Fonu, mevcut vergiler ve fonun % 50'sidir.
Milli Savunma Bakanlığı veya adına ithalat yapacak olan kamu kuruluşları ithalde alınan gümrük vergisi ve harçlardan muaftır.
Tebliğ ile fiili ithal tarihi itibariyle 5 yaşına kadar eski olarak ithaline imkan sağlanan maddelerin; fiili ithal tarihi itibariyle 5 yaşından eski olarak ithalatına da, ithalde ödenecek mali mükellefiyetlere ilave olarak ayrıca CIF bedelinin % 25'i oranında Toplu Konut Fonu tahsil edilmek suretiyle gümrük idarelerince izin verilir.
27.12.1989 tarihli ve 89/14910 sayılı İthalat Rejimi Kararı ve buna ek olarak çıkarılan Kararnamelerin (diğer Kararlarda değişiklik yapan ve halen yürürlükte bulunan hükümleri hariç) ithalat Rejimine ilişkin hükümleri ile 13.10.1988 tarihli ve 88/13384 sayılı Kararın 2 nci maddesinin (b), (c), (f) ve son fıkraları ile 3 ve 5 inci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır. Ancak, 27.12.1989 tarihli ve 89/14910 sayılı Kararın geçici maddesinin son fıkrası, 25.7.1989 tarihli ve 89/14338 sayılı Kararın değişik 3 üncü maddesi, yürürlükte bırakılmıştır.
Ayrıca, uluslararası anlaşmalara, resmi dış kredi anlaşmalarına veya özel kanunlara dayalı olarak çıkarılan gümrük muafiyeti veya indirimi içeren ve halen yürürlükte bulunan Kararnamelerin uygulanmasına devam olunur.
31.12.1993 tarihine kadar (31.12.1993 dahil);
Ek:I sayılı listede gümrük vergisi bulunsa dahi, Ek:ll sayılı listede yer alan maddelerin gümrük vergisi oranlan, 1 inci sutun (AT ve EFTA Ülkeleri için GV) ve 2 nci sutun (Diğer ülkeler için GV) için muaf olarak,
Yine Ek:I sayılı listede gümrük vergisi bulunsa dahi, Ek:III sayılı listede yer alan maddelerin gümrük vergisi oranlan, 1 inci sutun (AT ve EFTA ülkeleri için GV) için muaf olarak, 2 nci sutun (Diğer ülkeler için GV) için % 3 olarak uygulanır.
27.12.1989 tarihli ve 89/14910 sayılı İthalat Rejimi Kararına Ek: II sayılı İthalatı Doğrudan Teşvik Edilen Yatırım Malları Listesindeki maddelerden (8701.20.10;8701.90.16,17;8702.10.11,31; 8702.90.11,31 GTIP'lu maddeler ve 8704.10 GTIP’lu karayolu şebekesi dışında, kullanılmak üzere yapılmış damperlerden azami yüklü ağırlığı 35 tonu geçen fakat 45 tonu geçmeyenler hariç) bu Kararın yayımı tarihine (yayım tarihi dahil) kadar gümrüklere gelmiş olup giriş manifestosu tescil edilenlerin yaş sınırına bakılmaksızın kullanılmış olarak ithallerine; ithalde ödenecek mali mükellefiyetlere ilave olarak ayrıca CIF bedelinin 36 25’i oranında Toplu Konut Fonu tahsil edilmek suretiyle gümrük idarelerince izin verilir.
Bu Kararın yürürlüğe girdiği tarihe kadar başlamış bulunan ithalat işlemlerine, aksine bir hukum olmadıkça, ilgili bulundukları İthalat Rejimi Kararı çerçevesinde devam edilir ve bu Kararın lehte olan hükümleri, başlamış olan ithal işlemlerine de uygulanır. Buna ait esaslar Ithalat Yönetmeliğinde belirlenir.
Bu Kararın Geçici 2 nci maddesi yayımı tarihinde, diğer maddeleri 1.1.1993 tarihinde yürürlüğe girer.
Bu Kararı Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan yürütür.
