2015/7744 Silahlı Kuvvetler İhtiyaç Fazlası Mal ve Hizmetlerinin Satış, Hibe, Devir ve Elden Çıkarılması; Diğer Devletler Adına Yurt Dışı ve Yurt İçi Alımların Yapılması ve Eğitim Görecek Yabancı Personel Hakkında Kanunun Uygulanmasına Dair Esaslarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Esaslar

Ekli “Silahlı Kuvvetler İhtiyaç Fazlası Mal ve Hizmetlerinin Satış, Hibe, Devir ve Elden Çıkarılması; Diğer Devletler Adına Yurt Dışı ve Yurt İçi Alımların Yapılması ve Eğitim Görecek Yabancı Personel Hakkında Kanunun Uygulanmasına Dair Esaslarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Esaslar”ın yürürlüğe konulması; Millî Savunma Bakanlığının 26/3/2015 tarihli ve 630 sayılı yazısı üzerine, 30/5/1985 tarihli ve 3212 sayılı Kanunun 7 nci maddesine göre, Bakanlar Kurulu’nca 18/5/2015 tarihinde kararlaştırılmıştır.

Silahlı Kuvvetler İhtiyaç Fazlası Mal ve Hizmetlerinin Satış, Hibe, Devir ve Elden Çıkarılması; Diğer Devletler Adına Yurt Dışı ve Yurt İçi Alımların Yapılması ve Eğitim Görecek Yabancı Personel Hakkında Kanunun Uygulanmasına Dair Esaslarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Esaslar

21/1/2010 tarihli ve 2010/41 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Silahlı Kuvvetler İhtiyaç Fazlası Mal ve Hizmetlerinin Satış, Hibe, Devir ve Elden Çıkarılması; Diğer Devletler Adına Yurt Dışı ve Yurt İçi Alımların Yapılması ve Eğitim Görecek Yabancı Personel Hakkında Kanunun Uygulanmasına Dair Esasların 1 inci maddesinin birinci fıkrasına “kiralanması,” ibaresinden sonra gelmek üzere “tahsisi,” ibaresi eklenmiştir.

Aynı Esasların 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b), (c), (e), (g), (h) ve (ı) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“b) Hibe: Bir mal veya hizmetin bağışlanmasını veya bedelsiz devrini,

c) Hizmet: Taraflar (kamu veya özel nitelikteki kuruluş ve şahıslar ile dost veya müttefik devletler, bu devletlerde bulunan kamu veya özel nitelikteki kurum veya kuruluşlar) arasındaki anlaşmaya göre; bir işin yapılması için verilecek eğitim, teknik bilgi, destek, geliştirme, bakım, onarım, kurtarma, imha, liman ve müşavirlik desteği ile mülkiyeti elde olmak kaydıyla tahsis edilebilecek kara, deniz ve hava araçları, gereç, silahları, bina ve araziyi,”

“e) Kiralama: Bir malın belirli amaç, sınır, konu, koşul ve süre için mülkiyeti devredilmeksizin belirli bir bedel karşılığında kullanım hakkının devredilmesini,”

“g) Mübadele: Bir tarafın mülkiyetinde bulunan malın veya hizmetin, diğer tarafın mülkiyetinde olan mal veya hizmet ile değişimini,”

“h) Satış: Bir tarafın, belirli bir bedel karşılığı, mülkiyetinde bulunan mal ile ilgili mülkiyet hakkını diğer tarafa devretmesini veya belirli amaç, sınır, konu, koşul ve süre için hizmet verilmesini,

ı) Tahsis: Bir malın veya hizmetin bedelli veya bedelsiz olarak belirli amaç, sınır, konu, koşul, süre için diğer bir tarafın kullanımına sunulmasını veya kullanımı için hazır bulundurulmasını,”

Aynı Esasların 5 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“MADDE 5

(1) Yurt içine veya yurt dışına yapılacak satış, kiralama, tahsis, lisans verme, teknoloji transferi, hibe, mübadele ve yardımlar, bu Esasların 9 uncu maddesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla, Genelkurmay Başkanlığının uygun görmesi üzerine ilgili Bakanın onayı ile yapılır.

(2) Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından üretilen veya çeşitli yollarla temin edilen veya ihtiyaç fazlası bulunan her cins ve sınıf ikmal maddeleri ile bunlardan HEK durumunda bulunan veya hurdaya ayrılan mal ve hizmetler Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaçları kapsamında yürütülen savunma ve güvenlik ile ilgili proje veya ön çalışmalarda tahsis edilebilir.

(3) Yurt dışına yönelik yapılacak satış, kiralama, lisans verme, teknoloji transferi, hibe, mübadele ve yardımlar, Türkiye Cumhuriyeti'nin dış siyasi tutum ve menfaatlerine aykırı olmadığına dair Dışişleri Bakanlığının mütalaası ile gerçekleştirilir.

(4) Türkiye'deki kamu kurum ve kuruluşları ile özel kuruluşlara hibe edilen her türlü mal veya hizmetin amaca aykırı kullanımında veya hibe edilen kurum ve kuruluş tarafından kullanımından vazgeçilmesi durumlarında Türk Silahlı Kuvvetlerinin geri alma hakkı saklıdır. Yurt dışı hibelerinde hibeye konu olan protokol, sözleşme veya anlaşma hükümleri uygulanır.

(5) Kiralama ve tahsis işlemlerinde bedel, süre, ödeme şekli, teslim ve iade, bakım ve onarım, işletme ve idame koşulları gibi ihtiyaç duyulan hususların detaylı olarak belirtildiği bir sözleşme, protokol veya anlaşma düzenlenebilir.

(6) Teknoloji transferi veya lisans verilmesinde amaç, kapsam, sınır, süre, konu, koşul, sağlanan her türlü hak, imkân, denetim ihtiyacı, uyuşmazlık hali çözümü ve telif hakkı gibi hususları ihtiva eden nihai metne ilişkin Genelkurmay Başkanlığının uygun görüşü ve ilgili Bakanın onayı aranır.

(7) Satış, lisans verme, kiralama, teknoloji transferi, hibe, tahsis, mübadele ve yardımlara ilişkin taşınır malların envanter işlemleri ilgili mevzuatına göre yürütülür.

(8) Yurt içinde kamu hizmetinin yürütülmesi amacıyla Türk Silahlı Kuvvetlerinin kullanımı için tahsis edilen taşınmaz malların satışı, kiraya verilmesi, mübadele edilmesi, hibe edilmesi ve bu taşınmaz mallar üzerinde mülkiyetten gayri ayni hak tesisi yapılamaz. Ancak;

a) İşin devamlılık arz etmemesi kaydıyla taşınmaz mal tahsisleri, Genelkurmay Başkanlığının uygun görmesi üzerine ilgili Bakanın onayı ile yapılır.

b) Türk Silahlı Kuvvetlerini güçlendirmek amacıyla özel kuruluş kanunları ile kurulan vakıflara yapılan tahsis işlemleri dışında, yurt içinde özel nitelikteki kurum ve kuruluşlar ile şahıslara yapılan taşınmaz mal tahsis işlemlerinde de tahsis bedeli ilgili Bakanlıkça, Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen esaslara göre tespit edilir.

(9) 3212 sayılı Kanuna göre yapılacak her türlü faaliyet ve işlemler 2886 sayılı Devlet İhale Kanununa tabi değildir. 3212 sayılı Kanun uyarınca elde edilen kaynaklara dayanılarak, gelecek yıllara sâri taahhütlere girişmeye Genelkurmay Başkanlığının uygun görmesi üzerine ilgili Bakanlık yetkilidir.

(10) Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmazların satışı, kiralanması, mübadelesi, bedelsiz tahsisi ve hibe edilmesi bu Esasların kapsamı dışındadır. Ancak, Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından yürütülen savunma ve güvenlik ile ilgili proje veya ön çalışmalarda, Türk Silahlı Kuvvetlerinin kullanımı için tahsis edilen taşınmazların kamu veya özel kurum ve kuruluşlara bedelli veya bedelsiz tahsisi Genelkurmay Başkanlığının uygun görüşü üzerine ilgili Bakanın onayı ile gerçekleştirilir.

(11) Bu Esaslar çerçevesinde yurt içindeki özel nitelikteki kurum ve kuruluşlara yapılacak satış ve kiralama işlemlerinde saydamlık, rekabet, eşit muamele ve kaynakların verimli kullanılması ilkeleri esas alınır.″

Aynı Esasların 6 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“MADDE 6

(1) Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından üretilen, yurt içinden veya yurt dışından çeşitli yollarla temin edilen veya ihtiyaç fazlası bulunan her cins ve sınıf ikmal maddeleri ile bunlardan HEK durumunda olan veya hurdaya ayrılan veya kadro dışı bırakılan mal veya hizmetlerin Türkiye Cumhuriyeti'nin dış siyasi tutum ve menfaatlerine aykırı olmadığına dair Dışişleri Bakanlığının mütalaasıyla, dost veya müttefik devletlerde bulunan kamu kurum ve kuruluşlarına; ayrıca, (a) ve (b) bentlerinde öngörülen hususlar hariç olmak üzere, bu devletlerde bulunan özel nitelikteki kurum ve kuruluşlara;

a) Bağışlanması,

b) Usulüne uygun olarak belirlenen değerinden az bedel karşılığında yardım olarak verilmesi,

c) Satılması, kiralanması, bunların ürettikleri veya sahip oldukları mal veya hizmet ile mübadelesi, lisans verilmesi ve teknoloji transferi,

ç) Satılan silah ve malzemenin diğer devlet, kurum ve kuruluşlara satışı konusunda alıcı devlete, kurum ve kuruluşlara yetki verilmesi,

Genelkurmay Başkanlığının uygun görmesi üzerine ilgili Bakanın onayı ile gerçekleştirilir.

(2) Dost ve müttefik devletlerin personeline sağlanacak askeri ve teknik eğitim Genelkurmay Başkanlığınca belirlenecek esaslara göre yürütülür. Bu personele yurt içinde ve yurt dışında yaptırılacak eğitimin gerektirdiği malzemenin ve hizmetlerin değeri, sevki ve teslimi ile ilgili harcamalara ve eğitici personelin yolluk, yevmiye, aylık ve diğer özlük haklarının ödenmesi ile ilgili masraflara tarafların hangi nispette ve ne şekilde katılacakları bu Esasların 12 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirlenen usulle yürürlüğe konulacak anlaşmalarla tespit edilir.

(3) Taraflar (kamu veya özel nitelikteki kuruluş ve şahıslar ile dost veya müttefik devletler, bu devletlerde bulunan kamu veya özel nitelikteki kurum veya kuruluşlar) arasındaki anlaşmaya göre bir işin yapılması için; verilecek eğitim, teknik bilgi, destek, geliştirme, bakım, onarım, kurtarma, imha, liman ve müşavirlik desteği gibi hizmetler ile mülkiyeti elde olmak kaydıyla kara, deniz ve hava araç, gereç, silah, bina veya arazinin tahsisi işlemleri Genelkurmay Başkanlığının uygun görmesi üzerine ilgili Bakanın onayı ile gerçekleştirilir. Ancak, Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından yürütülen savunma ve güvenlik ile ilgili proje veya ön çalışmaları kapsamında bulunan tahsisler dışında, dost veya müttefik devletlerde bulunan kamu veya özel nitelikteki kurum veya kuruluşlar hakkında bu fıkrada yer alan tahsis hükmü uygulanmaz.”

Aynı Esasların 8 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Yurt içine yapılacak satış, kiralama, tahsis, lisans verme, teknoloji transferi, devir ve mübadeleler

MADDE 8

(1) Bu Esasların 6 ncı maddesinde belirtilen her çeşit mal veya hizmetin yurt içindeki kamu veya özel kurum ve kuruluşlara;

a) Kiralanması,

b) Tahsisi,

c) Hibesi,

ç) Satılması, lisans verilmesi, teknoloji transferi,

d) Bunların ürettikleri veya sahip oldukları mal veya hizmet ile mübadelesi,

Genelkurmay Başkanlığının uygun görmesi üzerine ilgili Bakanın onayı ile gerçekleştirilir.

(2) Kullanım yeri bulunmayan veya ihtiyaç fazlası durumundaki askeri nitelikli olmayan taşınır mallar, yurt içindeki gerçek kişilere satılabilir, hibe edilebilir, mal veya hizmet ile mübadele edilebilir.”

Aynı Esasların 9 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“MADDE 9

(1) Bu Esasların 6 ncı, 7 nci ve 8 inci maddelerinde yer alan işlemler; ilgili Bakanlık ile bağlı ve ilgili kurum ve kuruluşları veya Genelkurmay Başkanlığının görüşü de alınarak belirlenen ve ilgili Bakanın onayı ile yetkili kılınan Türk Silahlı Kuvvetleri Komutanlık, kurum ve kuruluşları veya ilgili makamları marifetiyle yerine getirilebilir.

(2) Yürütülmekte olan barışı destekleme ve korama harekâtı, ikili veya çok taraflı anlaşmalar kapsamında icra edilen faaliyetler veya insani yardım çerçevesinde acil durumlarda yerli veya yabancı ülke kara, deniz ve hava araçları ile vatandaşlarına ihtiyaç duyulan bakım, onarım, ikmal, iaşe ve ibate desteğinin sağlanmasına ilgili Kuvvet Komutanlıkları ile Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı yetkilidir.

(3) Bu Esasların 6 ncı, 7 nci ve 8 inci maddelerinde yer alan işlemler, lüzum görülen hallerde Genelkurmay Başkanlığının uygun görüşü ve ilgili Bakanın onayı ile yetki verilen kamu veya özel nitelikteki kurum ve kuruluşlar aracılığı ile de yaptırılabilir.

(4) Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaçlarının karşılanması kapsamında, dış kaynaktan tedarik edilen ve yerli üretimi planlanan taşınır mallar, anlaşmalardan kaynaklanan yükümlülükler saklı kalmak kaydı ile ilgili Kuvvet Komutanlıkları ile Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığının onayıyla, araştırma, geliştirme veya üretim faaliyetlerinde kullanılmak üzere üreticiye tahsis veya hibe edilebilir.”

Aynı Esasların 10 uncu maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(1) Türk Lirası olarak elde edilen kaynağın kaydı ile tahsisi ve kullanılması aşağıdaki esaslara göre yürütülür:

a) Bu Esaslar çerçevesinde gerçekleştirilen faaliyetler karşılığında genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinden elde edilecek kaynağın ilgili Bakanlık bütçesine aktarılmasında yılı bütçe kanunu hükümleri dikkate alınır.

b) Genel bütçe kapsamı dışındaki kamu idareleri, özel kurum ve kuruluşlar ile gerçek kişilerden bu Esaslar kapsamına, giren faaliyetlerden elde edilen Türk Lirası kaynak merkezde Millî Savunma Bakanlığı 1 Sayılı Merkez Saymanlığına yatırılır. Taşrada ilgili muhasebe müdürlüklerine yatırılan tutar ise Millî Savunma Bakanlığı 1 Sayılı Merkez Saymanlığına gönderilir. Millî Savunma Bakanlığı 1 Sayılı Merkez Saymanlığı kendisine intikal eden kaynakları bütçenin (B) işaretli cetveline özel gelir kaydeder. Özel gelir kaydedilen bu tutarlar Millî Savunma Bakanlığının talebi üzerine Maliye Bakanlığınca Millî Savunma Bakanlığı Bütçesinin ilgili tertiplerinde bütçelermiş ödenekten kullanıma açılır. Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı ile ilgili benzer işlemler İçişleri Bakanlığı Merkez Saymanlığınca aynı esaslarla gerçekleştirilir.

c) Bu maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerine göre elde edilen ödenek Genelkurmay Başkanlığınca yapılacak tahsislere uygun olarak ilgili Bakanlıkça (Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı ile ilgili olarak benzeri iş ve hizmetler, kendi teşkilatları içerisinde değerlendirilerek gerçekleştirilir.) ihtiyaç sahibi makamlara tertip edilerek kullanılır.”

Aynı Esasların 12 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“MADDE 12

(1) Bu Esaslar kapsamına giren uygulamaya ilişkin düzenlemeler ilgili Bakanlıkça belirlenir.

(2) Bu Esaslar kapsamında, dost veya müttefik devletlere ve bu devletlerde bulunan kamu veya özel nitelikteki kurum ve kuruluşlara mal veya hizmetin hibesi, mübadelesi veya yardım olarak verilmesi işlemleri ile ilgili görüşmelerde bulunmaya ve anlaşmalar imzalamaya, Cumhurbaşkanı ve Başbakanın yetkileri saklı kalmak kaydıyla, ilgili Bakanın teklifi ve Bakanlar Kurulu Kararıyla belirlenecek kişi ve kuruluşlar yetkilidir. Bu anlaşmalarda değişiklik yapmaya ilgili Bakan yetkilidir. Söz konusu anlaşmalar, anlaşmada aksine bir hüküm bulunmamak kaydıyla, imza tarihi itibarıyla Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe girer.

(3) İmzalanacak anlaşmaların imza yetkisi ve yürürlük işlemleri, anlaşma metinlerine ilişkin Dışişleri Bakanlığının uygun görüşünün alınması ve sürecin her aşamasında Dışişleri Bakanlığının bilgilendirilmesi koşuluyla, ilgisine göre Millî Savunma Bakanlığı veya İçişleri Bakanlığı tarafından yürütülür.

(4) İkinci fıkrada belirtilen işlemler dışında kalan, dost veya müttefik devletlere ve bu devletlerde bulunan kamu veya özel nitelikteki kurum ve kuruluşlara 3212 sayılı Kanun kapsamındaki mal ve hizmetlerin satışına ilişkin uluslararası anlaşma niteliğinde olmayan sözleşmeler, ilgili Bakan veya ilgili Bakanın yetkilendireceği kişi ve kuruluşlar tarafından imzalanır ve imzalanmasını müteakip ilgili Bakanın onayı ile yürürlüğe girer.”

Maliye Bakanlığı ve Sayıştayın görüşü alınan bu Esaslar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Bu Esasları Bakanlar Kurulu yürütür.