Selim Yalçın / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2018

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM DÜRÜSTLÜK KURALINA AYKIRILIĞIN BİR İPTAL SEBEBİ OLARAK SERMAYE ARTIRIMI İLE İLGİLİ GÖRÜNÜŞ BİÇİMLERİ I. DÜRÜSTLÜK KURALINA GENEL BAKIŞ ... ). Başka bir deyişle, dürüstlük kuralının esas işlevi, “hukuk kurallarının genel, soyut ve donmuş kurallar olmasından doğan sertliği yumuşatmaktır”(3). Temelini İsviçre MK m. 2’den(4) alan dürüstlük kuralı, herkesin haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüst ve namuslu bir kişiden beklenecek şekilde hareket etmesini emretmektedir(5). Bireyin davranışının dürüstlük kuralına uygun olup olmadığının tespitinde, ilgili toplumda baskın olan

İsmail Cem Soykan / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2020, Sayfa: 197 - 200

III. DÜRÜSTLÜK KURALINA AYKIRILIK KAVRAMININ ANLAMI VE KAPSAMI TK 445’te geçen “dürüstlük kuralına aykırılık” kavramı(12) hem MK 2/1’i (dürüstlük kuralını) hem de MK 2/2’yi (hakkın kötüye kullanılması yasağını) kapsar(13). Dolayısıyla bir genel kurul kararının “dürüstlük kuralına aykırılık” sebebiyle ... olmayan, ancak “dürüstlük kuralına” (MK 2/1) aykırı düşen kararlar da TK 455 çerçevesinde iptal edilebilir kararlardır. Dürüstlük kuralına aykırılık hâlleri sınırlı sayıda olmadığından, bir (iç veya dış kaynaklardan) sermaye artırımı kararının dürüstlük kuralına aykırılığı da farklı şekillerde ortaya

İsmail Cem Soykan / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2020, Sayfa: 210 - 211

VI. DÜRÜSTLÜK KURALINA AYKIRILIĞIN “KANUN HÜKMÜ” HÂLİNE GETİRİLMİŞ İKİ SOMUT GÖRÜNÜMÜ VE DIŞ KAYNAKLARDAN SERMAYE ARTIRIMININ ÜÇ ÖN ŞARTINDAN İKİSİ ... kurumunun dürüstlük kuralına aykırı biçimde farklı amaçlar için kullanılmak istenmesine o kadar sık tesadüf edilmiştir ki kanun koyucu dış kaynaklardan sermaye artırımında, dürüstlük kuralına aykırılığın en çok rastlanan iki somut görünümünü kanunda doğrudan doğruya birer ön şart olarak düzenlemek yoluna ... kuralı”ndan önce, “kanuna” aykırı kararlardır. Ancak belirtmek isteriz ki bu tercih, yani dürüstlük kuralına aykırılığın somut görünümleri kanuna

Selim Yalçın / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2018

GİRİŞ Roma hukukunda temelini bulan dürüstlük kuralı, tüm hukuki işlemlere ve sözleşmelere uygulanacak genel bir kural olarak Türk hukukunda TMK m.2’de düzenlenmiştir. İlgili maddede her hakkın kullanılmasında ve borcun ifa edilmesinde dürüstlük kuralına uyulması gerektiği ifade edilerek, bir hakkın ... kural olarak düzenlenen dürüstlük kuralının mevzuatta çeşitli somut düzenlemeleri de bulunmaktadır. Örneğin, evliliği temsil yetkisinin kötüye ... vermemesi halinde mal ortaklığının mal ayrılığına dönüştürülmesi (TMK m. 206/2/3), dürüstlük kuralına aykırı şekilde yapılan reklam ve satış yöntemlerinin

Selim Yalçın / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2018

II. KANUNİ DÜZENLEME VE DÜRÜSTLÜK KURALINA AYKIRILIĞIN İPTAL SEBEBİ OLARAK KABUL EDİLMESİNİN ARKA PLANI 865 sayılı mülga TTK’nın 381. maddesinde genel kurul kararının iptal sebebi olarak yalnızca kanuna aykırılık ve esas sözleşmeye aykırılık kabul edilmiş olup, pozitif hukukta dürüstlük kuralına ... . 445’te ‘dürüstlük kuralına aykırılık’ ifadesinin başında “özellikle” ibaresi yer almaktadır. 6762 sayılı mülga TTK’nın 381. maddesinde de “bilhassa” ifadesi bulunmaktaydı. Böyle bir ifadenin maddeye eklenmiş olmasının sebebi açık olmamakla birlikte, dürüstlük kuralına aykırılık durumunun ayrıca

Olgu Özdemir / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022

D. Dürüstlük Kuralının Benzer Kavramlar İle İlişkileri 1. Dürüstlük Kuralı İle Ahlak Kuralı İlişkisi Pozitif hukuk kuralları, toplumda düzeni ... yönelmiş durumdadır(256). Bir görüşe göre, ahlak ve hukukun birbirlerine en çok yaklaştığı yerlerden biri, MK m. 2’de düzenlenen dürüstlük kuralı ve hakkın ... gerektiği konusunda yol gösteren genel ilkelerden biri de dürüstlük kuralıdır. Bir görüşe göre, ideal düzene hizmet edebilmesi için dürüstlük kuralının ... dürüstlük ölçütüyle değil, toplumda geçerli olan ahlak ölçütüyle değerlendirilmelidir(259). Bu görüşe göre dürüstlük kuralının uygulanması için taraflar

Hatice Özdemir Kocasakal / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2020, Sayfa: 33 - 35

III. TEŞMİLE İMKÂN TANINAN DURUMLAR: DÜRÜSTLÜK KURALINA AYKIRILIK A. Dürüstlük Kuralı ve İşlevi Kanun hükümlerinin katı bir şekilde uygulanmasının ... düzenlemeye bağlanmamış olsaydı dahi uygulanması gerekli olan dürüstlük kuralı(23) Türk Medeni Kanunu m. 2/f.1’de şu şekilde düzenlenmiştir: “Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır.” Çelişkili davranış yasağı, dürüstlük kuralının özel bir görünümüdür. Buna ... çelişkili davranışlar, MK. m.2’de yer alan dürüstlük kuralına aykırılık oluşturur (24). Örneğin, geçersiz bir sözleşmeden doğan borçlar sanki sözleşme geçerli

Ahmet Kaan Yılseli / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2024

C.Milletlerarası Ticarette Dürüstlük Kuralı 1.Genel Olarak İyi niyet ve dürüstlük kuralı karşısındaki duruşları Anglosakson ve Kara Avrupası Hukuk ... Sözleşmesi m. 7/1 kapsamında sayılan son unsur olarak milletlerarası ticarette dürüstlük kuralının korunması ölçütü düzenlenmiştir(169). Bu ölçüt tarafların karşılıklı taviz vermeleri sonucunda vücut bulabilmiştir. Milletlerarası ticarette dürüstlük kuralının gözetilmesi öğretide de çeşitli yönlerden tartışmaya konu olmaktadır(170). Tartışmalara geçmeden önce altını çizmekte yarar vardır ki milletlerarası ticarette dürüstlük kuralı kavramı yerel hukukların

Olgu Özdemir / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022

III. DÜRÜSTLÜK KURALI VE HAKKIN KÖTÜYE KULLANILMASI İLİŞKİSİ Dürüstlük kuralı ve hakkın kötüye kullanılması yasağı, çoğunlukla bir arada anılan ... birlikte, fonksiyonları bakımından farklılık gösterdiği hallerin mevcudiyeti kabul edilmiştir(556). Dürüstlük kuralı yoluyla tarafların menfaatleri, hukuki yorum ve tamamlama kurallarıyla incelenmektedir. Ancak dürüstlük kuralının gözetilmesinin yaratacağı sonuç, hukuk kuralının veya irade açıklamasının ... kuralına aykırı harekette bulunulan hakkın kullanımını engeller(560). Dürüstlük kuralının yönlendirdiği kurum, hakkın kötüye kullanması yasağı olacaktır

Evren Kılıçoğlu / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

B. Davayı Dürüstlük Kuralına Uygun Yürütme Kuralı Bugün yargılama kanunlarında açıkça yer almasa dahi, kanunda bazı münferit hükümlerde yer bulmasının ötesinde, dürüstlük kuralının yargılama hukukunda da uygulama alanı bulacağı kabul edilmektedir(270). HMK m. 29’da ise yargılamada dürüst davranma ilkesine açıkça yer verilmiştir. Maddenin ilk fıkrasına göre, “Taraflar dürüstlük kuralına uygun davranmak zorundadırlar.”. Dürüstlük kuralının ... doğruluk ödevine dayanan delil yasağının reddi görüşüdür. Hukukumuzda, hukuka aykırı deliller sorununda dürüstlük kuralının bugüne kadar bu yönüyle ele

Olgu Özdemir / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022

2. Dürüstlük Kuralı İle İyiniyet İlişkisi İyiniyet karinesi, bir hukuk kuralı olarak TMK m.3’te düzenlenmiştir. İyiniyete ilişkin kanun koyucu bir ... niyet (dürüstlük kuralı), ahlak alanına girer ve haklar ve borçlar üzerinde olumsuz etkisi vardır. Madde, sadakat, doğruluk gibi ahlak alanına giren ... taşır. Kişinin iyi niyetli davranması ona hak kazandırır yahut bir şeyi yitirmesine engel olurken, dürüstlük kuralına aykırı davranması hakkını kaybetmesi sonucuna götürebilecektir. Doktrinde iyi niyet ile dürüstlük kuralının arasındaki ilişkiye dair birçok farklı fikir ortaya atılmıştır. Bir görüş, iki hukuki

Defne Deniz / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2022

B.Güven İlkesinin Hukuki Temeli Olarak Dürüstlük Kuralı Güven ilkesi ve bu ilkeden doğan güven sorumluluğu kavramına, Türk mevzuatında ve hatta ... kanun maddelerinin pozitif hukuktaki dayanağı ise, bütün hakların kullanılmasında ve borçların ifasında uyulması gereken dürüstlük kuralını düzenleyen ... kurallarına uymak zorunda olduğu ifade edilmektedir. İkinci fıkrada ise, dürüstlük kuralını fonksiyonel biçimde tamamlayan ve birinci fıkra ile bütünlük arz eden(15) hakkın kötüye kullanılması yasağı düzenlenmiştir(16). Hemen belirtelim ki 743 sayılı mülga Medeni Kanun’da (MK) “dürüstlük kuralları” yerine

Olgu Özdemir / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022

sistemindeki gibi genel bir kural yerine, dürüstlük kuralına ifa ve yorum aşaması bakımından iki farklı hükümde yer vermeyi tercih etmiştir(52). Öncelikle BGB ... doğruluk ve dürüstlük kuralı nasıl gerektiriyorsa o şekilde gerçekleştirmekle yükümlüdür(54)” . Doktrinde bir görüşe göre hükmün lafzına ve kanunun ... Alman İş Hukukunda fesihlerin sosyal anlamda haklı olup olmadığı(58) tespit edilmektedir. Doktrinde Yasanın oluşturulmasında dürüstlük kuralının yüklediği ... önünde bulundurulacaktır(60). Ayrıca feshe karşı korumada içtihat hukukunu geliş tiren kavramların türetilmesi için de dürüstlük kuralına başvurulmakta

Selim Yalçın / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2018

uygulamada örnekleri fazlaca bulunmaktadır. 4. TMK m. 2’de düzenlenen dürüstlük kuralı genel bir kuraldır ve sermaye artırımı kararında da dürüstlük kuralına uyulması gerekmektedir. Dürüstlük kuralına aykırılık, özünde bir kanuna aykırılık halidir. Bir genel kurul kararı olan sermaye artırımının dürüstlük ... kendi menfaatini gözeterek münferit veya azınlık pay sahiplerini dürüstlük kuralına aykırı bir şekilde zarara uğratması söz konusu olabilir. Kanun koyucu, bu tür hakkaniyete aykırı durumların önüne geçebilmek amacıyla TTK’da dürüstlük kuralına aykırılığı ayrı bir iptal sebebi olarak düzenlemiştir

Selim Yalçın / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2018

2. Sermaye Artırımının Dürüstlük Kuralına Aykırı Olması Dürüstlük kuralının şirketler hukukuna yansıması farklı şekillerde olabilir. Şirketler hukuku ve bilhassa sermaye artırımı açısından dürüstlük kuralı; (i) hakkın açıkça kötüye kullanılması ilkesi, (ii) hakların en az zarar verecek şekilde kullanılması ilkesi, (iii) pay sahibinin şirkete ve diğer pay sahiplerine karşı sadakat yükümlülüğü ve (iv) eşitlik ilkesini de kapsayacak kadar geniş bir kavramdır. Bu sayılan ilkelere aykırılığın bulunması halinde, sermaye artırımı kararı dürüstlük kuralına aykırı olacak ve sermaye artırımı iptal

Selim Yalçın / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2018

III. SERMAYE ARTIRIMININ DÜRÜSTLÜK KURALINA AYKIRILIĞI A. GENEL OLARAK Şirketin amaç ve gereksinimlerine uygun olmayan ve/veya çoğunluk pay sahiplerine, onların yakınlarına yarar sağlarken münferit ve azınlık pay sahiplerinin zarara uğramasına sebebiyet veren sermaye artırımları dürüstlük kuralına aykırı sayılacaktır. Bu, genel bir kıstastır. Zira, bir sermaye artırımının dürüstlük kuralına aykırılığının kesin ve net bir şekilde hangi şartlara bağlı olduğunun önceden tespiti mümkün değildir. Somut olayda, sermaye artırımının dürüstlük kuralına aykırılığı incelenirken, dürüstlük kuralına aykırılığa

Selim Yalçın / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2018

B. SERMAYE ARTIRIMININ DÜRÜSTLÜK KURALINA AYKIRILIK SEBEBİYLE İPTALİ DAVASININ KOŞULLARI Sermaye artırımının dürüstlük kuralı nedeniyle iptali davası açılabilmesinin ilk şartı ortada bir sermaye artırımı kararının bulunması gerekliliğidir. İkinci şart, sermaye artırımının dürüstlük kuralına aykırı olmasıdır.

Bilge Onaran Ertan / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2023

C.Taşınmaz Mülkiyetinin Dürüstlük Kuralından Doğan Sınırlamaları Mülkiyet hakkına Türk Medeni Kanunumuzun getirdiği sınırlama hususunda ilk önce, TMK. m.2’de bahsi geçen dürüstlük kuralı düşünülür. TMK. m.2 uyarınca, “herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.” Dürüstlük kuralı kanunla gönderme yapılmış genel bir kural, güven ilkesinin de dayandığı bir temeldir. Dürüstlük kuralı, sadece hukuki işlemden doğan hakların kullanılmasında ve borçların ifasında değil, uygulama alanı

Ali Murat Sevi / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2000, Cilt 20, Sayı 3

3. DÜRÜSTLÜK KURALI İLE İLİŞKİSİ Hukukumuzda, MK m. 2'de düzenlenen dürüstlük kuralı ve hakkın kötüye kullanılması yasağı, bireyler arasındaki tüm hukukî ilişkilerde olduğu gibi, franchising ilişkisinde de genel bir ilke olarak karşımıza çıkmaktadır. Dürüstlük kuralını; bütün hakların kullanılmasında ... kural olarak nitelendirmemiz mümkündür(8). MK m. 2/2'de ise, dürüstlük kuralını tamamlar şekilde; “bir hakkın sırf gayri ızrar eden suîistimalîni kanun himaye etmez” ifadesi ile hakkın kötüye kullanılması yasağı düzenlenmiştir. Dürüstlük kuralı, taraflar arasında aktedilmiş olan diğer sözleşmelerde olduğu

Olgu Özdemir / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022

B. İşe İade Davasında Dürüstlük Kuralı Denetimi Dürüstlük kuralı, hukukun genel ilkelerinden biri olup usul hukukunda da uygulama alanı bulmaktadır ... kavuşturulmuştur. Kanun gerekçesinde, m. 29/1’in, MK m. 2’de yer alan dürüstlük kuralının usul hukukundaki görünümü olduğu belirtilmektedir. Öncelikle dava açma hakkı, dürüstlük kuralına uygun olarak kullanılmalıdır(126). Tarafların mahkemeye yönelttiği her talebin dürüstlük kuralına uygun olması gerekir. Dava ... dürüst ve samimi olmaları gerekir(127). Kişinin davranışı dürüstlük kuralına aykırılık oluşturuyorsa, bu davranıştan kendine yarar sağlaması, yargılama

Hatice Özdemir Kocasakal / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2020, Sayfa: 35 - 37

B. Tahkim Anlaşmasının Üçüncü Kişilere Teşmilinde Dürüstlük Kuralı 1. Genel Olarak Yukarıda teşmile engel olan kurallar başlığı altında ... ortaya çıkarıyorsa teşmile imkân tanımak dürüstlük kuralının bir gereği olacaktır(27). Ancak hemen ifade etmek gerekir ki, dürüstlük kuralına aykırılık ... anlaşmasına taraf olmadığı durumlarda tahkim şartının bu kişiye teşmili dürüstlük kuralının bir gereği olacaktır. Bu yola başvurulması genellikle, sözleşmenin ... şeklinde ortaya çıkmaktadır(30). Dürüstlük kuralı ve onun özel bir görünümü olan çelişkili davranış yasağı, tahkim anlaşmasının üçüncü kişilere teşmili

Olgu Özdemir / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022

I. DÜRÜSTLÜK KURALI Dürüstlük, kişinin diğer insanlarla ilişkilerinde, davranış ve sözlerinde doğruyu ifade etmesi, göstermesidir. Dürüstlük ... dönem ve toplumda, bir davranış yükümlülüğü olarak görünüm kazanmıştır. Buna karşılık hukuk kuralı haline gelen “dürüstlük kuralına göre davranmak” yahut “dürüstlük kuralına uygun davranış”tan bahsedildiğinde, tanımlanmaya muhtaç genel bir ifadeyle karşılaşılır. Çeşitli yazarlar bu kavramı, düzenlenme amacına ... kaynağını dürüstlük kuralından almakta olduğu görülebilecektir. Ancak pozitif hukuk her zaman ve her koşula ilişkin somutlaştırılmış bir sonuç içerememektedir

Olgu Özdemir / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022

C. Dürüstlük Kuralının İşlevleri Dürüstlük kuralı, hem mevzuatın uygulanması esnasında, hem de tarafların hukuki işlemlerinden doğan hak ve borçlarda işlev gösterecektir(83). Getirdiği objektif davranış ölçütüyle, hakların kullanımını ve borçların ifasını şekillendirdiği gibi, hükümlerin ... Serozan, insan ilişkilerinde güvene dayalı her türlü etkileşimde işlev gösteren dürüstlük kuralını, bu nedenledir ki “güvenin korunması ilkesi” olarak ... görüşün dürüstlük kuralını yalnızca sözleşmelerin yorumlanması ve tamamlanmasına indirgediğini, bu yaklaşımda kanunların yorumu ve boşlukların

Mehmet Akçaal / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2021, Sayfa: 373 - 375

VI. Dürüstlük Kuralına Dayalı İddiaların Değerlendirilmesi “Dürüst Davranma” başlıklı TMK m. 2 hükmünün ilk fıkrasına göre, “herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır”. Buradan geçen dürüstlük kuralından maksat, ortalama zekâ seviyesine sahip ... iddiaların bazen de dürüstlük kuralı (TMK m. 2) esasına dayandırıldığı görülmektedir. Meselâ, somut bir uyuşmazlıkta davacı aralarındaki sona ermiş gizli adi ortaklık ilişkisine rağmen dürüstlük kuralından hareketle davalıdan düzeltme isteminde bulunabilir. Oysa, doktrinde belirtildiği üzere dürüstlük kuralı

Olgu Özdemir / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022

BİRİNCİ BÖLÜM DÜRÜSTLÜK KURALI VE HAKKIN KÖTÜYE KULLANILMASI YASAĞI HAKKINDA GENEL BİLGİLER Kişilerin toplumsal hayatta girdikleri ilişkilerle ... anlaşılabilmesi ve sözleşmelerin tamamlanabilmesi için, hakkaniyete ulaşmak amacıyla yön gösterecek araç, hukukun temel kavramlarından biri olan “dürüstlük kuralı” olacaktır(1). Dürüstlük kuralı, insanlar arasındaki ilişkilerin gelişmesi ve toplumda düzenin sağlanmasına hizmet eden, temel bir ilkedir. Birçok pozitif hukuk kuralı, dürüstlük kuralının işaret ettiği davranış modelinden türetilmiştir. Davranışlara dair kanun koyucunun getirdiği bir diğer kısıtlama da