Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

2.İşveren Vekilinin İş Sağlığı ve Güvenliği Yükümlülüklerine Aykırılık Sebebiyle İşçiye Karşı Hukuki Sorumluluğu a.Genel Olarak 6331 sayılı Kanunda işveren vekilinin hukuki sorumluluğuna ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. Başka bir deyişle, işveren vekilinin fiilleri sonucu çalışanın zarara uğraması halinde bu zararın nasıl tazmin edileceğine ilişkin bir hüküm İSGK’de bulunmamaktadır. İSGK m.3/2 hükmü ile işveren vekillerinin bu Kanunun uygulanması ... anlam ifade etmekte olup hukuki sorumluluğa (tazminat hukukuna) ilişkin değildir. İşveren vekilini ilgilendiren sorumluluk düzenlemesi esasen İş Kanununda

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

kişilere işveren vekili denilmektedir. İşveren vekili kavramı iş hukukuna özgü bir kavramdır ve işveren vekilinden bahsedebilmek için kolektif olarak iki ... “yönetim görevi” tanın masıdır. Yönetim görevinin en somut yansıması ise diğer işçilere emir ve talimat verebilmektir. İşveren vekili, esasen işverenin işçisi, temsilcisi ve atadığı bir yardımcısıdır. Bununla birlikte işveren vekili diğer işçiler nezdinde işveren otoritesini yansıtan bir kimsedir. İşveren vekilinin hem işveren karşısındaki işçi konumu hem de işçiler karşısındaki işveren görünümü onu çifte görünüşlü biri yapmaktadır. İSGK m.3 hükmü “tanımlar

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

b.Değerlendirmelerimiz ve Eleştirilerimiz Genel olarak yukarıda incelediğimiz kanunlar işveren vekili ile ilgili farklı tanımlar öngörmüşlerdir ... farklı olması ile açıklanmaktadır(159). Bundan dolayı işveren vekilinden anlaşılması gereken kişilerin kapsamı tabi olunan kanuna göre dar ya da geniş ... . Konumuz bakımından önem taşıyan husus İSGK bakımından işveren vekili olabilecek kişilerdir. Yukarıda değindiğimiz üzere İSGK’de yer alan işveren vekili ... her kademedeki kişiler İSGK bakımından da işveren vekili olarak nitelendirilebilecektir. Zira İSGK m.3/2 hükmü ile bu kabulü açıkça benimsemektedir

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

3.6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununa Göre İşveren Vekili Kavramı ve Eleştirisi a.6331 Sayılı Kanuna Göre İşveren Vekili 6331 sayılı Kanunun “tanımlar” başlıklı 3. maddesinde işveren vekiline ilişkin bir tanıma açıkça yer verilmemiş ancak aynı maddenin 2. fıkrasında “işveren adına hareket eden, işin ve işyerinin yönetiminde görev alan işveren vekillerinin bu kanun uygulaması bakımından işveren sayılacağı” belirtilmiştir. Kanun her ne kadar doğrudan tanım hükmü getirmemekteyse de f.2 hükmü ile işveren vekilinin unsurlarını belirtmiştir. Bu düzenlemeye göre işveren vekili, “işveren adına hareket

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

hareket eden, işin ve işyerinin yönetiminde görev alan işveren vekillerinin bu Kanunun uygulanması bakımından işveren sayılacağına” ilişkin bir düzenleme de bulunmaktadır. Bu başlık altında anılan hüküm esas alınarak işveren vekilinin işveren ile birlikte idari para cezalarından sorumluluğunun bulunup bulunmadığı hususu incelenecektir. Zira bu konuda doktrinde görüş ayrılıkları bulunmakta olup bir kısım yazarlar işveren vekilinin 6331 sayılı Kanundan doğan idari para cezalarından sorumlu olmadığını savunurken diğer bir kısım yazarlar ise işveren vekilinin de sorumlu olduğu görüşündedirler. Doktrindeki bir görüşe

Haluk Hadi Sümer / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2019, Sayfa: 318 - 327

gelmesinde kusuru bulunmadığı gerekçesiyle husumet yönünden işveren vekili Ü. açısından davayı reddetmiştir. Yargıtay “Somut olayda; davacının davalılardan ... Nakliye Tahmil Tahliye İnş. ve Tic. Ltd. Şti.’nin işçisi, davalı ...’nün de adı geçen şirketin kaza tarihi itibariyle müdürü ve işveren vekili olduğu, dosya ... reddine karar verilmesi isabetsizdir.” gerekçesiyle yerel mahkeme kararını bozmuştur. Aşağıda işveren vekilinin işyerinde meydana gelen iş kazası veya ... yetişmiş deneyimli, uzman kişi veya kişilere bırakırlar. İşveren vekili kavramı, İşK.2/4’de tanımlanmış ve “İşveren adına hareket eden ve işin, işyerinin ve

Gökben Güler / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024, Sayfa: 547 - 551

III.İşveren Vekilinin Sorumluluğu A.Hukuki Sorumluluk 4857 sayılı İş Kanunu md. 2/4. fıkrasında düzenlenen “İşveren vekilinin bu sıfatla işçilere karşı işlem ve yükümlülüklerinden doğrudan işveren sorumludur.” hükmü işveren vekillerinin hukuki sorumluluğunun çerçevesini çizmektedir. Hükmün lafzından, işveren vekillerini işçilere karşı korumayı amaçladığı söylenebilecektir.(60) İşveren vekilinin yapmış olduğu hukuki işlemlerden dolayı işverenin sorumlu olması doğrudan temsil hükümlerinin gereğidir. TBK 40. maddesi gereğince, işveren vekili tarafından işveren adına ve hesabına yapılan hukuki işlemin

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

b.854 Sayılı Deniz İş Kanununa Göre İşveren Vekili 854 sayılı Deniz İş Kanunu (DİK)(122) m.2/1-ç hükmüne göre “kaptan veya işveren adına ve hesabına harekete yetkili olan kimseye” işveren vekili denir. Bu tanım hükmü lafzından dolayı doktrinde farklı yorumlara sebep olmuştur. Esasen hükümde yer alan “veya” sözcüğünün yarattığı anlam tartışma konusudur. İşveren ad ve hesabına hareket eden kişilerin işveren vekili olması doğal ve tartışmasız iken kaptan ad ve hesabına hareket edenlerin işveren vekili olarak nitelendirilebilirliği hususunda doktrinde görüş ayrılığı bulunmaktadır. Bu konuda bir görüş

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

e.6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununa Göre İşveren Vekili 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu (STİSK)(143) m.2/1-e hükmüne göre işveren vekili, “işveren adına işletmenin bütününü yönetenler” olarak tanımlanmıştır. Yukarıda açıklandığı üzere, İş Kanunu işveren vekilliği için yönetimde görev alma unsuru bakımından iş organizasyonunun bir kısmında ya da tamamında yönetim görevi olanları işveren vekili kabul etmiştir. Bu bakımdan İş Kanunu uygulamasında işveren vekili kavramı geniş bir anlam içermektedir. Ancak STİSK ise işveren vekili tanımını dar tutarak sadece

Gökben Güler / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024, Sayfa: 541 - 547

II.İşveren Vekili Kavramı İşveren vekili 4857 sayılı İş Kanunu , 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ... işveren vekili tanımı bulunmamaktadır.(23) Çalışmamızla ilgili olması açısından 4857 ve 6331 sayılı Kanunlardaki tanımlara değinilecektir. 4857 sayılı İş Kanunu’na göre işveren vekili; “İşveren adına hareket eden ve işin, işyerinin ve işletmenin yönetiminde görev alan kimseler” olarak tanımlanmaktadır. İSGK’de ise işveren vekili “İşveren adına hareket eden, işin ve işyerinin yönetiminde görev alan” kişiler olarak düzenlenmiştir. 4857 sayılı İş Kanunun’da işin

İlayda Yılmaz / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2024

1.5.İşveren Vekili Çağın gereksinimlerinin bir sonucu olarak işletmelerin ve buna bağlı olarak da iş kapasitesinin genişlemesi, işverenin salt tek ... .2/f.4’te yapılan tanımdan doğrultusunda, işveren vekilinin iki unsuru bulunmaktadır. Unsurlardan biri işveren adına hareket etmek, diğeri ise işin, işyerinin ve işletmenin yönetiminde görev almaktır(49). İş Ka nunu çerçevesinde bir kimsenin işveren vekili sayılabilmesi için belli düzeyde yönetim yetkisine sahip olması şartı aranmamıştır. Diğer bir deyiş ile işyerinde her seviyede işveren adına yönetim yetkisi kullanan kişiler işveren vekili kabul

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

3.İşverene Karşı Sorumluluk İşveren vekili, fiil veya işlemleri ile çalışanların iş kazası ya da meslek hastalığına uğramasına sebep olabilir. İşveren vekilinin kusurlu hareketiyle sebep olduğu bu zararın işveren tarafından zarar gören çalışana ödenmesi halinde işveren vekilinin daha sonra ... kusuru bulunan vekiline rücu etmesi mümkündür. Burada işveren tarafından vekiline karşı rücu davası açılmakta ve talep sonucu olarak vekilin kusurlu fiili veya işlemi sebebiyle ödenen tazminatın geri ödenmesi (rücuen tazmini) istenmektedir. Bu bakımdan rücu ilişkisi zarara sebep olan işveren vekili ile

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

2.Çeşitli Kanunlara Göre İşveren Vekilinin Tanımı a.4857 Sayılı İş Kanununa Göre İşveren Vekili İş Kanunu m.2/4 hükmünde işveren vekili, “işveren ... almak”tır. İşveren vekilinden bahsedebilmek için olması gereken ilk şart, öncelikle işveren tarafından kişiye temsil yetkisi verilmesidir. İşveren adına hareket etmek unsuru da doğrudan temsil yetkisini göstermektedir(103). İşveren vekili, işveren ad ve hesabına işlem yapar ve yapmış olduğu bu işlemlerin hukuki sonucu doğrudan işvereni bağlar (TBK m.40/1). Nitekim İş Kanunu m.2/4 hükmünde de işveren vekilinin bu sıfatla işçilere karşı işlem ve

Gökben Güler / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024, Sayfa: 559 - 561

Kanunu mülga 105. maddesinde idari para cezalarında işveren ve işveren vekilinin açıkça sorumluluğu düzenlenmişken, İSGK’e işveren vekilinin sorumluluğunun açıkça düzenlenmemiş olması işveren vekilinin idari para cezalarından sorumlu olup olmadığı konusunda doktrinde tartışmalara neden olmaktadır.(117) Ekmekçi’ye göre,(118) 4857 sayılı İş Kanununda işveren ve işveren vekilinin sorumluluğu düzenlenmişken, İSGK’de sadece işverenin sorumluluğunun düzenlenmiş ... işveren vekillerinin işveren sayılması bu durumu değiştirmeyecektir. Benzer yönde diğer görüşler; Özdemir’e göre,(119) İSGK’de açıkça işveren vekilinin

Haluk Hadi Sümer / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2019, Sayfa: 327 - 329

Sonuç İş Kanununun 2/4. maddesinde yer alan “İşveren vekilinin işçilere karşı işlem ve yükümlülüklerinden doğrudan işveren sorumludur” hükmü, işveren vekilinin işlem ve yükümlülüklerini yerine getirmemesinden kaynaklanan sorumluluğu belirleyen temel ilkedir. Düzenleme hem işveren vekili tarafından yapılan işlemlerden hem de yükümlülüklerden işverenin sorumlu olduğunu hüküm altına almıştır. Örneğin işveren vekilinin yaptığı iş sözleşmesinin tarafı işverendir. Yine işverenin vekilin bir işçinin iş sözleşmesini feshetmesi halinde kıdem tazminatı ödeme yükümlülüğü işverenin üzerindedir. 6331

Gökben Güler / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024, Sayfa: 535 - 537

olacak gerçek kişileri işveren vekili olarak çalıştırması zorunluluk haline gelmiştir. İşveren vekilleri kendi görev ve yetki alanları içerisinde işveren nam ve hesabına faaliyetlerde bulunurlar. Bu nedenle işverenin görevlendireceği işveren vekilinin işyerini yönetme konusunda gerekli ehliyet ve bilgiye sahip olması bir gerekliliktir. İşverenin sırf kendisini sorumluluktan kurtarmak için işveren vekili çalıştırması, işverenin kusuru olarak kabul edilecek ve işveren vekilinin ihmalinden dolayı işverenin sorumluluğu söz konusu olacaktır.(1) İşyerinde iş kazası ve meslek hastalığı meydana geldiğinde

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

f.5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa Göre İşveren Vekili 5510 sayılı Kanun m.12/2 hükmüne göre, “işveren adına ve hesabına, işin veya görülen hizmetin bütününün yönetim görevini yapan kimse, işveren vekilidir”. SSGSSK, İş Kanunundan farklı olarak işin veya görülen hizmetin bütününün yönetiminde görev alan kişiyi işveren vekili kabul etmiştir. Bu tanım farklılığı da kanunların amacı ve getirilen hükümler ile açıklanabilir. Şöyle ki, SSGSSK m.12/2 hükmü ile işveren deyiminin işveren vekilini de kapsadığını ve işveren vekilinin kanunda belirtilen yükümlülüklerden dolayı

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

inşa edilmiştir. İşyeri hiyerarşisinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanmasında önemli süjelerin başında “işveren vekili” gelmektedir. 6331 sayılı Kanun’da işveren vekiline ilişkin bir tanım yapılmamasına rağmen kanunda “işveren adına hareket eden, işin ve işyerinin yönetiminde görev alan işveren vekillerinin, bu Kanunun uygulanması bakımından işveren sayılacağı” öngörülmüştür. Bu düzenleme şekli, işveren vekillerinin yükümlülükleri ve sorumlulukları ... Balıkçı, “6331 Sayılı Kanun kapsamında işveren vekilinin yükümlülük ve sorumluluğu” konusunu önerim doğrultusunda seçtiğinde bu tartışmalı konuyu çalışmanın

Gökben Güler / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024, Sayfa: 561 - 562

Sonuç İşveren adına hareket eden işin, işyerinin ve işletmenin yönetiminde yer alan işveren vekili, işverenin yönetim yetkisini paylaştığı kişidir. İşveren vekilleri işveren tarafından verilen bu yetkiye dayanarak yaptıkları eylem ve işlemleri nedeniyle çeşitli sorumluluklar ile karşı karşıya kalmaktadır. Bu sorumluluklar hukuki, cezai ve idari sorumluluk olmak üzere sınıflandırılabilir. İşveren vekilinin çalışanlara karşı işlem ve yükümlülüklerinden doğrudan işverenin sorumlu olması doğrudan temsilin bir gereğidir. Doğrudan temsil gereğince işveren vekili işveren adına ve hesabına işlem

Haluk Hadi Sümer / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2019, Sayfa: 315 - 318

yardımcı olacak gerçek kişilerin işveren vekili olarak işyerlerinde çalıştırılması zorunluluğu ortaya çıkmaktadır. 4857 Sayılı İş Kanunu’nun 2. maddesinin 4. bendine göre; işveren adına hareket eden ve işin, işyerinin ve işletmenin yönetiminde görev alan kimselere, işveren vekili denir. İşveren vekilinin ... her çeşit sorumluluk ve zorunluluklar işveren vekilleri hakkında da uygulanır. 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 12. maddesinin 2. fıkrasına göre işveren adına ve hesabına, işin veya görülen hizmetin bütününün yönetim görevini yapan kimse, işveren vekilidir. Bu kanunda geçen işveren deyimi

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

6.İşveren Vekili Sıfatlarının Bulunup Bulunmadığı Konusu Hukukumuzda iş sağlığı ve güvenliği profesyonellerinin işveren vekili sıfatlarının bulunup bulunmadığı tartışmalı bir konudur. Konumuz bakımından iş sağlığı ve güvenliği profesyonellerinin işveren vekili sıfatına sahip olup olmadıklarının tespiti önem ... güvenliği profesyonelleri işçi statüleri yanında yönetimde görev aldıklarından ayrıca işveren vekili sıfatına da sahiptirler(217). Bu görüşte olan yazarlardan ... danışmanlık yapmaktadır... iş sağlığı ve güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi işveren adına hareket ettiği ve işin yürütümünde görev aldığı için işveren vekili

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

önemli olan işveren vekilini ilgilendiren düzenlemedir. Bu düzenleme ise Kanunun m.21/4 hükmünde yer almaktadır. Anılan hükme göre, “iş kazası, meslek ... sebebiyet veren herkesi ifade etmektedir(568). Bu bakımdan işveren vekili de üçüncü kişidir ve hükümdeki şart ların bulunması halinde Kurum işveren vekiline rücu edebilir. Esasen 5510 sayılı Kanun m.12/2 hükmünde işveren deyiminin işveren vekilini de kapsadığı ve işveren vekilinin bu Kanunda belirtilen ... vekilinin sorumluluğu işveren gibi olmakla beraber işveren vekili meydana gelen iş kazası ve meslek hastalığındaki şahsi kusurundan dolayı üçüncü kişi olarak

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

d.6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununa Göre İşveren Vekili TBK’nin iş (hizmet) sözleşmesine(139) ilişkin hükümleri m.393-469 hükümleri arasında düzenlenmiş olup(140) işveren vekili kavramına ilişkin özel bir tanım hükmü ya da madde bulunmamaktadır. Bu doğal bir durumdur çünkü işveren vekili kavramı iş hukukuna özgü bir kavramdır. Ancak işveren vekili kavramının temeli temsile ilişkin hükümlere dayan makta olup bu bakımdan kaynağı yine TBK olmaktadır ... gelmemektedir. İşverenden aldığı temsil yetkisine dayanarak işyeri yönetiminde görev alan, diğer işçilere karşı işveren gücünü yansıtan kişi işveren vekili

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

tarafından yetkilendirilen ve kendisine yönetim görevi verilen bu kişiler için işveren vekili kavramı kullanılmaktadır. İşveren vekili çoğunlukla iş ... kanunlarda farklı işveren vekili tanımları öngörülmüştür. Bu tanım farklılıkları sonucu olaya uygulanacak kanuna göre işveren vekilinden anlaşılması gereken kişilerin kapsamı değişmektedir. Çalışmamızın asıl konusu 6331 sayılı Kanuna göre işveren vekili olmakla beraber iş ilişkilerini düzenleyen temel kanunlardaki işveren vekili kavramına ve kapsamına da kısaca değinilerek bu kavram bir bütün olarak ortaya konulmaya çalışılacaktır. Bu doğrultuda bireysel iş hukuku

Gülay Balıkçı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2022

c.5953 Sayılı Basın İş Kanununa Göre İşveren Vekili 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanun (Basın İş Kanunu)(130) işveren ve işveren vekiline ilişkin tanım hükmü öngörmemiştir. Buna rağmen kanun kapsamının düzenlendiği m.1 hükmü ile ... süreli yayınlarda, haber ve fotoğraf ajanslarında gazeteci sayılan kişileri çalıştıran kimsedir. İşveren vekilini tanımlamak için ise genel hükümlere başvurmak gerekir(132). Ancak aşağıda ayrıntılı olarak inceleyeceğimiz üzere TBK’de temsile ilişkin hükümler dışında ayrıca işveren vekili kavramına yer