Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 323 - 324

beliren terör örgütü propagandası da ifade özgürlüğünün sınırlandırılma nedenlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmada, 2010 Anayasa ... sınırlama nedeni olarak terör örgütü propagandasının nasıl değerlendirildiği konusu ele alınacaktır. Bu bağlamda ilk olarak terör, terör örgütü, propaganda, örgütlü suç gibi kavramlar temel nitelikleriyle ortaya konulmaya gayret edilecektir. İkinci olarak da terör örgütü propagandası suçu, ifade özgürlüğü ... kapsamını nasıl ortaya koyduğu, özgürlüğe ilişkin sınırlama kriterlerini nasıl uyguladığı ve terör örgütü propagandası ile ifade özgürlüğü ilişkisini nasıl

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 581 - 588

I. TERÖR ÖRGÜTÜNÜN PROPAGANDASINI YAPMA SUÇU A. Terör Örgütünün Propagandasını Yapma Suçunun Değişim ve Gelişim Süreci 3713 sayılı Terörle Mücadele ... aleyhine propaganda, terör örgütünün propagandası suçu ile aynı mahiyette görülüp aynı amaca hizmet ettiği düşüncesiyle 2003 yılında çıkarılan Avrupa Birliği (AB) uyum yasaları çerçevesinde yürürlükten kaldırılmıştır. Terör örgütünün propagandasını yapma suçuysa günümüze kadar pek çok değişikliğe uğramıştır ... çerçevesinde suçun kapsamı daraltılmıştır(32). TMK m. 7’nin ilk halinde “terör örgütüyle ilgili propaganda yapmak” suç olarak düzenlenmiştir. Buna göre

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 588 - 593

B. 3713 Sayılı TMK’da Terör Örgütünün Propagandasını Yapma Suçu TMK’nın 7. maddesinin 2. ve devamındaki fıkralarda düzenlenen terör örgütünün ... md.) Terör örgütünün propagandasına dönüştürülen toplantı ve gösteri yürüyüşlerinde, kimliklerini gizlemek amacıyla yüzünü tamamen veya kısmen ... ayrıca ceza verilmez.” Kanun koyucu terör örgütünün propagandasını yapma suçu ile bu örgütlerin toplumda fikrî bir yapı kazanmasını önlemek istemiştir(50 ... ifadenin tümünün incelenmesi gerekir(55). Bununla birlikte terör örgütünün propagandasını yapma suçunun oluşabilmesi için failin fiilini, terör örgütünün

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 334 - 336

hüküm daha somut ve belirgin hale getirilmiştir. İlgili maddeyle terör örgütünün propagandasının yapılması fiili, suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve yönetme suçlarından ayrı bir suç olarak düzenlemiştir.(52) Yapılan değişiklikle TMK’nın 7/2. maddesinde terör örgütü propagandasına ilişkin içerik, bu kez ... . 414. (53) Şen, “Terör Örgütü Propagandası”. (54) Şen, “Terör Örgütü Propagandası”. ... örgütü propagandası suçunun unsurlarının gerçekleşip gerçekleşmediği konusunda suçun tanımını yapan madde metni ile uygulamayı bu kadar karşı karşıya

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 575 - 576

, ifade özgürlüğü hakkı kapsamında korunmamaktadır. Bu noktada terör örgütünün propagandasını yapma suçu ile ifade özgürlüğü arasında gri bir alan ortaya ... incelemektedir. Çalışmada, ifade özgürlüğü ile Terörle Mücadele Kanunu m. 7/2’de düzenlenen terör örgütünün propagandasını yapma suçu arasındaki ilişki Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları ışığında değerlendirilecektir. Anahtar kelimeler: ifade özgürlüğü, terör örgütü, terör örgütü propagandası, ifade

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 353 - 355

terör örgütüne üye olmak suç olarak düzenlendiği gibi, terör örgütünün propagandasını yapmak da suç sayılmıştır. Genel olarak kamuoyunu ve toplumu belirli ... benimsetilmesi şeklinde tezahür ettiğinde, terör örgütü propagandası suçu gerçekleşmektedir. Türk Ceza Hukuku’nda terör örgütü propagandası suçuna ilişkin ... propagandası suçu düzenlenmiştir. Çağdaş hukuk düzenlerinde terör örgütü propagandası, temel insan hak ve özgürlükleri arasında önemli bir yer işgal eden ifade ... ilgili ve yeterli gerekçeler olmadıkça sınırlandırılmamalıdır.(91) Sonuç olarak ifade özgürlüğü ve terör örgütü propagandası ilişkisinde düşünce ve

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 611 - 618

III. TERÖR ÖRGÜTÜNÜN PROPAGANDASINI YAPMA SUÇUNUN İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ BAĞLAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ İfade özgürlüğü Anayasa’nın 26. maddesinde güvence ... benimsenen açık ve yakın tehlike ölçütüne başvurduğu görülmektedir(154). TMK m. 7/2 terör örgütünün propagandasını yapma suçunun basın ve yayın yoluyla ... bir unsurun varlığına bağlı olmaksızın terör örgütünün propagandasını yapma suçundan cezalandırılıp cezalandırılmayacağı noktasında çıkmaktadır. Fıkra ... sınırı dört yıl olarak belirlenmiştir. Kanaatimizce buradaki fiil TMK m. 7/2-b’deki fiillerin aksine terör örgütünün propagandasını yapma suçu kapsamında

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 346 - 348

3. Terör Örgütü Propagandası-İfade Özgürlüğü İlişkisinin İncelendiği Bireysel Başvuru Karar Örnekleri a. Abdullah Öcalan Başvurusu (B.No: 2013/409, K.T. 25/6/2014) Başvuruya konu olayda, başvurucunun basılmakta olan kitabının muhtelif sayfalarında silahlı terör örgütü PKK’nın propagandasının ... için barışçıl yöntemlerin kullanılması çerçevesinde temellendirildiğine karar vermiştir. AYM, sonuç olarak söz konusu kitapların, terör örgütü propagandası yapıldığı iddiasıyla, yetkili makamlar tarafından verilen el koyma kararına dayanılarak toplanması ve toplanan kitapların bir kısmının kanunda

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 333 - 334

C. TÜRK CEZA HUKUKUNDA TERÖR ÖRGÜTÜ PROPAGANDASI SUÇU 1. 765 SAYILI TÜRK CEZA KANUNUNU Terör kavramını ve terör suçlarını düzenleyen 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun (TMK) yürürlüğe girmesinden önce, terörle ilişkilendirilebilecek suçlar 765 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (TCK), yürürlükte kaldığı dönem boyunca tartışmalara konu olan 141, 142 ve 163. maddelerinde düzenlenmekteydi.(47) 1991 yılında yürürlüğe giren Terörle Mücadele Kanunu’nun 23 ... altına aldığı görülmektedir.(49) Kanunun 142. maddesi terör örgütü propagandası suçunu, 163. maddesi ise laikliğe aykırı yıkıcı faaliyetleri düzenlemiştir

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 601 - 602

haklı kılınabileceği ve bu hakka getirilen istisnaların dar yorumlanması gerektiğini belirtmektedir(113). Türkiye’de terör örgütü propagandasıyla ilgili ... . Sözleşmede sayılan sınırlama sebepleri tüketici niteliktedir. Bu nedenle başka bir sebebe dayanılarak ifade özgürlüğü sınırlandırılamaz(108). Terör örgütü propagandasına ilişkin sınırlamalarda en çok kullanılan dayanak, kamu düzeni, ulusal güvenlik(109) ve toprak bütünlüğüdür(110). Özellikle ulusal güvenlikle ilgili ... güvenliğin, toprak bütünlüğünün sağlanması bakımından sınırlandırılabileceği ve eylemin 3713 sayılı Yasa’nın 7/2. maddesinde belirlenen silahlı terör örgütünün

Öznur Sevdiren / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2024

D.Anayasa Mahkemesi İçtihadında Terör Örgütü Propagandası Suçu (TMK m. 7/2) Bağlamında Soyut Tehlike Suçuna İlişkin Tespitler Yukarıda Anayasa ... aşılanması, telkin ve tavsiye edilmesi ifade özgürlüğünün koruması altındadır.”(294) Mahkeme, terör örgütü propagandasının kapsamını bu şekilde belirledikten ... terör örgütü propagandası suçunun soyut tehlike suçu değil somut tehlike suçu olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirtmektedir. Zira Anayasa Mahkemesi’ne göre terör örgütü propagandası suçunun “soyut tehlike suçu olarak kabul edilmesi başta ifade özgürlüğü olmak üzere anayasal hak ve özgürlükler

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 336 - 338

D. İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ VE TERÖR ÖRGÜTÜ PROPAGANDASI 1. İFADE ÖZGÜRLÜĞÜNÜN KAPSAMI VE NİTELİĞİ Hukuki bir metinde yer alması ve korunması bakımından ifade özgürlüğü ilk olarak 1776 tarihli Virginia Haklar Bildirgesi’nde yer almıştır. Daha sonra ise 1789 tarihli Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi’nin 11. maddesinde düzenlenmiştir. 1948 tarihli Birleşmiş Milletler Evrensel Bildirisi’nin 19. maddesinde de düşünce ve ifade özgürlüğüne yer ... da terör örgütü propagandası niteliğindeki ifadelerin bu hak kapsamında ele alınması düşünülemez. Zira hukuk devletlerinde düşünce açıklamak suretiyle

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 342 - 343

E. TÜRK ANAYASA MAHKEMESİ’NİN (AYM) BİREYSEL BAŞVURU KARARLARINDA TERÖR ÖRGÜTÜ PROPAGANDASI VE İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ İLİŞKİSİ 1. AYM Kararlarında İfade Özgürlüğü’nün Kapsamı AYM verdiği kararlarda ifade özgürlüğünün kapsamını Anayasa’nın 26. maddesi ve AİHM’in ifade özgürlüğüne ilişkin içtihatları çerçevesinde ortaya koymuştur. Mahkemeye göre ifade özgürlüğü; sadece “düşünce ve kanaate sahip olma” özgürlüğünü değil, aynı zamanda sahip olunan “düşünce ve kanaati açıklama ve yayma”, buna bağlı olarak “haber veya görüş alma ve verme” özgürlüklerini de kapsar. Bu çerçevede ifade özgürlüğü, insanın serbestçe haber ve

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 593 - 596

II. ABD VE AİHS HUKUKUNDA İFADE ÖZGÜRLÜĞÜNÜN SINIRLARI VE TERÖR ÖRGÜTÜNÜN PROPAGANDASI A. ABD Hukukunda ABD sisteminde, bir ifadenin insanları doğrudan doğruya şiddete ve saldırıya teşvik etmesi durumunda ifade özgürlüğünün sınırı “açık ve yakın tehlike” ölçütüne göre belirlenmektedir. ABD Yüksek Mahkemesi tarafından ilk defa 1919 tarihli Schenck v. United States kararında geliştirilen yaklaşıma göre, ifade, bireyler ve toplum için açık ve yakın bir ... . Terör örgütünün propagandası suçu bakımından bu ölçüt kullanılmaktadır(71). ABD Yüksek Mahkemesi, istikrarlı denebilecek bir şekilde, şiddet

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 619 - 622

Özgürlüğü: Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 10. Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Kılavuz, TBB Yay., Ankara 2005. Özbek, Uğur: Terör Örgütünün Propagandası ... : Siyasi Düşünce Hürriyeti ve 1961 Türk Anayasası, Öncü Kitabevi, İstanbul 1969. Taştan, Mehmet: “Terörle Mücadele Kanunu’nun 7/2. Maddesi (Terör Örgütünün Propagandasını Yapmak Suçu)”, Ceza Hukuku Dergisi, Y. 3, S. 6, Nisan 2008, s. 91-115. Tombak, Aytaç: “Ceza Hukuku Açısından Propaganda Kavramı”, Ankara Barosu Dergisi, Y. 1969, S. 6, s. 1043-1050. Topçu, Namık Kemal: “Terör Örgütünün Propagandasını Yapma Suçu (TMK 7/2-5)”, Ceza Hukuku Dergisi, Y. 10, S. 28

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 330 - 331

Propaganda, Varlık Yayınları, İstanbul, 1969, s. 7. (34) Ersan Şen, “Terör Örgütü Propagandası”, bkz. Çevrimiçi, http://www.haber7.com/yazarlar/prof-dr-ersan ... Vakfı Yayınları, Eskişehir, 1994, s. 120-135. (36) Şen, “Terör Örgütü Propagandası”. (37) YCGK, T. 16.3.1999, E. 1999/9-33, K. 1998/38,

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 339 - 341

3. MAHKEME KARARLARINDA İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ VE TERÖR ÖRGÜTÜ PROPAGANDASI a. AİHM AİHM kararlarında ifade özgürlüğü iki aşamada ele alınmaktadır. Buna göre birinci aşama kanaat oluşturma, bu kapsamda bilgi edinebilme, bilgelere ulaşabilme, ikincisi ise elde ettiği bilgiler dâhilinde kişide oluşan kanaati her türlü araçla açıklayabilme özgürlüğüdür.(59) İfade özgürlüğü, AİHS’nin 10. maddesinin ikinci fıkrasına bağlı olarak, yalnızca lehte olduğu kabul ... ) Ersan Şen, “Terör Örgütü Propagandası”.

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 599 - 601

yapılan sınırlamalar Sözleşmeye aykırı olmaktadır(102). AİHM, 1991 tarihli TMK’nın 2006 yılında değiştirilen haliyle “Terör örgütünün propagandasını yapan ... , ulusal mercilerin başvurucunun “Sayın Öcalan” ifadesinden terör örgütü propagandası sonucuna varmaları, maddenin yasayla öngörülmüş olma ölçütünü

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 618 - 619

hükümlerini yorumlarken AİHM içtihatlarını göz önünde bulundurmalıdır. TMK m. 7/2 ve devamında düzenlenen terör örgütünün propagandasını yapma suçu bakımından ... kanaatindeyiz. TMK m. 7/2-b’de sayılan fiiller de kanaatimizce terör örgütü propagandası suçu kapsamında yer aldığından, söz konusu fiiller bakımından da terör

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 331 - 333

B. KARŞILAŞTIRMALI HUKUKTA TERÖR ÖRGÜTÜ PROPAGANDASI SUÇU Suç örgütü propagandası örgütü tanıtma, yani örgütü başkalarına duyurmayı ve örgütün varlığından başkalarını haberdar etmeyi ifade etmektedir. Ancak buradaki anlamı bağlamında propagandada, tanıtma ve yaymanın yanı sıra, propagandası yapılan şeyin iyi olduğunu ifade etme unsuru da vardır. Sonuç olarak örgüt propagandası tanıtma, yayma ve örgütü övme anlamına gelmektedir. Sözgelimi bir suç çetesini tanıtmak, varlığından başkalarını haberdar etmek, o suç çetesinden övgü ile söz etmek, çetenin propagandasını yapmaktır.(38) Suç fiilini oluşturan

Yağmur Müge Erdoğan / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 576 - 581

tüm ifadeler terör örgütü propagandası kapsamında değerlendirilmektedir(24). Terörizmi ve kullandığı yöntemleri meşru göstermek veya teşvik etmek ... denge kurmaya çalışmaktadır(28). Çalışmada terör örgütünün propagandasını yapma suçu ile ifade özgürlüğü arasındaki ayrımın belirlenmesinde ABD ve AİHS ... . Maddesi (Terör Örgütünün Propagandasını Yapmak Suçu)”, Ceza Hukuku Dergisi, Y. 3, S. 6, Nisan 2008, s. 95. (12) Şahin, Terörizm, s. 405-406. (13) Bülent ... örgütünün propagandasını yapmak suç olarak düzenlenmiştir. Terör, büyük çaplı korku veren ve bireylerde yılgınlık yaratan bir eylem durumunu ifade ederken

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 334

2. TERÖRLE MÜCADELE KANUNU 12 Nisan 1991 tarihinde kabul edilen 3713 sayılı TMK, çıkarıldığı günden bu yana çok fazla değişikliğe uğramış, bazı maddeleri Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiş, dolayısıyla içeriği her dönemde tartışılan bir kanun olmuştur. TMK’da düzenlendiği şekliyle suç örgütü propagandası yapma suçunun ilk şeklinde, örgütün propagandasının yapılması, suçun oluşması için yeterli sayılmıştır. Ancak 30.04.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6459 sayılı kanunun 8. maddesi ile TMK m.7/2’de yapılan değişikliklerle, suç veya terör örgütü propagandası yapma suçunun unsurlarının zorlaştırıldığı ve

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 349 - 350

c. Bejar Ro Amed Başvurusu (B.No: 2013/7363, K.t. 16.04.2015) Cezaevinde hükümlü olarak bulunan başvurucunun, kendi yazdığı kitap taslağının belirli bölümlerinde yer verdiği ifadeler hükümlü bulunduğu cezaevi yönetimince terör örgütü propagandası olarak değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme sonucunda başvurucu yargı organlarına itirazda bulunmuş fakat itirazı reddedilmiştir. Başvurucu bunun üzerine kitap taslağının cezaevi dışına çıkartılması ve dolayısıyla basımının engellenmesi nedeniyle ifade özgürlüğünün ihlal edildiğini ileri sürerek AYM’ne bireysel başvuruda bulunmuştur. AYM bu kararında da yine

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 350 - 352

d. Mehmet Ali Aydın Başvurusu (B.No: 2013/9343, K.t. 04.06.2015) Bu davada siyasi parti il başkanı olan başvurucu, bir gösteride toplanan kalabalığa hitaben yaptığı basın açıklamasında kullandığı ifadeler nedeniyle terör örgütü propagandası yapmak suçundan yargılanmıştır. Yargılama sonucunda hakkında mahkûmiyet kararı verilmiş olmakla birlikte, yargılama temyiz aşamasındayken yapılan yasal düzenlemeler nedeniyle kovuşturmanın ertelenmesine karar verilmiştir. Başvurucu, kovuşturma ertelenmiş olsa dahi siyasetçi olması nedeniyle yeniden kovuşturma tehdidi altında olduğunu, bu sebeple de ifade özgürlüğünün ihlal

Mevlüt Göl / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022, Sayfa: 348 - 349

b. Fatih Taş Başvurusu (B.No: 2013/1461, K.t. 12.11.2014) Bu başvuruya konu olayda ise yayınladığı anonim şiir kitaplarında PKK terör örgütünün ve onun kurucusu ve yöneticisi olan Abdullah Öcalan ile örgüt mensuplarının övülmesi, terör eylemlerinin özgürlük mücadelesi olarak gösterilerek yüceltilmesi ve bu surette terör örgütünün propagandasının yapılarak örgüte yardım edilmesi iddialarıyla başvurucu hakkında yaklaşık 11 yıl devam eden soruşturma ve kovuşturma süreci sonunda verilen yargı kararıyla kovuşturma ertelenmiş ve başvurucu hakkında üç yıl denetimli serbestlik hükümlerinin uygulanmasına