Lexpera, Temmuz 2019

Ayni Sözleşme • Tescilin Hükmü • Tescilin Olumlu Hükmü • Tescilin Olumsuz Hükmü • Tescilin Koşula Bağlanmazlığı • Tescilin Hüküm İfade Etme Anı • MK m.1022-1023 • TST m.16-23-27

Kerim Atamer / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2012

§ 18. İsviçre-Türk Eşya Hukuku İlkelerine Göre Değerlendirme I. Giriş İsviçre-Türk Eşya Hukuku’nda belli bazı temel ilkeler kabul edilmektedir. Bu ilkeler, sistematik eserlerin başında “Eşya Hukuku’nun (Temel / Genel) İlkeleri” ([Allgemeine] Prinzipien des Sachenrechts)(1672) “Aynî Haklara Hâkim Olan Prensipler”(1673) “Eşya Hukuku’na Egemen Olan İlkeler”(1674) gibi başlıklarla tanıtılmaktadır. Bu ilkeler, yasal düzenlemelerde açıkça ifade edilmiş olmayıp, öğreti ve yargı tarafından somut yasal kurallardan hareket edilerek, soyutlama yöntemiyle elde edilmiştir(1675). Diğer bir anlatımla bu ilkeler, kanunun

Nagehan Kırkbeşoğlu / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2023

a.Ayni Hak Teorisi Ayni hak; “bir eşya üzerinde doğrudan doğruya hâkimiyet sağlayan ve bu sebeple herkes karşı ileri sürülebilen hak” olarak tanımlanabilir. Ayni haklara hakim olan prensipler, belirlilik, kamuya açıklık, inancın korunması, sınırlı sayı ve tipe bağlılık hak düşürücü süre ve zamanaşımının işlememesi olarak sıralanabilir. Öğretide ayni hak görüşünü savunanlar, ayni haklara hakim olan genel prensiplerden, herkese karşı ileri sürülebilme, sınırlı sayı ve tipe bağlılık, süreklilik özelliklerinin önalım hakkında da bulunduğunu belirtmektedir(42). Yargıtay da yasal önalım hakkının bir ayni hak

Lexpera, Kasım 2018

Eşya Kavramı ve Özellikleri • Eşya Üzerinde Doğrudan Doğruya Hakimiyet • Ayni haklar, Ayni Hak-Alacak Hakkı Ayrımı, Ayni Hakkın Eşya Üzerinde Doğrudan Hakimiyet Sağlaması • Ayni Haklara Hâkim Olan İlkeler

Güray Türker / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2026

edilen irtifak hakkının devamı, sona ermesi ve tapu siciline etkileri özel hukuk sistematiği kapsamında değerlendirilmelidir. TMK m. 838, ayni haklara hâkim olan ilkelerden biri olan tipe bağlılık ilkesini içerik açısından esneten ve yumuşatan bir düzenlemedir. Bu hüküm sayesinde, kanunda özel olarak

Doğa Ekrem Doğancı / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2021

2. Sınırlı Aleniyet İlkesi Bağlamında Bazı Değerlendirmeler Ayni hakka hakim olan ilkelerden biri olan mutlaklık ilkesi bu hakların herkese karşı ileri sürülebilmesini ve anlamda herkesin de bunlara uymakla yükümlü olmasını ifade eder(2191). Ancak ayni hakkın herkese karşı ileri sürülebilmesi de öncelikle bunun herkesçe bilinmesini gerektirir(2192). Bu anlamda aleniyet ilkesine ilişkin olarak TMK m. 1020’de tapu sicilinin herkese açık olduğu belirtilmiştir. Benzer bir şekilde TST m. 5’te açıklık ilkesi ve tapu sicilinin tutulmasından devletin sorumlu olması ilkesi yanında aleniyet ilkesi de

Gülen Sinem Tek / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2017

bağlanamayacağının temelinde, tescil talebinin şarta bağlanmasını yasaklayan TST m. 16/f. II değil, ayni haklara hakim olan ilkeler yer alır(453). Aynı şekilde

Yasin Alperen Karaşahin / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2023

aaa. Sorunun Açıklanması Borçlandırıcı işlemin konusunu oluşturan edimin belirli olması şart değildir; belirlenebilir olması yeterlidir.(130) Buna mukabil, aynî haklara hâkim olan belirlilik ilkesi, eşya üzerindeki aynî hakkı etkileyen tasarruf işlemlerinde de dikkate alınmalıdır. Hâkim görüşe göre, alacakları konu alan tasarruf işlemleri (alacakların devri veya rehni) için ise belirlenebilirlik yeterlidir.(131) Dolayısıyla, TRK hükümlerine göre alacak rehninde merhunun belirlenebilir olması yeterli kabul edilmelidir. Buna mukabil, TRK hükümlerine göre dar ve teknik anlamda taşınırların rehninde merhunun

Dilşah Buşra Kartal / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2021

3. Ayni Haklar Üzerindeki Tasarruf İşlemleri Ayni haklar, “bir mal üzerinde doğrudan doğruya hakimiyet sağlayan ve bu sebeple herkese karşı ileri sürülebilen haklar” olarak tanımlanmaktadır(85). Eşya üzerinde sağladıkları yetki bakımından mülkiyet ve sınırlı ayni haklar olarak ayrılmaktadırlar(86). Üçüncü kişi yararına tasarruf işlemleri de mülkiyet veya sınırlı ayni haklar üzerinde yapılarak karşımıza çıkabilir. Ayni haklara hakim olan aleniyet prensibi eşya üzerindeki ayni hakkın varlığının ve hak sahibinin kimliğinin başkaları tarafından anlaşılabilmesini ve böylece üçüncü kişilerin korunabilmesini

Ahmet Zahid Güler / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024

3.Kamuya Açıklık İlkesi Ayni haklar sahibine hakimiyet imkânı verdiğinden hakkın kime ait olduğunun tespit edilebilmesi veya hakkın üçüncü kişiler nezdinde bilinirliliğinin sağlanması bakımından kamuya açıklık ilkesi cari olmuştur(94). Ayni haklara hâkim olan aleniyet ilkesinin ortaya çıkış sebebi aynı zamanda rehnin fonksiyonu/işlevi ile de yakından ilgilidir. Ayni hak, eşya üzerinde tam hakimiyet imkânı verebileceği gibi, sınırlı hakimiyet imkânı da verebilir(95). Aleniyet ayni niyet ayni hakkın konusuna göre ve ayni hakkın türüne göre farklı araç veya hukuki işlemlerle sağlanabilmektedir. Sınırlı bir