Lexpera, Mayıs 2018

Borçların Sona Ermesi • Zamanaşımı

Alper Uyumaz / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2018

Kanununun Üçüncü Bölümünün başlığı, Borçların ve Borç İlişkilerinin Sona Ermesi, Zamanaşımı şeklindedir. Üçüncü Bölümün Birinci Ayırımı, ise Borcun Sona Erme ... ermesi hâllerini konu almaktadır(998). Ancak, bunun aksine bölüm başlığı, Borcun ve Borç İlişkisinin Sona Ermesi şeklinde kaleme alınmıştır. Esasında, borcun sona ermesi, dar ve geniş anlamda olmak üzere iki anlama gelmektedir. Dar anlamda borcun sona ermesi ile geniş anlamda borcun sona ermesi aynı kavramlar değildir. Borcun dar anlamda sona ermesi, o borç ilişkisinden doğan münferit bir edimin ifa edilmesi anlamına gelmekte olup, bu durum kural olarak

Aydın Alber Yüce / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2021

§8. SERMAYE BORCUNUN TAKAS YOLUYLA ÖDENMESİNİN SONUÇLARI I. Sermaye Borcunun Sona Ermesi A. Şirket Borcu ve Sermaye Borcunun Aslının Sona Ermesi Takas yoluyla ödeme en çok şirket sermayesini etkiler. Öncelikle, takas yoluyla ödeme takas işleminin doğası gereği hem şirketin hem de taahhüt sahibinin borcunun sona ermesi sonucunu doğurur. Çünkü sermaye borcu takas yoluyla ödendiğinde şirketin taahhüt sahiplerinden isteyeceği tutarlar azalmaktadır. Tek borç ilkesi gereğince pay sahipleri sadece taahhüt ettikleri sermaye tutarınca şirkete karşı sorumludurlar(942). Takas yoluyla ödemede en çok dikkat

Şerafettin Ekici / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2019

BEŞİNCİ BÖLÜM ESCROW SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİ Sözleşmenin sona ermesi, geniş anlamda taraflar arasında var olan borç ilişkisinin sona ermesi anlamına gelir. Borcu sona ermesi(1) ise sözleşmenin sona ermesinden farklıdır. Borcun sona ermesi, bir edimi yerine getirme borcunun hukuken ortadan kalkması demektir. Borcun sona ermesi ile birlikte alacaklının bu borçla ilgili hakkı sona erer, borçlu da borcundan kurtulur(2). Aşağıda öncelikle escrow sözleşmesini sona erdiren sebepler, sonrasında ise escrow sözleşmesinden doğan borçları sona erdiren sebepler incelenecektir. (1) “Borcun sukutunu müstelzim

İnci Ataman Figanmeşe / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2023, Sayfa: 133 - 136

B.Kanunî Takas Hakkında Uygulanacak Hukuk(33) Takas, borcun sona erme şekillerinden biridir. Şu halde ilk etapta borçların sona ermesi hakkında ... olabilir. Bu nedenle, sadece akdî ilişkilerden değil, diğer hukukî sebeplerden kaynaklanan borçların da sona ermesi hakkında uygulanacak hukukun hangisi olduğunun belirlenmesi gerekir. MÖHUK’ta borçların sona ermesi (meselâ ibra veya alacaklı ile borçlu sıfatlarının birleşmesi gibi nedenlerle sona ermeleri) hakkında genel bir hüküm yer almadığı(34) gibi, belli bir hukukî işlem veya ilişkiden doğan borcun sona ermesi hakkında uygulanacak hukuka ilişkin bir

Şerafettin Ekici / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2019

II. ESCROW SÖZLEŞMESİNDEN DOĞAN BORÇLARIN SONA ERMESİ A. İbra İbra, borç henüz ifa edilmeden önce alacaklı ile borçlunun anlaşarak borcu sona erdirmesidir. Diğer bir deyişle, alacaklının borçluyla anlaşarak borçluyu borcundan kurtarmasıdır(41). Borcu doğuran işlem kanunen veya taraflarca belli bir şekle bağlı tutulmuş olsa bile borç, tarafların şekle bağlı olmaksızın yapacakları ibra sözleşmesiyle tamamen veya kısmen ortadan kaldırılabilir (TBK. m. 132). İbra borcu sona erdiren sebeplerden biridir(42). İbranın söz konusu olabilmesi için borcun henüz ifa edilmemiş olması gerekmektedir. Borç ifa

Ayşen Çilenti Konuralp / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2020

II. Vaadedenin Lehdara İfada Bulunması ve Borcun Sona Ermesi A. Genel Olarak Vaadedenin lehdara ifa edeceği edim, vaadettiren ile yapmış olduğu üçüncü kişi yararına sözleşmede belirlenir(143). Vaadeden bu edimi lehdara ifa ederek karşılık ilişkisinden doğan borcundan kurtulur(144). Aslî edim yükümlülüğü ile beraber ifa modaliteleri de kural olarak bu ilişkide belirlenir. Taraflar herhangi bir belirleme yapmamış iseler TBK’nın ifa modalitelerine ilişkin 89 vd. hükümleri uygulama alanı bulur. Fakat bu hükümlerden, alacaklının niteliklerini esas alan belirlemelerde, vaadettirenin mi yoksa lehdarın mı

Ömer Çınar / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2013

”. Kefilin asıl borcun sona ermesi nedeniyle sorumluluktan kurtulması, Kanunda öngörülen ve her türlü kefalette geçerli olan bir sonuçtur(2). Bu nedenle ... , kefalet sözleşmesinde, asıl borcun sona ermesi halinde kefilin sorumluluğunun devam edeceğine ilişkin önceden yapılan anlaşmalar kesin hükümsüz olur. Bu ... borcudur(10). Bu nedenle, asıl borcun sona ermesi sonucu doğuran ifa, ibra, takas, alacaklı ve borçlu sıfatlarının birleşmesi, yenileme gibi nedenler, kefilin borcunun sona ermesi açısından da geçerlidir(11). Mesela, kefil ile alacaklı arasında ibra sözleşmesi yapılırsa, kefilin borcu yenilenirse veya

Buse Aksaray Erkman / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2023

9.Borçların Sona Ermesi a.Genel Olarak Borcun ifa (solutio) ile sona erdirilmesi, borç ilişkisini doğmuş hak ve borçlarla birlikte ortadan kaldıran esas sebeptir. Malın mülkiyetini devretme borcunun ifası, mal res mancipi ise Klasik Hukuk Dönemi’nin sonuna kadar mancipatio ile yapılabilir(599). Böyle bir durumda ifa, beş tanığın varlığı ile mümkün olacaktır. Sorumluluktan kurtulmanın daha eski usulü olarak maden ve terazi ile ifa (solutio per aes et libram), basılı paranın kullanılmadığı dönemde tanıklar ve terazi tutan kişinin önünde gerçekleştirilen bir ödeme işlemi olarak kabul edilmiştir(600). Bu

M. Fatih Cengil / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2018

ee. Borcun Sona Ermesi Borcun sona ermesi bakımından eTK dönemi ve TTK dönemi bakımından ayrım yapmak gerekir. 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu döneminde; ticari işletme aktiflerinin geçişi cüz’i halefiyet ilkesine göre gerçekleştiği için malvarlığı unsurlarının teker teker devredilmesi ile ticari işletmenin hâkimiyetinin devralana geçmesine kadar, devredenin bu borçtan dolayı sorumluluğunun devam etmesi gerekirdi. TTK döneminde ise, ticari işletme aktiflerinin geçişi kısmi külli halefiyet ilkesine göre gerçekleşir. O hâlde kural olarak devredenin, ticari işletme devir sözleşmesini ticaret siciline tescil

, Nisan 2025

M.Vasiyet Borcunun Sona Ermesi Borcu sona erdiren sebepler vasiyet borcunun sona ermesi için de geçerlidir. Borcun ifası, vasiyet borçlularının ibrası, takas hakkının ileri sürülmesi, alacaklı ve borçlu sıfatının birleşmesi, yenileme ve ifa imkânsızlığı(1063) bu kapsamdadır. Vasiyet alacağının normal alacaklardan farklı olarak tek taraflı olarak da sona ermesi mümkündür. Vasiyet alacaklısı vasiyet alacağını reddedebilir (TMK m. 616)(1064). Vasiyetin reddiyle birlikte vasiyet alacağı sona ermiş olur. (1063) Yargıtay kararına konu olan bir uyuşmazlıkta, mirasbırakan henüz kat irtifakı veya kat

Abdullah Altıntaş / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2025

’de sayılan sona erme hâlleri esasen ifa sonucunda borçların sona ermesi ve geniş anlamda borç ilişkisinin (bu örnekte TYS’nin) sona ermesi hâlleridir ... borçları ayrıntılı düzenlenmiş olduğundan TYS kapsamında doğan tüm borçların sona ermesi ile geniş anlamda borç ilişkisi olan TYS’nin de sona ereceği ... öngörmektedir. Borcun sona ermesi, geniş anlamda borç ilişkisi olan sözleşme ilişkisinin sona ermesinden farklıdır.(1002) Halbuki, geniş anlamda borç ilişkisi sona ermesine rağmen bu ilişkiden doğmuş bir borcun devam etmesi(1003) ya da geniş anlamda borç ilişkisi devam ederken bu kapsamda bir borcun sona ermesi

Sercan Uçar / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Eylül 2025, Cilt 41, Sayı 3

ile kurulan (TMK m. 856/1) ipotek hakkının sona ermesi hususunda asıl (ipotek ile teminat altına alınan) borcun sona ermesi ile tapu sicilindeki kaydın ... fiil ve dava ehliyetini kazanacak; borçluya gerekli hukuki koruma sağlanacaktır. Nitekim artık borçlu, asıl borcun sona ermesi sebebiyle ipoteğin terkin ... borçlunun asıl borcun sona ermesi sebebiyle ipoteğin terkini talebinde bulunup bulunamayacağı tartışmaya açık bir meseledir. Bu tartışmaya TMK m. 1026 ... sona ermesi ile teslime bağlı rehin hakkı da sona ermektedir. Bu durumda alacaklının rehin konusu eşyayı borçluya iade etmesi gerekir (TMK m. 944/1

Hilal Daver / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2018

a. Borcu Sona Erdiren Sebepler ve Zamanaşımı Borcun sona ermesi bir edimi yerine getirme yükümlülüğünün hukuken ortadan kalkmasını ifade eder(23). Böylece borçlu borçtan kurtulur, alacaklının da alacak hakkı kalmaz. Bu anlamda borcun sona ermesi, borç ilişkisinin sona ermesinden farklıdır. Borcun sona ermesi ile birlikte alacağa bağlı (fer’i) haklar da sona erer (TBK m. 131). Güvence altına aldıkları alacak sona erince kefalet ve rehnin de sona ermesi, bunların kurulmasındaki amacın da gereğidir(24). Borç sona erince düşen bağlı haklar, kefalet ve rehinden ibaret değildir. Asıl borç sona erdikten sonra

Nil İrem Saray Çelikkol / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2025

III.Gemi Geri Dönüşüm Sözleşmesinin Sona Ermesi A.Gemi Geri Dönüşüm Sözleşmesinin Sona Erme Halleri 1.Genel Olarak Gemi geri dönüşüm sözleşmesinden doğan bir borcun sona ermesi ile gemi geri dönüşüm sözleşmesinin yarattığı borç ilişkisinin sona ermesi birbirinden farklı olgulardır(568). Nitekim ... tüm borçların sona ermesi gerekmektedir(570). Çalışmamızda öncelikle gemi geri dönüşümü sözleşmesinin yarattığı borç ilişkisini sona erdiren temel ... sayılı mülga TBK’dan farklı olarak ‘’Borçların ve Borç İlişkilerinin Sona Ermesi, Zamanaşımı’’ başlığı ile düzenlenmiş, zamanaşımı borçların ve borç

Işık Aslı Han / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2021

2. Kabulü Takip Eden İfa ile Değer İlişkisinden Doğan Borcun Sona Ermesi Havale ödeyicisin tek bir edimi ifası ile hem karşılık ilişkisinden hem de değer ilişkisinden doğan borçların sona ermesi, yani eş zamanlı ifa; havalenin karakteristik özelliklerindendir. Havale konusu edimin ifa edilmesi üzerine edim, karşılık ve değer ilişkilerinden doğan borçlar aynı anda ve ölçüde sona erer(66). Uygulamada en sık rastlanan durum havale edenin bir para borcu sebebiyle alacaklısını, havale ilişkisi altında ödeme yapılması için havale ödeyicisine yönlendirmesidir (ifa uğruna havale)(67). Havale konusu edi min ifası

Sezer Çabri / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2020

II. PAYLAŞMA SÖZLEŞMESİNİN veya PAYLAŞMA SÖZLEŞMESİNDEN DOĞAN BORÇLARIN SONA ERMESİ Mirasın paylaşılması sözleşmesinin veya paylaşma sözleşmesinden doğan borçların sona ermesi tamamen genel hükümlere tabidir. Paylaşma sözleşmesinden doğan borçların ifa edilmesi, borcun veya borçların imkânsız hale gelmesi, sözleşmenin tarafların anlaşmasıyla ortadan kaldırılması (ikale), sözleşmeden doğan borcun ifa edilmesinde temerrüde düşülmesine dayalı olarak sözleşmeden dönülmesi sözleşmenin veya sözleşmeden doğan borcun sona ermesi hallerine örnek oluşturur(1726). Paylaşma sözleşmesinden doğan borçları sona

Sezer Çabri / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2023

II.PAYLAŞMA SÖZLEŞMESİNİN veya PAYLAŞMA SÖZLEŞMESİNDEN DOĞAN BORÇLARIN SONA ERMESİ Mirasın paylaşılması sözleşmesinin veya paylaşma sözleşmesinden doğan borçların sona ermesi tamamen genel hükümlere tabidir. Paylaşma sözleşmesinden doğan borçların ifa edilmesi, borcun veya borçların imkânsız hale gelmesi, sözleşmenin tarafların anlaşmasıyla ortadan kaldırılması (ikale), sözleşmeden doğan borcun ifa edilmesinde temerrüde düşülmesine dayalı olarak sözleşmeden dönülmesi sözleşmenin veya sözleşmeden doğan borcun sona ermesi hallerine örnek oluşturur(1780). Paylaşma sözleşmesinden doğan borçları sona

Ş. Deren Gündüz / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2020

sonraki imkânsızlık halinde de borcun sona ermesi gerektiğini ileri sürmektedir(31). Borç, borçlu imkânsızlığın meydana gelmesinde kusurlu olsun olmasın her ... imkânsızlık halinde de borcun sona ermesi gerektiğini savunan bu görüş, gerekçe olarak aşağıda bahsedeceğimiz noktalara dayanmaktadır: Öncelikle, karşılıklı edimler içeren sözleşmelerde, kusursuz imkânsızlık yüzünden karşılıklı borçların sona ermesi neticesinde, borçlunun karşı edimi elde edemeyeceği ... bir sakınca yoktur(37). Kusurlu imkânsızlık halinde de borcun sona ermesi gerektiğini savunan görüş, bu görüşünü desteklemek açısından mala karşı mal

Abdulkerim Yıldırım / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2015, Cilt 31, Sayı 2

açısından ise imkânsızlık sonucunda borcun sona ermesi dolayısıyla edimden yoksun kalması şeklinde ortaya çıkar(10). Edim borçlusu, borç konusu edim yok olmuş ... tutulamayacağı nedenlerle yok olması veya kötüleşmesi sonucunda borç sona ermekte ise, bu durumda alacaklı, edim hasarına katlanmaktadır; çünkü borcun sona ermesi ... imkânsızlığına borcun sona ermesi sonucunu bağlamıştır. Borç sona erdiğinden borçlunun ifa yükümlülüğü de ortadan kalkmaktadır. Buna bağlı olarak alacaklı, borca

Yavuz Can Aslan / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2020

a. Kabul Beyanı Sonucunda Değer İlişkisindeki Borçların Sona Ermesi Üçüncü kişinin, kendi yararına kararlaştırılan edimi kabul edeceğini borçluya bildirmesi, kendi başına alacaklı ile üçüncü kişi arasındaki değer ilişkisinden doğan bazı borçların sona ermesini sağlayabilir. Bu kanun düzenlemeleri sonucunda meydana gelebileceği gibi alacaklı ile üçüncü kişinin değer ilişkisine bu şekilde bir hüküm koymaları sonucunda da meydana gelebilir.

Fatih Gündoğdu / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2014

olmasının ya da imkânsızlıktan borçlunun sorumlu olup olmamasının borcun sona ermesi bakımından hiçbir önemi bulunmamakta, yalnızca imkânsızlığın varlığı borcun sona ermesi için yeterli olmaktadır. Aynen Türk-İsviçre Borçlar Kanunu’nda olduğu gibi Alman Medeni Kanunu’nda da imkânsızlığın tanımı ... kişisel imkânsızlık kavramları imkânsızlık kavramı altında değerlendirilmemesine rağmen, borcun kendiliğinden sona ermesi hariç olmak üzere, öngörülen

Burcu Yüksel / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2018

bb. Borcun Sona Ermesi Gönderici ile alıcı arasındaki ilişki kapsamındaki diğer bir sorun, EFT’nin alt (temel) ilişkideki borcun ifası amacıyla yapılması hâlinde, borcun ne zaman sona ereceğidir. TBK md.556/1’e göre bu durumda borç “ancak havale ödeyicisinin borcu ifa etmesiyle” sona ermektedir. TBK ... edilmesi talimatını içerir bir ödeme emrini bankasına vermesi, alıcıya olan borcunu sona erdirmemektedir.(306) Doktrindeki hâkim görüşe göre, borcun sona ermesi için alıcının hesabı alacaklandırılmalı ve böylelikle fon onun tasarruf alanına geçirilmelidir; ancak alıcıya fiilen ve nakden bir ödeme yapılması

Sezer Çabri / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2022

VIII. VASİYET BORCUNUN SONA ERMESİ Borcu sona erdiren sebepler vasiyet borcunun sona ermesi için de geçerlidir. Borcun ifası, vasiyet borçlularının ibrası, takas hakkının ileri sürülmesi, alacaklı ve borçlu sıfatının birleşmesi, yenileme ve ifa imkânsızlığı(1141) bu kapsamdadır. Vasiyet alacağının normal alacaklardan farklı olarak tek taraflı olarak da sona ermesi mümkündür. TMK m. 605/I’de sadece mirasın reddi düzenlenmiş olsa da TMK m. 616’da vasiyet alacağının reddi halinde reddin sonuçlarına da yer verilmiştir. Buna göre, vasiyet alacaklısı vasiyeti reddedebilir(1142). Vasiyetin reddiyle

Sezer Çabri / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2023

XI.VASİYET BORCUNUN SONA ERMESİ Borcu sona erdiren sebepler vasiyet borcunun sona ermesi için de geçerlidir. Borcun ifası, vasiyet borçlularının ibrası, takas hakkının ileri sürülmesi, alacaklı ve borçlu sıfatının birleşmesi, yenileme ve ifa imkânsızlığı bu kapsamdadır. Vasiyet alacağının normal alacaklardan farklı olarak tek taraflı olarak da sona ermesi mümkündür. TMK m. 605/I’de sadece mirasın reddi düzenlenmiş olsa da TMK m. 616’da vasiyet alacağının reddi halinde reddin sonuçlarına da yer verilmiştir. Buna göre, vasiyet alacaklısı vasiyeti reddedebilir(1429). Vasiyetin reddiyle birlikte vasiyet