Gözde Zeytin Çağrı / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2024

5.2.Yetkili Mahkeme Görevli mahkemeyi belirledikten sonra davanın hangi yerdeki mahkemede açılacağını tespit etmek gerekmektedir Yetkili mahkeme kavramı ile bir davanın hangi yerdeki mahkeme tarafından çözümlenmesi gerektiği anlatılmaktadır(10). Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6/I maddesinde genel yetkili mahkeme yer almaktadır. Maddeye göre, “davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.” Genel kural bu olmakla beraber Türk Medenî Kanunu boşanma veya ayrılık davalarında yetkili mahkemeyi ayrıca belirleyerek hüküm altına almıştır. Aile Hukukundan doğan

İlgili Bölümleri Listele (4)

Nuri Aziz Midyat / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2023

2.Yetkili Mahkeme Eş tarafından açılacak mal ayrılığına geçiş davasında yetkili mahkeme eşlerden herhangi birinin yerleşim yeri mahkemesidir. Yetkili Mahkemenin Medeni Usul Kanunu yerine Medeni Kanun’da düzenlenmesinin sebebi bu düzenlemelerin yapıldığı sırada İsviçre Hukuku’nda henüz tüm ülkede geçerli federal bir usul kanunun bulunmuyor olmasıdır. 2011 yılında İsviçre Medeni Usul Kanunu’nun yürürlüğe girmesinin ardından Medeni Kanun’da yer alan usul hükümleri kaldırılarak bu kanuna alınmıştır. Aşağıda mal rejiminin tasfiyesi davalarında yetki konusunu düzenleyen MK 214 hükmü incelenirken bu

İlgili Bölümleri Listele (3)

Gülşah Sinem Aydın / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024

§ 12.YETKİLİ MAHKEME Eşler arasındaki mal rejimine ilişkin genel hükümler ayırımında mal rejiminin tasfiyesi davalarında yetki hususunu düzenleyen TMK m. 214 hükmüne göre; “Eşler veya mirasçılar arasında bir mal rejiminin tasfiyesine ilişkin davalarda, aşağıdaki mahkemeler yetkilidir: 1. Mal ... verilmesi durumunda, bu davalarda yetkili olan mahkeme, 3. Diğer durumlarda davalı eşin yerleşim yeri mahkemesi.” Kanunda bu madde dışında, edinilmiş mallara katılma rejiminin tasfiyesi veya değer artış payına ilişkin davalar özelinde yetkili mahkeme konusu ayrıca düzenlenmemiştir. Şu hâlde değer artış

İlgili Bölümleri Listele (2)

Vahit Doğan / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2018, Sayfa: 3 - 12

III. Yetkili Mahkemenin Tespiti Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisi, iç hukukun yer itibarıyla yetki kurallarına tâbi tutulmuştur. Haksız ... edilmiştir Haksız fiiller alanında, zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkili mahkeme olarak kabul edilmiştir. Bu hüküm ile genel yetki kuralından ayrık bir düzenlemeye yer verilmiştir. HMK m.6’da davalının yerleşim yeri mahkemesi genel yetkili mahkeme olarak kabul edilmiştir. Haksız fiile ilişkin yetki kuralı HMK m.6’da tespit edilen genel yetkili mahkemenin yetkisini bertaraf etmeyecektir. Başka bir ifade ile haksız fiilden zarar gören kişi

Seda Özmumcu / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2024, Sayfa: 1637 - 1694

2.Yetkili Mahkeme İİK.md.331 hükmünde düzenlenen mevcudu eksilme suçunda yetkili mahkeme, İİK.md.348 hükmü gereğince, “icra takibinin yapıldığı ... yapıldığı yer belirlenip, icra takibi başladıktan sonra, bu yer aynı zamanda mevcudu eksiltme suçuna ilişkin olarak yetkili mahkemenin bulunduğu yer olarak ... olması halinde bile, yetkili mahkemenin icra takibinin yapıldığı yer mahkemesi olduğuna işaret edilmiştir.(125) Bu çerçevede mevcudu eksiltme suçunda yetkili mahkemenin, alacaklının alacağını almak maksadıyla, borçlu hakkında başlattığı icra takibinin yapıldığı yerdeki icra (ceza) mahkemesi olduğu

Hüseyin Bulut / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2022

III. YOKSULLUK NAFAKASINDA YETKİLİ MAHKEME Yoksulluk nafakası boşanma davasında talep edilmişse yetkili mahkeme boşanma davasına bakan mahkemedir(64). Aynı mahkemede nafaka da talep edilebilmektedir. TMK m. 168’e göre “Boşanma veya ayrılık davalarında yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya ... sonra açılacak müstakil bir nafaka davasında yetkili mahkeme nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesidir(66). TMK m. 177’de “Yetki” başlığı altında ... nafakasının kaldırılması, azaltılması veya artırılması taleplerinde yetkili mahkeme konusunda da yukarıdaki kurallar geçerlidir. Yani mesela nafakanın

İlgili Bölümleri Listele (1)

Mert Namlı / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2025

II.TÜRK HUKUKU BAKIMINDAN İPTAL DAVASINDA YETKİLİ MAHKEME A.MİLLETLERARASI TAHKİM KANUNU’NDA Milletlerarası Tahkim Kanunu’nun hazırlanma ... düzenlemenin dışında bırakılmıştır. Türk Hukuku’nda uluslararası tahkim bakımından hakem kararlarının iptali davasında yetkili mahkeme, MTK m. 15/A’da ... yalnızca görevli mahkemeyi belirlemekle yetinmiş, yetkili mahkemeye ilişkin herhangi bir hüküm sevk etmemiştir. Ayrıca bu maddede, tahkimde mahkeme tarafından yapılacağı belirtilen işlerde görevli ve yetkili mahkemeyi düzenleyen MTK m. 3’e de atıf yapılmamıştır. Bununla birlikte öğretide haklı olarak

İlgili Bölümleri Listele (10)

Barış Mesci / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2024

H.Konvansiyon Kapsamındaki Uyuşmazlıklarda Yetkili Mahkeme Cape Town Konvansiyonu m.42 vd. hükümleri, Konvansiyon kapsamındaki uyuşmazlıklarda âkit ... m.43’te, Konvansiyon’da yer alan ihtiyati tedbirlere(1229) karar verme bakımından yetkili mahkemeler gösterilmektedir. Konvansiyon m.44’te ise, Sicil Mercii aleyhine açılacak davalar bakımından Sicil Mercii’nin idare merkezinin bulunduğu yer mahkemeleri münhasıran yetkili kılınmıştır. Konvansiyon’un yetkili mahkemeye ilişkin hükümlerinin aciz usulleri bakımından uygulanmayacağı Konvansiyon’un 45. maddesinde açıkça belirtilmiştir. Dolayısıyla, aciz

İlgili Bölümleri Listele (14)

Murat Bildir / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2025, Sayfa: 395 - 444

B.Görevli ve Yetkili Mahkeme MTK’da (m. 12/B), delillerin toplanmasında asliye hukuk mahkemesinden yardım istenebileceği düzenlenmiştir. Ancak ... karışıklıklara yol açmaya da müsaittir. Bu sebeplerle yazar, yetkili mahkemenin tahkim yeri mahkemeleri, tahkim yeri Türkiye’de olmamakla birlikte MTK seçildiği ... , yetkili mahkeme olarak tahkim yeri mahkemelerini belirledikten sonra, tahkim yerinin belirlenmemiş olması hâlinde ancak o zaman davalının yerleşim yeri, oturduğu yer veya işyeri kriterlerine gidilebileceğini ifade etmiştir. Yetkili mahkemenin davalıya göre belirlenmesi usûlü, HMK’da kısmen de olsa devam

Ramazan Korkmaz / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2020

II. Yetkili Mahkeme A. İhtiyatî Tedbir Bakımından Tazminat davasında yetkili mahkemeyi belirlerken görevli mahkemeyi de belirleyen aynı hükümden ... , özel yetkiyi düzenleyen Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 8’de “…bulundukları yer mahkemesi de yetkilidir.”, Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 9’da “…bulunduğu ... ise, yetki konusundaki genel kurallara göre bu dâva için yetkili olan mahkemede yahut, yetkili mahkemeler birden çok ise, onlardan birinde açılır ... talebinde bulunan esas davanın davacısı, birden fazla yetkili mahkeme söz konusu olduğunda bu mahkemelerden birini seçerek talepte bulunabilir. Tazminat

İlgili Bölümleri Listele (11)

Ufuk Tekin / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2022

3.Yetkili Mahkeme HMK m. 6’ya göre, genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Haksız rekabetin haksız fiil niteliği sebebiyle yetkili mahkeme belirlenirken HMK m. 16 da göz önünde bulundurulmalıdır. Buna göre, tüketiciler tarafından açılan davalarda haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir(689). (689) Keza bkz. tüketici davalarının tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde de açılabileceğine ilişkin TKHK m

İlgili Bölümleri Listele (2)

Mehtap Şahin / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2025, Sayfa: 3265 - 3306

7.Görevli ve Yetkili Mahkeme RKHK’da, rekabet ihlâline dayalı tazminat davalarında görevli ve yetkili mahkemenin belirlenmesine dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu nedenle görevli ve yetkili mahkeme genel hükümler esas alınarak belirlenmektedir(164). RKHK’nın ihlâli nedeniyle oluşan zararın giderimi talebiyle zarar görenlerce açılan tazminat davalarında yetkili mahkeme, genel kural gereğince davalının ikametgâhı mahkemesidir (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(165) m. 6). Rekabet ihlâlinin üçüncü kişiler bakımından haksız fiil oluşturması nedeniyle dava ayrıca haksız fiilin vuku bulduğu yer

Onur Yılmaz / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2023

C.Esas Hakkında Takip veya Dava Açıldıktan Sonra Yetkili Mahkeme 1.İcra Takibi Yapılması Esas hakkında icra takibinden sonra gemi üzerinde ihtiyati haciz talep edilmesi hâlinde, bu talebin hangi yetkili mahkemeye yapılacağı konusunda Kanunda açık bir düzenleme bulunmamaktadır. TTK m. 1357 hükmü, sadece dava açılmasından sonra ihtiyati haciz konusunda yetkili mahkemeye ilişkin olarak TTK m. 1354 ve 1355 hükümlerinden farklı bir rejim öngörmüş, icra ... çevrilmesi yoluyla takip başlattıktan sonra, TTK’nın 1354 ve 1355. maddelerine göre yetkili olan mahkemeye başvurarak geminin ihtiyaten haczini talep

İlgili Bölümleri Listele (43)

Nagehan Kırkbeşoğlu / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2023

E.Önalım Davasında Yetkili Mahkeme Önalım davası bakımından yetkili mahkeme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yetkiye ilişkin hükümlerine göre belirlenecektir. Yetki kuralları, görev kavramından farklı olarak, müddeabihin değerini ve miktarını esas almaz, coğrafi bakımdan davanın hangi yerdeki mahkemede görüleceğini belirleyen kurallardır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 13.maddesinde taşınmaz mallara ilişkin davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin yetkili ... olduğu için mahkeme re’sn yetkili mahkeme olup olmadığını inceler (HMK.m.23).

İlgili Bölümleri Listele (1)

Tahsin Hatipoğlu / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2025

E.İhtiyati Tedbir Yargılamasında Görevli ve Yetkili Mahkeme İhtiyati tedbir yargılamasında görevli ve yetkili mahkeme konusunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin farklı şekilde düzenlenmiş olduğu görülmektedir. Konunun daha iyi aktarılabilmesi adına hem görevli mahkeme hem de yetkili mahkemeye yönelik açıklamalarda öncelikle Hukuk Usulü Mu hakemeleri Kanunu hükümlerine yer verilecek, daha sonra ise Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümleri doğrultusunda ihtiyati tedbir yargılamasında görevli ve yetkili mahkeme konusu irdelenmeye çalışılacaktır. Bununla birlikte; kanun

İlgili Bölümleri Listele (20)

Hatice Selin Pürselim / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2025, Sayfa: 347 - 382

IV.MİRASIN REDDİNDE YETKİLİ MAHKEMENİN TESİSİ A.MÖHUK Kapsamında Yetkili Mahkemenin Tesisi 1.Mirasın Reddi Davasında Yetkili Mahkeme MÖHUK, miras davalarında yetkili mahkemeyi tesis eden özel bir yetki kuralına yer vermiştir. Bu özel yetki kuralına rağmen mirasa dair yabancılık içeren uyuşmazlıklarda ... yeri mahkemesi kesin yetkilidir; TMK’nın 214., 576., 589. ve 596. maddelerinde de HMK’ya paralel şekilde murisin yerleşim yeri mahkemesi yetkili kılınmıştır. Örneğin açılma yerini ve yetkili mahkemeyi düzenleyen TMK md. 576 uyarınca, miras, mal varlığının tamamı için murisin yerleşim yerinde açılacaktır

Seda Öktem Çevik / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2022

C.Görevli ve Yetkili Mahkeme Kat Mülkiyeti Kanunu’nun Ek 1. maddesi gereğince, bu kanunun uygulamasından doğacak her türlü uyuşmazlıklarda Sulh ... değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine veya alıkoyma hakkına ilişkin davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir. Arsa payının düzeltilmesi davası taşınmaz üzerinde ayni hakka ilişkin bir dava olması sebebi ile bu davada taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkili mahkemedir. Açıkladığımız sebeplerle, arsa payının düzeltilmesi davasında görevli ve yetkili mahkeme anataşınmazın bulunduğu yer sulh hukuk mahkemesidir.

İlgili Bölümleri Listele (4)

Meliha Sermin Paksoy / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2018

IV. GÖREVLİ VE YETKİLİ MAHKEME Sözleşmeyi ihlale yöneltmenin Ticaret Kanunu çerçevesinde haksız rekabet teşkil ettiği hâllerde mutlak bir ticari ... işçisi ise ve haksız rekabet iş sözleşmesinin ihlal edilmesi suretiyle gerçekleştirilmişse görevli mahkeme, iş mahkemesi olacaktır. Yetkili mahkeme ise HMK ... olacaktır(123). Yetkili mahkeme ise HMK m. 6 ve m. 16’a göre tespit edilecektir. Öğretide ve yargı kararlarında davalı tarafta yer alan kişilere göre İşK m ... ). Eski işverenin talebini hem yeni işverene hem de işçiye yönelttiği hâllerde yetkili mahkeme, İş Mahkemeleri Kanunu madde 5’e göre tespit edilecektir. Tek

İlgili Bölümleri Listele (1)

Yargı Bilgiç / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2025

3.Görevli ve Yetkili Mahkeme Bir üründen kaynaklanan çevresel hasar durumunda uygulanacak olan ÇK hükümleri kapsamındaki uyuşmazlıkların görülebileceği görevli ve yetkili mahkemeler açısından ÇK’da bir hüküm bulunmamaktadır. Bu bakımdan ürünlerden kaynaklanan çevresel hasarlara ilişkin uyuşmazlıklar ... sayılan durumlar ile diğer kanunlarda açıkça düzenlenen davalar bakımından sulh hukuk mahkemeleri görevli olacaktır. Yetkili mahkeme bakımından, çevre zararlarından doğan davalara ilişkin birden fazla hüküm yol gösterici olacaktır. HMK m. 6 genel yetki kuralı gereğince, genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya

İlgili Bölümleri Listele (2)

Sevil Özcan / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2024

B.Boşanma Davalarında Görevli ve Yetkili Mahkeme Boşanma davası için görevli mahkeme Aile Mahkemeleri olup,(101) Aile Mahkemesi bulunmayan yerlerde ... . Boşanma davasında yetkili mahkeme ise TMK m. 168 kapsamında düzenlenmiştir. Bu maddeye göre, boşanma davasında yetkili mahkemeyi belirlemek için birkaç ... birlikte oturdukları yer mahkemesinde de açılabilecektir. Öyleyse bu iki seçeneğe uyan yer mahkemeleri neresi ise, o yer mahkemesi boşanma davasında yetkili mahkeme olarak kabul edilmektedir.(104) (101) HATEMİ, s.125. (102) 4782 Sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun, MADDE

İlgili Bölümleri Listele (3)

Tolga Akkaya / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2024

B.Görevli ve Yetkili Mahkeme İcra ve İflas Kanunu görevli mahkemeyi açıkça düzenlememiştir. İhtiyati haciz kararı dava açılmadan önce davanın esası ... veya ihtiyatî haciz kararı verilmesi istemiyle yetkili mahkemenin yardımını isteyebilir (MTK m. 6). Milletlerarası Tahkim Kanunu’na göre, görevli mahkeme ... yetkili tüketici mahkemesinden talep edilmelidir. Benzer biçimde sigorta ettiren veya sigorta sözleşmesinden menfaat sağlayan kişiler ile riski üstlenen ... görev yaptığından, ihtiyati haciz kararı vermesinin mümkün olmadığı kabul edilmelidir. İhtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi bakımından ikili

İlgili Bölümleri Listele (10)

Sibel Özel, Hatice Özdemir Kocasakal / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2025, Sayfa: 457 - 496

A.Mirasçılık Belgesi Verilmesi Talebi Konusunda Yetkili Mahkeme Yabancılık unsuru içeren mirasçılık belgesi taleplerinde yetkili mahkemenin ... edilmelidir. Eğer mirasçılık belgesi taleplerinin mirasa ilişkin dava kapsamına girdiği kabul edilirse yetkili mahkeme MÖHUK m. 43’teki yetki kriterlerine göre ... bulunduğu yer mahkemesi yetkili olacak; eğer mirasa ilişkin dava kapsamına girmediği kabul edilirse, MÖHUK m. 40’ın referansı ile HMK’daki konuya ilişkin yetki kuralları esas alınacaktır. Mirasçılık belgesi verilmesi talebi çekişmesiz yargı işi olduğundan, HMK m. 384 uyarınca yetkili mahkeme talepte bulunan

Selin Sert Sütçü / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2018, Sayfa: 515 - 535

C. Görevli Ve Yetkili Mahkeme Miras sebebiyle istihkak davasında görevli mahkeme, HMK. m. 2 hükmüne göre asliye hukuk mahkemesidir. Yetkili mahkeme ise, TMK m. 576 hükmüne göre; “miras, malvarlığının tamamı için miras bırakanın yerleşim yerinde açılır. Miras bırakanın tasarruflarının iptali veya ... varlığının farklı yerlerde olması durumunda dahi yetkili mahkeme miras bırakanın yerleşim yeridir. (18) Yargıtay 2HD 07.06.2004 tarih ve E.2004/6405 - K.2004 ... istihkak davalarında miras bırakanın yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir. Bu yetki kesin yetki olup, yargılamanın her aşamasında hâkim tarafından

Özkan Özyakışır, Melike Saadet Köse / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2025, Sayfa: 3133 - 3166

3.Görevli ve Yetkili Mahkeme 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(148) (HMK) m. 4/a hükmü uyarınca, dava değer veya tutarına bakılmaksızın kira ... yetkili mahkeme olan davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir. Bundan başka, HMK m. 10 gereğince, kiralananın bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir(152). Taraflar arasında yetki sözleşmesi akdedilmesi de mümkündür. Ancak yetki sözleşmesi, kanunda öngörülen yetkili mahkemelerin yetkisini ortadan kaldırmaz. Yetki sözleşmesi ile kanunda öngörülen yetkili mahkemelere ek olarak başka yerdeki mahkemenin de yetkili olması

İsmail Demir / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Eylül 2017, Cilt 33, Sayı 3

V. CEBRÎ SATIŞA İTİRAZ VE YETKİLİ MAHKEME Sözleşme’nin 7(3) maddesinde, cebrî satışa karşı açılacak davalarda münhasıran yetkili olacak mahkeme gösterilmektedir(95). Bu maddeye göre bir gemi, cebrî icra yoluyla satıldığında cebrî satışa karşı sadece cebrî satış devletinin yetkili mahkemelerinde dava açılabilir. Cebrî satış devletinin yetkili mahkemelerinden başka hiçbir mahkemede dava açılamaz(96). Cebrî satış devleti, hangi yerdeki mahkemelerinin yetkili ... verilecek kararlar, uyuşmazlığı daha da derinleştirebilir. Cebrî satış devletinin mahkemelerinin münhasıran yetkili olması, yetkili mahkemeye dair sorunları