Merih Kemal Omağ / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2019, Sayfa: 372

7. Aşkın Sigorta Kurulması Aşkın sigorta, sigorta bedelinin sigorta menfaat değerinden yüksek olduğu sigortadır. Aşkın sigortanın kurulmasındaki sebeplerden biri de, sigorta menfaat değerinin gelecekteki muhtemel artışını karşılamak içindir. Bu tür bir aşkın sigortada sigorta ettiren, sigorta süresi içinde sigorta menfaat değerinin artarak, sigorta bedeline yaklaşacağı/eşit hale geleceği (tam sigorta) beklentisi içindedir. Ancak bu tür bir sigorta, sigorta menfaat değeri artmadan rizikonun gerçekleşmesi veya bu değerin hiç artmaması halinde hukuki bakımdan aşkın sigortanın hukuki rejimine tabi olur

Kerim Atamer / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Mart 2011, Cilt 27, Sayı 1

bb- Aşkın Sigorta aaa- İlke Denklik ilkesine aykırılık hâllerinin İkincisi olan “aşkın sigorta”(186) esas itibarıyla ETK m. 943’ten alınmış olan ... amacıyla kasten (= kötüniyetle) aşkın sigorta sözleşmesinin kurulmasını sağlamışsa, yalnızca aşkın kısım değil, sözleşmenin tümü geçersiz sayılmıştır ... ) sonuna kadar prime hak kazanacaktır. Eklenen bu yeni kuralların temel amacının, aşkın sigortaya karşı caydırıcılık etkisi yaratmak olduğu açıklanmıştır(188). (186) Aşkın sigorta için bkz. Kender, Sigorta, s. 311 vdm.; Bozer, s. 179 vdm.; Ulaş, Sigorta, s. 162 vdm.; Can, Sigorta, s. 93 vdm. (187) Bu

Aslıhan Sevinç Kuyucu / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2018, Sayfa: 63

3. Aşkın Sigorta Sigorta bedelinin sigorta olunan menfaatin değerinin üstünde olması halinde aşkın sigorta söz konusu olur. TTK m. 1463/1’e göre, sigorta bedelinin sigorta değerini aşan kısmı geçersizdir. Bu sebeple, sigorta bedeli ile sigorta priminin onu karşılayan kısmı indirilir ve tahsil edilmiş fazla prim geri verilir. Aşkın sigorta sözleşmenin kurulmasından sonra kendiliğinden ortaya çıkan bir durum olabileceği gibi, sigorta ettiren tarafından ... ). TTK m. 1486/1 gereğince, aşkın sigortayı düzenleyen TTK m. 1463/1 koruyucu hüküm olup aksine şart içeren sigorta sözleşmeleri geçersizdir. Buna göre

Fevzi Topsoy / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2015, Cilt 31, Sayı 2

sigortaları, aşkın sigorta olup menfaati aşan kısım geçersizdir [TTK m. 1463(1)]. Bir meblağ sigortası olan hayat sigortalarında ise kural olarak eksik sigorta, aşkın sigorta veya çifte sigortaya ilişkin kurallar uygulanmaz. Zira bir kimsenin hayatının bir veya birkaç sigortacı tarafından çeşitli bedeller ... eksik sigorta veya aşkın sigorta hükümleri uygulanmalı mıdır? 6762 sayılı TTK’da konuya ilişkin özel hüküm bulunmamaktaydı. Doktrinde ise, genel olarak ... ). maddesiyle kanun koyucu, kural olarak, bir meblağ sigortası olan hayat sigortalarında da aşkın sigorta olabileceğini kabul etmiştir. Bununla birlikte hayat

F. Dilek Kabukçuoğlu Özer / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Nisan 2014

1/cc) Maddi Menfaat İlişkisi Nedeniyle Hayat Sigortalarında Aşkın Sigorta Uygulaması 1/aaa) Genel Olarak Hayat sigortasında maddi menfaat de sigortalanabilir olduğundan bizce tartışılması gereken husus, hayat sigortasında eksik ya da aşkın sigorta iddiasında bulunulup bulunulamayacağıdır. TTK’nın 1491 ... sonucudur. Zira, meblağ sigortasında, belli bir sigorta değerinden söz etmek mümkün değildir. Dolayısıyla, ilke olarak, hayat sigortasında aşkın ve eksik ... olabileceğini, diğer bir ifade ile aşkın sigortayı zaten kabul etmiştir. Söz konusu kabul, zarar sigortalarındaki aşkın sigortadan farklı şekilde aşan kısmın

Abdülhamid Oğuzhan Hacıömeroğlu / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

külfeti yüklemiştir. Burada dikkate şayan olan husus, söz konusu külfetin sadece birden çok sigortanın aşkın sigortaya sebep olduğu durumlar için geçerli olmadığıdır. Başka bir ifade ile, aşkın sigorta hâli teşkil etmeyen birden çok sigorta sözleşmesi varsa yine, sigorta ettirenin 1465’inci maddenin ikinci ... sigorta sözleşmeleri şayet aşkın sigorta hâlini meydan getirmiyorsa, Türk Ticaret Kanunu’nun 1466’ncı maddesinin birinci fıkrasının tatbikine hacet kalmaz ... şeklinde adlandırılır. İşte aşkın sigorta hâline vücut vermemiş birden çok sigortayı meydana getiren sigortaların her biri ilk tehlike sigortası ise, sigorta

Kerim Atamer / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Mart 2011, Cilt 27, Sayı 1

bbb- Kazanç Kaybı ve Aşkın Sigorta Rizikonun gerçekleşmesi hâlinde sigortacının karşılamakla yükümlü olacağı zarar, kural olarak “kazanç kaybı”na ilişkin istemleri içermeyecektir; şu kadar ki, bu hüküm emredici olmadığından, taraflar kazanç kayıplarının da karşılanacağını sözleşmede öngörebilirler (Y-TTK m. 1453 f. 2 c. 1). Böyle bir anlaşma yapılmış olsa bile, ETK m. 944=TTK m. 1284’ten aktarılan(189) Y-TTK m. 1453 f. 2 c. 2 hükmü uyarınca, makul ... öngörülmüşse, önceki başlık altında ele alınan aşkın sigortaya ilişkin kurallar (Y-TTK m. 1463) geçerli olacaktır. Taraflar, sözleşme kurulurken, kazanç kaybı

Kerim Atamer / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Mart 2011, Cilt 27, Sayı 1

sahibi olmasına rağmen, o menfaatin tümünü sigorta ettirmişse, aslında “aşkın sigorta” ilkelerine(136) göre, kendi menfaat değerini aşan kısma ait sigorta hükümsüz sayılacaktır. Ne. var ki, Y-TTK’ya da aktarılan kural uyarınca, böyle bir ihtimalde hükümsüzlük yaptırımının yerine, aşkın sigortadan diğer menfaat ... ettirmişse, kendi payını aşan kısım, aşkın sigorta sebebiyle hükümsüz sayılmayacak, onun yerine diğer paydaşların (= üçüncü kişilerin) lehine yapılmış kabul

Serap Amasya / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2020, Sayfa: 154 - 156

üzere, ekonomik ve matematiksel açıdan bakıldığında, birden çok sigortaya ilişkin düzenleme, esasen aşkın sigorta (aşkın teminat) durumunu önlemek amacına yöneliktir(9). TTK madde 1463 (1)’e göre, aşkın sigorta, sigorta bedelinin, sigorta olunan menfaatin değerini (sigorta değerini) aştığı sigortalardır. Bu tanıma göre, aşkın sigortanın varlığı ya da yokluğu, tek bir sigorta ilişkisine göre bu sözleşmede kararlaştırılan sigorta bedeli dikkate alınarak tespit edilir. Oysa birden çok sigortada en az iki sigorta ilişkisi mevcut olduğundan, sigorta bedelleri toplamının sigorta değerini aşması halinde, aşkın

Aslıhan Sevinç Kuyucu / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2018, Sayfa: 59 - 60

değerini aşsa dahi, sigortacının yalnızca gerçek zararı tazmin etmekle yükümlü olduğu düzenlenmektedir. Dolayısıyla ikinci cümle aslında aşkın sigortaya işaret etmekte; aşkın sigortayı yasaklamaktadır(62). (62) ÜNAN, Cilt III, s. 139-140.

Abdülhamid Oğuzhan Hacıömeroğlu / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

1.Müşterek Sigortanın Tarifi Türk Ticaret Kanunu’nun 1466’ncı maddesinin birinci fıkrasına göre, “bir menfaatin birden çok sigortacı tarafından aynı zamanda, aynı süreler için ve aynı rizikolara karşı sigorta edilmesi ile meydana getirilen aşkın sigorta hâline müşterek sigorta” denir. Müşterek sigorta, Türk Ticaret Kanunu’nda bütün unsurları ile birlikte tarif edilmediğinden, doktrinde müellifler müşterek sigortayı kanuni unsurlarından hareketle tarif ... şirketi tarafından aynı günde akdedilen sözleşmeler ile aynı anda sigorta himayesi bahşedecek surette sigortalanması ile aşkın sigortanın yaratılmasını

Merve İrem Yener / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Eylül 2022, Cilt 38, Sayı 3

aşkınlığın ortaya çıkmadığı hâlleri de kapsayan bir üst kavram olduğunu söylemek mümkündür(11). Vurgulanmalıdır ki, TTK m. 1463’e göre aşkın sigortada ... uygulama alanı bulacağı, aşkın sigortaya ilişkin TTK m. 1463’ün uygulanmayacağı vurgulanmalıdır(13). Ayrıca TTK’da öngörülen düzen ile yasaklananın birden ... sigortanın aşkın sigortaya sebebiyet verebileceği gibi aşkın sigortaya sebebiyet vermeden de söz konusu olabileceğine dair bkz. Ayhan, R./Çağlar, H./Özdamar, M

Merih Kemal Omağ / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2019, Sayfa: 38 - 46

sigortacıdan talep edebilir (TTK.m.1283). Tazmin ilkesinin bir sonucu olarak zarar sigortalarında aşkın sigorta yasaktır. Aşkın sigorta, sigorta bedelinin ... ettirmesi halinde ise “hileli aşkın sigorta” (surassurance frauduleuse) sözkonusu olur. TTK’nun aşkın sigortaya ilişkin yasağını kanunlaştıran 1283. maddesinde “hileli aşkın sigorta” hali düzenlenmemiştir. Bu önemli bir noksandır. Halbuki kara Avrupası sigorta kanunlarında bu konuda özel düzenlemeler mevcuttur. Hileli aşkın sigorta karşısında yabancı sigorta kanunlarına hakim olan ana espiri, bu tür bir işlemde bulunan sigorta ettireni tazminat hakkından

Merih Kemal Omağ / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2019, Sayfa: 214 - 215

7. Hukuki Sorumluluk Sigortasına Özgü Özel Sorunlar A. Sigorta Değeri Bir “pasif sigortası” niteliğinde olması itibarıyla, kural olarak, hukuki sorumluluk sigortalarında, bir “sigorta değeri”nin bulunmadığına yukarıda değinilmişti. Bu tür sigortalarda sigorta değerinin bulunmamasına bağlanabilecek hukuki sonuç, “aşkın sigorta”, “eksik sigorta”nın söz konusu olmaması, “oran/nisbet kuralının” uygulanmamasıdır(66). Bir fikre göre, “belli bir mal ile ... sorumluluklarını sigorta ettirmeleri halinde, sigorta değerini tayin etmek mümkündür. Bu durumda, aşkın sigorta, eksik sigorta, oran kuralı uygulanma alanı bulur(67

İlknur Uluğ Cicim / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2020, Sayfa: 226 - 227

üstlendiği sigorta bedelleri toplamının sigorta değerini aşması halinde Aşkın sigortaya ilişkin kuralların uygulanması daha doğru olur(39). Açık koasüransta ... mevcut olduğundan bu nevi sigortalarda birden çok sigortadan bahsedilemez. Bu durumda, sigorta bedelinin sigorta menfaat değerini aşması durumunda aşkın sigorta hükümleri uygulanır(40). (39) Ünan Şerh, C.III., S. 175, Münferit sigortacıların üstlendiği sigorta bedelleri toplamının sigorta değerini aşması

Merih Kemal Omağ / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2019, Sayfa: 355 - 356

poliçede gösterilenden az olduğunu iddia edebilir ve bu hususu kanıtlayabilir (Aşkın sigorta). Sigorta edilen malın/menfaatin değeri poliçede gösterilmemişse ... ). Bu eşitliğin bozulmasından (yani aradaki farktan) aşağıdaki kurumlar ortaya çıkar: - Aşkın Sigorta (: SB>SD) (Bkz. TTK. m. 1283/menfaat değerinin

Aslıhan Sevinç Kuyucu / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2016

iv.Aşkın ve Çifte Sigorta Sebebiyle Sözleşmenin Geçersizliğine Dayanılamaması TTK m. 1024/5’e göre, aşkın sigorta veya çifte sigorta sebebiyle sigorta sözleşmesi gemi malikine karşı geçersiz olsa bile gemi ipoteğini bildirmiş olan ipotekli alacaklıya karşı geçerlidir; meğer ki sigortacı durumu ipotekli alacaklıya bildirmiş veya ipotekli alacaklı durumu kendisi öğrenmiş ve üzerinden iki hafta geçmiş olsun(723). TTK m. 1463/1’e göre sigorta bedeli ... aşkın sigorta sözleşmesi geçersizdir (TTK m. 1463/2). Çifte sigortaya ilişkin TTK m. 1467’ye göre, geminin aynı rizikolara karşı, aynı süreler için

Kemal Şenocak / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2009, Cilt 25, Sayı 2

aşacak miktara değil(139). Bu durumda, sigorta bedeli sabit kalacağından aşkın sigorta meydana gelir. Aslında aşkın sigorta gizli olarak daha önce ... aşkın hale gelir. Bu fark da aşkın sigorta hükümleri dairesinde geçersiz olur (TTK m. 1283 ve m. 1345)(140). Türk Ticaret Kanunu’nun 1350’nci maddenin 2

Abdülhamid Oğuzhan Hacıömeroğlu / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

. Müşterek sigorta, aynı menfaat hakkında yapılan birden fazla sigorta sözleşmesi ile ortaya çıkan aşkın sigorta hâllerinden biridir. Aşkın sigorta, Türk Ticaret Kanunu’nun 1463’üncü maddesine göre, sigorta bedelinin sigorta olunan menfaatin değerinin üzerinde belirlendiği sigortaları ifade eder. Aşkın sigorta, tek bir sigorta sözleşmesi ile ortaya çıkabileceği gibi; bir menfaat hakkında aynı riske karşı birden fazla sigorta sözleşmesi akdedilmesi ... sigortaları bakımından uygulanamaz olduğu gerçeğini değiştirmeyeceğini de vurgulamıştır (Şenocak, K. (2009). s. 200). (203) Aşkın sigorta hakkında ayrıntılı

Alp Alanya / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2025

Kararları Sempozyumu, Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, XVIII, 2001, s. 4. (167) Sigorta bedelinin sigorta değerinin üzerinde olması halinde aşkın sigorta söz konusudur. Bozer, s. 19. TTK m. 1463’e göre, aradaki bedel farkının miktar bakımından önemi yoktur. Ünan, Zarar Sigortaları, s. 157. Aşkın sigortada sözleşme kurulurken sigorta bedeli sigorta teminatı altına alınan malın değerinden yüksek olur veya sözleşme devam ederken eşyanın bedelindeki değer kaybı neticesinde sigorta bedeli yüksek kalır. Ünan, Zarar Sigortaları, s. 158. Sorumluluk sigortalarında aşkın sigorta olabilmesi için ancak sigorta

Merih Kemal Omağ / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2019, Sayfa: 356 - 357

II. Terminoloji: Doktrinde, eksik sigortayı “Düşük Sigorta” veya “Noksan Sigorta” şeklinde tabir edenler de mevcuttur. Türk Ticaret Kanunu ise eksik sigortayı “Menfaat Değeri Altında Sigorta” olarak ifade etmektedir (Bkz. TTK m. 1288). Dil estetiği ve literatürü takipteki kolaylık bakımından, ayrıca, aşkın sigortayı (TTK m. 1283) karşılamak üzere “eksik sigorta” terimini kullanmayı tercih etmekteyiz.

İsmail Özgün Karaahmetoğlu / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Eylül 2024, Cilt 40, Sayı 3

lafzından, ilgili hileli amacın sözleşmenin akdedildiği sırada mevcut olması gerektiği doğrudan çıkarılabilir(103). Bununla birlikte, hileli aşkın sigorta ve ... yazgısına ilişkin hukuki sonuçlar açısından hileli aşkın sigorta ve birden çok sigortaya ilişkin düzenlemelere de dayanmaktadır(107). Lafızdan hareketle ... haline özgüdür(113). Bu tespit dahilinde karşımıza iki seçenek çıkmaktadır. Birinci seçenekte, hileli aşkın sigorta düzenlemesine ilişkin TTK m. 1463/2-2 ... § 80 Abs.2 hükmünde olduğu gibi Schnepp’in görüşü doğrultusunda tayin edilmelidir. Bu yüzden hileli aşkın sigortaya ilişkin düzenlemesinin, ihdas amacı

Samim Ünan / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2020, Sayfa: 120 - 122

) kadar teminat sağlayacaktır. Burada toplamda 40 TL’lik bir aşkın sigorta durumu söz konusudur. Gerçekleşen riziko sebebiyle 80 TL tutarında zarar meydana ... , 30 TL için A’ya rücu edebilecektir). Burada “aşkın sigorta” bakımından duraksama söz konusudur. “Yapılan birden çok sigorta sözleşmesinin hepsi ancak

Aslıhan Sevinç Kuyucu / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2018, Sayfa: 62

D. Sigorta Himayesini Sınırlayan Unsurların Ortaya Çıkardığı Sigorta Hukuku Kavramları ve Sigortacının Ödemesine Etkileri 1. Genel Olarak Sigorta himayesini sınırlandıran sigorta bedeli, sigorta değeri ve sigorta zararı unsurları zarar sigortalarında bazı sigorta hukuku kavramlarının ortaya çıkmasına sebep olmakta; bu kavramlar da sigortacının tazminat ödemesi üzerinde etki doğurmaktadır. Sigortacının ödeyeceği tazminatı belirleyen bu kavramlar eksik sigorta, aşkın sigorta ve birden çok sigortadır.

Abdülhamid Oğuzhan Hacıömeroğlu / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

, yani aşkın sigorta hâli meydana getirmesine hüküm ve sonuç bağlanmıştır. Zaten münâkit sigorta sözleşmelerindeki sigorta bedellerinin toplamı ... sorumlu olur. Aşan kısım ise bâtıl kabûl edilir. Dolayısıyla, müşterek sigortadan dolayı aşkın sigorta hâli meydana gelmişse, her bir sigortacının sorumlu ... , genel olarak birden çok sigorta sözleşmesi akdedilerek aşkın sigorta meydana getirilmesinin hüküm ve neticelerini hükme bağlamaktadır. Yani söz konusu ... sigorta zararının sigorta bedeline kadar olan kısmını tazmin ile yükümlüdür. Sigorta değerinden bahsedilemeyen sigorta türlerinde ise, aşkın sigorta