Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

İKİNCİ BÖLÜM HAKİM DURUMUN KÖTÜYE KULLANILMASI § 1. GENEL OLARAK Hakim durumun kötüye kullanılmasında çözüm tarzı, genel olarak üç temel ilkeye ... sisteminde uygulanmıştır(387). Yasaklama ilkesinin hakim durumda bulunmayı yasaklamasına karşılık; kötüye kullanma ilkesi, hakim duruma gelmeye izin vermekte ... olarak yasaklamaktadır(388). Hakim durumun kötüye kullanılmasının yasaklanması ile neyin amaçlandığı, pazardaki rekabetin mi yoksa rakiplerin mi ... tarafından gerçekleştirdiği takdirde yasaklanmayacaktır(390). Hakim durumun kötüye kullanılmasının yasaklanabilmesi için, fiilin kusurlu olması

Av. Selda Ulukaya / On İki Levha Yayıncılık, July 2015

ihlallerinden sadece hâkim durumun kötüye kullanılması niteliğindeki davranışlar incelenmiştir. Hâkim durumun kötüye kullanılmasına ilişkin ihlal türleri 4054 sayılı Kanunun 6. madde maddesinde düzenlenmiştir. Söz konusu maddede, hâkim durumun kötüye kullanılmasının tanımı yapılmaktan kaçınılmış ve hâkim durumun ... analizlerin de kullanıldığı bir hukuk alanıdır. Özellikle hâkim durumun kötüye kullanılması yasağına ilişkin olarak 6. madde hükmünde, gerek hâkim durumun tespiti gerekse hâkim durumun kötüye kullanılmasında, bu delillere ve analizlere daha fazla ihtiyaç duyulmaktadır. Bu anlamda deniz ulaştırmasına ilişkin

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

birincisi, rekabeti sınırlayıcı (bozucu/engelleyici) anlaşma, karar ve uyumlu eylemler; ikincisi, hakim durumun kötüye kullanılması(197) ve üçüncüsü ise, birleşme ve devralmalardır. AB rekabet hukukunda, bir veya birden fazla teşebbüsün, iç pazar veya onun önemli bir bölümünde hakim durumu kötüye ... teşebbüsün ülkenin bütününde veya bir bölümünde hakim durumu kötüye kullanmaları, hukuka aykırı bulunmakta ve yasaklanmaktadır (RKHK 6/1). Hem ABİDA m.102 hem ... durumda olmayan bir teşebbüs tarafından işlendiği takdirde, bu hükümlere göre yasaklanamayacaktır. (197) ABD rekabet hukukunda, “hakim durumun kötüye

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

. RKHK m.4’te, rekabeti sınırlayan teşebbüsler arası anlaşma, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliği kararları; RKHK m.6’da, hakim durumun kötüye kullanılması ... hukukunda hakim duruma gelmek yasaklanmamakta; ancak hakim durumun kötüye kullanılmasına yasak getirilmektedir. Mehaz AB ve Türk rekabet hukukunda hakim ... de hakim durumdaki teşebbüsün alıcılarına ayrımcılık yapması halidir. Bu bağlamda ayrımcılık suretiyle hakim durumun kötüye kullanılması, çalışma ... suretiyle rekabette dezavantajlı konuma sokulmaları” hükmünü içermektedir. Ayrımcılık suretiyle hakim durumun kötüye kullanılması, rekabet hukukunun en

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

hakim durumun kötüye kullanılması hallerinden ayrımcılığı düzenleyen RKHK 6/2-b hükmü, mehaz hüküm olan ABİDA 102/2-c çerçevesinde şekillenmiştir. Bir fiilin, hakim durumun kötüye kullanılması sayılabilmesi için üç unsurun bir arada bulunması gerekmektedir: Bu unsurlar: Teşebbüs olma, hakim durumda olma ve mevcut hakim durumunu kötüye kullanmadır. Rekabet hukukunda hakim durumu kötüye kullanma ihtimali olan kimseler, rekabet hukuku süjesi olarak ... eylemler; ikincisi, hakim durumun kötüye kullanılması ve üçüncüsü ise, birleşme ve devirlerdir. AB rekabet hukukunda, bir veya birden fazla teşebbüsün, iç

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

yanında hakim durumun kötüye kullanılmasının süjesi konumundaki teşebbüs kavramı, unsurları ve çeşitlerine yer verilmektedir. Son olarak hakim durum kavramı, çeşitleri, tespiti ve tespitinde ilgili pazar işlenmektedir. İkinci bölümde, hakim durumun kötüye kullanılması incelenmektedir. Bu başlık altında kötüye kullanma kavramı, sınıflandırılması, RKHK’da öngörülen kötüye kullanma halleri anlatılmaktadır. Üçüncü bölümde, çalışmanın çıkış noktasını teşkil eden hakim durumun kötüye kullanması hallerinden “ayrımcılık” her yönüyle ele alınmaktadır. Bu kapsamda genel olarak ayrımcılık başlığı altında ayrımcılık kavramına

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

hareketler) veya tek taraflı davranışlar (hakim durumun kötüye kullanılması) olduğu görülmektedir(1435). Bu bağlamda RKHK m.4’te, rekabeti sınırlayan çok ... özgü bu zorlukların, her somut olayda hukuki değerlendirmeler yanında, ekonomik analizlerle aşılması gerekir; özellikle hakim durumun kötüye kullanılması ... Sempozyumu. İstanbul: On İki Levha Yayınları, 2013, s.434-435. (1436) Uygulamada nadiren karşılaşılan, birlikte hakim durumun kötüye kullanılması gibi haller

Av. Selda Ulukaya / On İki Levha Yayıncılık, July 2015

kararları incelendiğinde, deniz ulaştırmasında en çok görülen ihlal türünün, hâkim durumun kötüye kullanılması olduğu tespit edilmiş ve tezin ana konusunu bu ihlal türü oluşturmuştur. Çalışmada bu ihlal türü, Avrupa Birliği mevzuatı ve uygulamaları paralelinde incelenmiş ve deniz ulaştırmasında, hâkim durumun kötüye kullanılması hallerine bire bir uyum gösteren Rekabet Kurulu kararlarına yer verilmiştir. Tez konusunun denizcilik, iktisat, işletme, hukuk gibi ... pazarın tespiti konuları araştırılmıştır. Üçüncü bölümde, rekabet ihlallerinden hâkim durumun kötüye kullanılması, Avrupa Birliği mevzuat ve uygulamaları

Can Sarp Özcan, Nida Nur Yılmaz, Sinan Diniz, Ceren Göktürk Bengi / On İki Levha Yayıncılık, May 2024, Sayfa: 126 - 127

çeşitli ulusal rekabet otoritelerinin kararlarında söz konusu rakipleri kötüleme davranışının, yeni bir tür hâkim durumun kötüye kullanması hali olarak ... ürünleri kötülemesi halinde bir hâkim durumun kötüye kullanılması ihlalinin ortaya çıkabileceği konusunda uzlaşmış gibi görünseler de bu tür bir kötüye ... Korunması Hakkında Kanun’un (“4054 Sayılı Kanun”) 6. maddesi uyarınca hâkim durumun kötüye kullanılması yasağı kapsamında değerlendirilmediği görülmektedir.(6 ... hâkim durumun kötüye kullanılması teşkil edebileceğine ilişkin ortaya çıkan değişik hukuki standartlar/testler ortaya koyularak ilgili unsurların nasıl

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

, birden fazla teşebbüsün anlaşması sonucu ortaya çıkan kartel ihlallerini düzenlemekte olup, hakim durumun kötüye kullanılmasını kapsamamaktadır(1347 ... Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hakim Durumun Kötüye Kullanılması Halinde Verilecek Para Cezalarına İlişkin Yönetmelik” adlı bir yönetmelik de ... açısından bakıldığında, en ağır ihlal tipinin “kartel”ler (%2 ile %4 arası) olduğu; hakim durumun kötüye kullanılması gibi diğer ihlal tipleri için ise ... ortamı için en üst seviyede tehdit olarak görmekle beraber, ayrımcılığın dahil olduğu hakim durumun kötüye kullanılmasına da idari para cezası verileceğini

Sinan Diniz, Ceren Göktürk Bengi, Can Sarp Özcan, Nida Nur Yılmaz / On İki Levha Yayıncılık, May 2024, Sayfa: 125 - 126

otoritelerinin rakipleri kötüleme davranışını, bir hâkim durumun kötüye kullanılması hâli olarak kabul ettiği kararlar detaylı olarak incelenecek ve bu ... Kelimeler: Rakip, Kötüleme, Haksız Rekabet, Hâkim Durum, Kötüye Kullanma * Avukat, Esin Avukatlık Ortaklığı, Rekabet Hukuku Ekibi Eş Lideri (sinan.diniz

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

teşebbüslerin artmasına neden olur; bu bağlamda rekabeti bozucu değildir(544); ancak tüketiciyi sömürmesi nedeniyle hakim durumun kötüye kullanılması örneği ... Dergisi, C.2, S.3 (Temmuz 2001), s.68; Alp Tolga Şimşek,“Türk Rekabet Hukukunda Hakim Durumun Kötüye Kullanılması Koşulları”, Yayınlanmamış Yüksek Lisans ... olduğunu da vurgulamaktadır. Krş. Sanlı, Geçersizlik, s.273-274. Azınlıkta kalan bir görüş ise aşırı fiyatlamayı, hakim durumun kötüye kullanılması olarak ... . Benzer yönde bkz. Rekabet El Kitabı, Yayın No: 238, 2. Baskı. Ankara: RK Yayınları, 2011, s.26. (546) Bir görüş, aşırı fiyatlamayı hakim durumun kötüye

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

etmenin ilk adımıdır.”. Bkz. Mehmet Yanık, Rekabet Hukukunun Hakim Durum ve Hakim Durumun Kötüye Kullanılması Uygulamalarında Piyasa Giriş Engelleri, 1 ... burada da kendini göstermektedir.”. Bkz. Aslan, Tez, s.102. (350) Hakim durumun kötüye kullanılmasının tespiti açısından en önemli faktörün, pazarın ... niteliksel yöntemler kullanılmaktadır. Nitekim daha çok birleşme ve devralma analizinde kullanılan bir test olan “SSNIP” testinin, hakim durumun kötüye kullanılması analizinde, ilgili pazar açısından kullanılabileceği savunulmaktadır. Bkz. Öztunalı, s.32-33 ve dn.75. SSNIP testi hakkında bilgi için bkz. Vaughan

Can Sarp Özcan, Nida Nur Yılmaz, Sinan Diniz, Ceren Göktürk Bengi / On İki Levha Yayıncılık, May 2024, Sayfa: 162 - 166

çeşitli şartlar yerine geldiğinde hâkim durumdaki teşebbüsün rakiplerini kötülemesini bir hâkim durumun kötüye kullanılması hâli olarak kabul edebilmektedir ... hâkim durumun kötüye kullanılması hükümleri çerçevesinde ele alınması yükselen bir eğilim olarak gözükmektedir. Buna karşın, Kurul birçok kararında tek ... , teşebbüsün pazardaki hâkim durumu ile kötüleme davranışları arasında bir bağlantı bulunmasını da konunun hâkim durumun kötüye kullanılması olarak ele ... kullanılması kapsamına girmelidir. Zira, Kurulun EAE Elektrik kararında da belirttiği üzere hâkim durumun kötüye kullanılmasının tespiti için uygulamanın “hâkim

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

hukuku açısından önem arz eden başka kararları da bulunmaktadır. Rekabet ihlallerini ilgilendiren bu kararlara, hakim durumun kötüye kullanılması açısından değinilecektir(1308). Ancak hakim durumun kötüye kullanılması (RKHK m.6) kapsamına girmeyen örneğin muafiyet tanınması (RKHK m.5) gibi kararlara, bu başlık

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

II. İHLALE SON VERME KARARI Hakim durumun kötüye kullanılması sonucunda, rekabet otoritesine tanınan yetkilerinden ilk akla geleni, ihlale son verme ... ) Hakim durumun kötüye kullanılmasında ihlalin sonlandırılmasını sağlamak amacıyla, kategorik iki tedbir öngörülmüştür: Bunlardan birincisi, yapısal ... , Haksız Fiil, s.220-221. AB rekabet hukukunda, özellikle hakim durumun kötüye kullanılmasında ex post yaklaşımın esas alındığı bilinmektedir. Bkz. Öztunalı ... şekilde davranma zorunluluğu getirilmekte ya da teşebbüs belli davranışları yapmaktan alıkonulmaktadır. Detaylı bilgi için bkz. Sinan Bozkuş, Hakim Durumun

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

“Bir veya birden fazla teşebbüsün, iç pazardaki veya iç pazarın önemli bir bölümündeki hakim durumunu kötüye kullanması…” denilmek suretiyle, bu hususa ... gösterilmiştir (RKHK m.6/1)(243). Başkaları ile yapılan bir anlaşma ya da birlikte davranışla yaratılan hakim durum sonucunda kötüye kullanma eylemi ... gelebilir. Bilindiği üzere RKHK 6 ile hakim durum değil, hakim durumun kötüye kullanılması yasaklanmaktadır. RKHK m. 4 kapsamında yasaklanan bir anlaşma, RKHK ... teşebbüslerin, bu anlaşmaları, RKHK m.4 çerçevesinde yasaklanmasa bile birlikte hakim durumun kötüye kullanılması teşkil ediyorsa yasaklanabilecektir (RKHK m.6/1

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

III. TAZMİNAT DAVASI A. Genel Olarak Hakim durumun kötüye kullanılmasının özel hukuk alanındaki diğer bir sonucu tazminat davalarıdır. Tazminatın ... piyasasındaki hakim durumunu kötüye kullanırsa…” denilmek suretiyle sanki hakim durumun kötüye kullanılmasında rekabetin engellenmesi/bozulması/kısıtlanması ... veya kısıtlanması sonucu bundan zarar görenler…” denilmek suretiyle esasen hakim durumun kötüye kullanılmasında -diğer rekabet ihlallerinde olduğu gibi ... Kurul yetkilerinin ön plana çıktığı; tam tersi RKHK m.6 hükmünde ise, mahkemeleri ön plana çıkarıldığı iddia edilebilir(1430). Hakim durumun kötüye

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

ve bu ilacın üretiminde aminobutabol kullanması gereken Zoja’ya mal vermeyi reddetmesini, hakim durumun kötüye kullanılması saymıştır. CSC’nin buradaki ... sınırlandırması, hakim durumun kötüye kullanılması olarak kabul edilmiştir(1225). ABAD’ın British Leyland kararında(1226) ise, British Leyland’ın, paralel ... ) hakim durumu kötüye kullanılması kabul edilmiştir(1228). Kararda redde konu ürün, sözleşmenin merkezinde yer alan esaslı bir ürün değildir; yan bir ürünün ... reddetmenin hakim durumun kötüye kullanma sayılması açısından önemli bir ölçüt olarak ele alınmıştır. Ancak, POAŞ’ın nihai ürün pazarındaki parafin üretiminde

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

§ 3. SÖZLEŞME YAPMAYI REDDETME SURETİYLE AYRIMCILIK I. GENEL OLARAK Rekabet hukukunda şartları oluştuğunda hakim durumun kötüye kullanılması sayılan sözleşme yapmayı reddetme(1128) teşebbüslerin zaman zaman başvurduğu satış politikaları arasındadır. Sözleşme yapmayı reddetme, teşebbüs açısından bakıldığında makul gerekçelere dayanabilir. Nitekim teşebbüs, üreticisi olduğu ürünü kendi organizasyonu ile dağıtmak istemesi nedeniyle artık dağıtıcılara ... ) benzer gerekçelerle münhasır dağıtım anlaşmalarının hakim durumu kötüye kullanma fiiline yakın durduğu ifade edilmiştir. Sözleşme yapmayı reddetme bu

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

anlaşmalar bakımından söz konusu olmaktadır. Dolayısıyla hakim durumun kötüye kullanılması açısından hukuka uygunluk sebebi olarak dikkate alınabilecek tek ... kendisine dayatılan tarafın (alıcı) rızası, hukuka uygunluk sebebi sayılmamalı ve alıcı, hakim durumun kötüye kullanılmasından kaynaklı zararı varsa tazmin ... , sonradan dava açması çelişkili davranış gibi görülebilir (TMK m.2)(1468). Ancak ayrımcılık suretiyle hakim durumun kötüye kullanılması durumunda, taraflar ... mülkiyet haklarında gündeme gelmektedir. Özellikle zorunlu unsur teşkil eden fikri mülkiyet haklarının kullanımının reddi, hakim durumun kötüye

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

kârın esas alınması gerektiğini dile getirmektedir(1538). Hakim durumunu kötüye kullanılması halinde (RKHK m.6) üç kat tazminata hükmedilip hükmedilemeyeceği, öğretide tartışılmıştır. Öğretide bir görüş, hakim durumunu kötüye kullanılması halinde üç kat tazminata hükmedilemeyeceğini, çünkü RKHK m.58/2 ... birlikte hakim durumun kötüye kullanılmasında üç kat tazminatın uygulanabileceği gibi, zorlama bir sonuç doğacağını dile getirmektedir(1541). Kanaatimizce hakim durumun kötüye kullanılması halinde üç kat tazminat uygulanabilmelidir. Nitekim Tasarıda, ortaya çıkan zarar rekabeti ihlal eden teşebbüs ve

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM AYRIMCILIĞIN HUKUKİ SONUÇLARI § 1. GENEL OLARAK Ayrımcılık suretiyle hakim durumun kötüye kullanıldığı hallerde, bazı hukuki sonuçlarla karşılaşılacağı hiç şüphesizdir. Nitekim hakim durumun kötüye kullanılmasını yasaklayan hükmün (mehaz ABİDA m.102; RKHK m.6) etkin bir şekilde uygulanması, kamu ve özel hukuk yaptırımlarını içeren ikili (düalist) bir yaptırım sistemiyle mümkün olmaktadır(1298). Hakim durumun kötüye kullanılmasının hukuki sonuçları ile ilgili olarak Türk rekabet hukukuna bakıldığında; genel olarak AB rekabet hukukuna paralel düzenlemeler içerdiği söylenebilir. AB

Ali Kaya / On İki Levha Yayıncılık, October 2018

IV. MENFİ TESPİT (HUKUKA UYGUNLUK) KARARI Hakim durumun kötüye kullanılması sonucunda, Rekabet Kuruluna tanınan yetkiler arasında, menfi tespit kararı da bulunmaktadır. RKHK’da “Menfi Tespit” başlığı altındaki m.8 hükmü incelendiğinde; ilgili teşebbüs veya teşebbüs birliklerinin başvurusu üzerine Kurulun, elinde bulunan bilgiler çerçevesinde bir anlaşmanın, kararın, eylemin veya birleşme ve devralmanın, Kanunun 4, 6 ve 7 nci maddelerine aykırı ... rekabet ihlalleri (hakim durumun kötüye kullanılması dahil) ile ilgili olabilir(1323). RKHK m.8’de sayılan hükümler arasında, RKHK m.6 hükmü de

Mustafa Çeker / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, June 1996, Cilt 18, Sayı 3

B. Hâkim Durumun Kötüye Kullanılması 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ile yasaklama getirilen ikinci hal, belirli bir mal veya hizmet ... teşebbüslerin hâkim durumlarını "kötüye kullanmaları"dır(14). Bu nedenle, "hâkim durum" ve "kötüye kullanma" kavramlarının anlam ve içeriklerinin tespit edilmesi ... ). Antlaşma'nın 86. maddesine göre, "bir ya da birden fazla teşebbüsün ortak pazarda ya da ortak pazarın önemli bir bölümünde sahip oldukları hâkim durumu kötüye kullanmaları, üye devletler arasındaki ticarete zarar verebileceği oranda, ortak pazarla bağdaşmaz ve yasaktır". 4054 sayılı Kanun'un 6. maddesi (ve AET