Eray Aksın Atar / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

irtifak hakkı kurulması gelmektedir(694). Taşınmazın kamulaştırılması durumunda ipotek alacaklısının TMK m. 865 vd. yer alan hukuki imkanlardan ... gereken husus ise kamulaştırma yoluyla irtifak hakkı kurulmasının taşınmazın değerini düşürmesi durumunda ipotek alacaklısının durumuna ilişkin olacaktır ... malın belirli kesimi, yüksekliği, derinliği veya kaynak üzerinde kamulaştırma yoluyla irtifak hakkı kurulabilir”. Aynı maddenin ikinci fıkrasında ise ... önceliği ilkesi kabul edilmemiştir. Kamulaştırma yoluyla ipotekli taşınmaz üzerinde bir irtifak hakkı kurulması durumunda bu hak ipotek hakkına nazaran

Meliha Sermin Paksoy / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2022

C.SİCİL DIŞI İKTİSAP 1.MAHKEME KARARI İrtifak hakkı kurma borcu doğuran sözleşmeye taraf olmasına rağmen malik, sözleşmeye uygun olarak irtifak hakkı kurulması için istemde bulunmazsa TMK 780 II atfı ile TMK 716’dan yararlanarak malik dava yoluyla tescile zorlanabilir(1379). Bu durumda mahkemenin vereceği karar inşai nitelikte olacak ve davalı, karar ile irtifak hakkını kazanacaktır(1380). Fakat tapu uygulamasında, irtifak hakkı kurma borcu doğuran sözleşme akdedildikten sonra araya bir fasıla girmeden irtifak hakkı tescil edilecek, malikin ifaya yanaşmaması sorunu da ortaya çıkmayacaktır. (1379) ÖZEN

Bilge Onaran Ertan / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2023

de tapu kaydı sadece açıklayıcı niteliğe sahiptir(228). TMK. m. 725/2’ye göre, irtifak hakkı kurulmasının yerine, taşkın yapının taşan kısmının ... aralarında bir borç ilişkisi doğar. Arazi maliki, yapı malikine bir irtifak hakkı kurmak veya taşılan arazi kısmının mülkiyetini devretmek konusunda seçimlik ... borcunu ifa etmez ise, yapı maliki dava açar ve hakimin takdir hakkını kullanarak tayin edeceği bedel karşılığında irtifak hakkı kurulmasına veya taşılan ... /Falkner/Vögeli/Zobl, 2. Teilband, Art. 674 N.85; Sommer, s. 97; Oğuzman/Seliçi/Oktay-Özdemir, s.521; irtifak hakkının kurulması edimine karşılık olarak

Burak Özen / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2021, Sayfa: 247 - 248

H. Kira Konusunun Devrinden Önce Malik Lehine İrtifak Hakkı Kurulması Kiraya veren, kira konusu taşınmaz üzerinde, kendi lehine bir irtifak hakkı kurduktan sonra taşınmazı devretme yoluna gidebilir. Taşınmazlar üzerinde malik lehine irtifak hakkı kurulması olanağı genel olarak kabul edilmektedir(41). Kiraya verenin kendi lehine kurduğu irtifak hakkı, sonradan kira konusu taşınmazı devralan kişinin kiracıya müdahale etmesini engelleyecek bir içeriğe sahip olduğu takdirde, kira konusunun devriyle ilgili hükümlerin uygulanmasına da yer (ve gerek) kalmaz. Kiraya verenin kira konusu taşınmazı devretmeden

Hayreddin Fırat Mehmetoğlu / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2019

d. Hükmün Kamulaştırma Halinde Uygulanmaması İdare kamulaştırma yoluyla kiralanan taşınmazın mülkiyetini elde edebileceği gibi yine kamulaştırma yoluyla kiralanan taşınmaz üzerinde irtifak hakkı da kurabilir. Örneğin, idare kiralanan taşınmazın bir kısmından doğalgaz, elektrik ya da metro hattı ... geçirilmesi) kira sözleşmesinin devam ettiği kabul edilmektedir(383). (382) Kamulaştırma Kanunu’nun “İrtifak hakkı kurulması” başlığını taşıyan 4. maddesine ... kaynak üzerinde kamulaştırma yoluyla irtifak hakkı kurulabilir”. (383) İnceoğlu, Cilt 1, s. 581; Öktem Çevik, Kiralananın Devri, s. 146-147; Çabri, s

Güray Türker / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2026

temel normu tespit ettikten sonra Kamulaştırma Kanunu’nun irtifak hakkı kurulması başlıklı m. 4 hükmüne odaklanmak gerekir. Bu hükme göre, “taşınmaz malın ... yoluyla irtifak hakkı kurulabilir.” Dikkat edileceği üzere, Kamulaştırma Kanunu’nda var olan ve bahse konu edilen eşya hukuku prensipleriyle örtüşmeme, bu ... belirli bir kesimi … üzerinde kamulaştırma yoluyla irtifak hakkı kurulabilir” deyimi sanki taşınmaz üzerinde kurulan irtifak hakkının mülkiyet ile ilgisiz ... ” deyiminden maksat kamulaştırma yoluyla mülkiyet hakkının sona erdirilmesidir. Maden hukuku özelinde irtifak hakkı kurulması, Maden Kanunu m. 46 hükmüyle

Yusuf Güneş / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2019

yasak olarak mı anlamak gerekir yoksa bir zımni irtifak hakkı kurma izni olarak mı anlamak gerekir denildiğinde kanaatimce, bunun bir zımni olarak irtifak hakkı kurma izni olarak ve genel hükümlere tabi olacağını anlamak gerekir. Bu durumda, özel ormanlarda verilecek yapı ve tesis inşaatı izninin, iki

Nuray Sümer / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2023

c)İrtifak Hakkının Kurulma Usulü Ormanların korunması ve geliştirilmesi amacıyla bu alanlar üzerinde irtifak hakkı tesisi sıkı şartlara bağlanmıştır ... kaçınmak amacıyla yer verilmeyecektir(1486) ve irtifak hakkının kurulma süreci irdelenecektir. İrtifak hakkı usulüne uyulmaksızın gerçekleştirilen eylem ... tarafından bu alanlar üzerinde özel hukuk kişileri lehine irtifak hakkı kurulabilir(1490) veya ilgili idareye ‘izin’ verilerek bu iznin ardından irtifak ... irtifak hakkı kurulma aşamaları genel hatlarıyla izah edilecektir. (1484) Ancak belirtmek gerekir ki izinsiz olarak tesis edilen irtifak haklarının

Gülen Sinem Tek / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2017

idarece tescilin gerçekleştirilmesi ile, irtifak hakkı kurulur. İrtifak hakkının kurulması ile birlikte irtifak sözleşmesinin tarafları arasında, ayni hak ... bir yansıması olarak, irtifak hakkının kurulması ile birlikte, hak sahibinin yararlanma yetkisini irtifak sözleşmesinden değil de, doğrudan irtifak ... ilişkiye dahil olmayan hususlar için kurucu sözleşmeye başvurulur(217). İrtifak hakkının kurulması ile meydana gelen bu sürekli ayni ilişkinin değiştirilmesi ... etkili bir sözleşme hükmüdür, tescile yansıtılmış olması şartı ile üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilir. Ne var ki, irtifak hakkının kurulmasından sonra

Emre Can Sivrikaya / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025, Sayfa: 1755

C.Mahkeme Kararı İrtifak hakkının (ve bu arada bir irtifak hakkı olduğundan üst hakkının), mahkeme kararıyla da kurulması mümkündür(113). Zira yüklü taşınmaz maliki, irtifak hakkı kurma borcunu ifa etmezse sözgelimi tapuda tescile yanaşmazsa irtifak hakkı sahibi, TMK md. 716 hükmüne(114) dayanarak hâkimden lehine irtifak hakkı kurulmasını isteyebilir. Davanın kabul edilmesi durumunda da hâkimin vereceği hüküm artık yenilik doğurucu bir mahiyette kabul edilir. İşte zaten bu sebepledir ki irtifak hakkı tescilden önce, tescile gerek kalmaksızın iktisap edilmiş olur(115). Elbette hakkın tescilini lehine

Hayreddin Fırat Mehmetoğlu / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2019

(3) Kiralananın El Değiştirmesinden Önce Malik Lehine İrtifak Hakkı Kurulması Malikin sahip olduğu taşınmaz mal üzerinde eşyaya bağlı bir irtifak ya da kişiye bağlı bir irtifak kurabilmesi mümkündür(215). Doktrindeki bizim de katıldığımız bir görüşe göre(216); kiraya verenin maliki olduğu taşınmaz üzerinde kendi lehine intifa hakkı veya üst hakkı kurup da bu taşınmazı üçüncü kişiye devrettiği durumlarda TBK m. 310 hükmü uy gulama alanı bulmaz. Zira bu durumda kiraya veren malik, kiralananı kullandırma borcunu kendine tanıdığı bir irtifak hakkıyla korumuş olup yeni malikin kiracının kullanmına engel olma

Emre Can Sivrikaya / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025, Sayfa: 1756 - 1757

E.Kamulaştırma Kamulaştırma yoluyla üst hakkının iktisabı “tesisen” yahut “devren” olmak üzere iki biçimde gerçekleşebilir. Bilindiği üzere devlet ve diğer kamu tüzel kişileri; köprü, metro, geçit vb. gereksinimleri karşısında inşaat yapabilmek için ilgili taşınmazın tamamını kamulaştırmayı tercih etmeksizin sadece bir bölümü üzerinde irtifak hakkı kurmak isteyebilir. Hatta bu sayede devlet ve diğer kamu tüzel kişileri, kamusal gereksinimleri daha az ... olduğu takdirde taşınmaz malın belirli kesimi, yüksekliği, derinliği veya kaynak üzerinde kamulaştırma yoluyla irtifak hakkı kurulabilir”(121). Benzer

Güray Türker / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2026

B.Özel Mülkiyetin Sona Erdirilmesi ve İrtifak Hakkı Kurulması Yönünden Ayrım Kamulaştırma yetkisinin Devlet ve diğer kamu tüzel kişilerine ... hukuk kişisi lehine bir irtifak hakkı kurulması yoluna gidilmektedir. Her iki hâlde de kamu yararı temel alınmakta, ancak kamulaştırmanın türü yönünden ... , Maden Yönetmeliği m. 70 vd. hükümleri de arama ve işletme aşamasında kamulaştırma yoluyla irtifak hakkı kurulmasına ilişkin ayrıntılı düzenlemelere yer ... kamulaştırma suretiyle irtifak hakkı kurulması da mümkündür. KamK m. 2 ve m. 4 hükümleri de irtifak hakkı kurulması suretiyle özel hukuk kişileri lehine

Bilge Onaran Ertan / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2023

kimse, uygun bir bedel karşılığında taşan kısım için bir irtifak hakkı kurulmasını veya bu kısmın bulunduğu arazi parçasının mülkiyetinin kendisine ... kısım için bir irtifak hakkı kurulmasını veya bu kısmın bulunduğu arazi parçasının mülkiyetinin kendisine devredilmesini isteyebilir(72). Yapı sahibinin ... bir bedel karşılığında taşmış olduğu kısım üzerinde irtifak hakkı kurulması veya taşan kısmın üzerinde bulunduğu arazi parçasının mülkiyetinin kendisine ... mahkemeye başvurabilir. Mahkemenin mülkiyet hakkının devri veya irtifak hakkının kurulması yönünde vereceği karar, yenilik doğuran karar niteliğinde olup

Fatih Duran / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2020

katlanma borcuna benzer biçimde, MK m. 812-813 ile intifa hakkı sahibinin malı koruma ve bakım yükümlülüğü öngörülmüştür. Ancak irtifak hakkının kurulmasıyla ... , bir tasarruf işlemi olarak irtifak hakkının kurulmasından sonra ortaya çıkmakta ve eşyaya bağlı nitelik arz etmektedir. Hâlbuki, bu tasarruf işleminin öncesinde irtifak hakkı kurma borcu doğuran ayrı bir temel hukuki ilişki yatar. İşte, bizim konumuz itibarıyla bu hukuki ilişki, adi ortaklık sözleşmesi

Hülya Atlan Gürer / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2021

C. Hakkın Konusu TMK m. 838 kapsamında kurulacak irtifak hakkının yükümlendirileceği taşınmaz, TMK m. 704’te belirtilen herhangi bir taşınmaz olabilir. Bu anlamda sadece arazi değil, tapu kütüğüne taşınmaz olarak kaydedilmiş olan bağımsız ve sürekli haklar üzerinde de böyle bir irtifak hakkı kurulabilir(385). Hatta bir görüşe göre, paylı mülkiyet payı üzerinde de TMK m. 838’e göre bir irtifak hakkının kurulabilmesi mümkün olmasına(386) karşılık, bir başka görüş bunu olası görmemektedir(387). Bize göre pay üzerinde TMK m. 838’e göre bir irtifak hakkının kurulması, daha önce kaynak hakkı yönünden kabul

Işıl Çevikel Vanlı / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2019

kazanmaktadır. Çünkü irtifak hakkı kurulması sonucu meydana gelecek kıymet düşüklüğü kamulaştırma bedelini oluşturacaktır. Söz edilen bu kıymet düşüklüğünün belirlenmesi için taşınmaz değerinin saptanması da gerekmektedir. Kıymet takdir komisyonu, iradi yolla tesis sonucu irtifak hakkı kurulması halinde, görüşmeleri

Gülen Sinem Tek / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2017

. İlk ihtimalde, irtifak hakkının tesisinden sonra kendisi ile bağdaşmayan başka bir irtifak hakkının kurulması, ilk irtifak hakkından vazgeçilmek ... zamanda sona ermek ile birlikte sonraki tarihli irtifak hakkı bakımından makul bir yararlanma süresi bırakmayacak ise, sonraki irtifak hakkının kurulmasında

Nagehan Kırkbeşoğlu / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2023

hakkı kurulmadan önce malik tarafından bir taahhüdün varlığı sebe biyle(433) arazi maliki bu taşmaya katlanmakla yükümlü ise, aynı zamanda durum ve koşullar da haklı gösterdiği takdirde, taşkın yapıyı iyiniyetle yapan kimse, uygun bir bedel karşılığında taşan kısım için bir irtifak hakkı kurulmasını veya ... irtifak hakkı kurulmasına karar verildiği durumlarda sonuç odaklı yaklaşım gereğince malın şekli anlamda mülkiyeti geçmediği için önalım olgusundan ... mevcudiyetini gerektirmektedir. Taşılan kısım üzerinde bir irtifak hakkı kurulması veya o kısmın mülkiyetinin yapı malikine devredilmesi önalım olgusu olarak

Meliha Sermin Paksoy / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2022

V.REKABET ETMEME VE TEMİNAT İRTİFAKININ DOĞUMU A.GENEL OLARAK TMK 780 I’e göre “irtifak hakkının kurulması için tapu kütüğüne tescil şarttır”. Bu hüküm TMK 838 III atfı ile diğer irtifak haklarında da uygulanmaktadır(1346). Taşınmazlara ilişkin ayni hakların kazanılmasını sağlayan tasarruf işlemi ... kamulaştırılması yerine, amaç için yeterli olduğu takdirde taşınmaz malın belirli kesimi, yüksekliği, derinliği veya kaynak üzerinde kamulaştırma yoluyla irtifak hakkı kurulabilir”. Fakat rekabet etmeme irtifakının içeriği gereği devletin kamulaştırmaya ihtiyaç duymaması gerekmektedir. Sonuç olarak taşınmazlarda

Bilge Onaran Ertan / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2023

teşebbüs sahibine ait olabilmesi için, irtifak hakkı kurulur veya komşuluk hukukuna ilişkin hükümler uygulanır(53). Mecra sahibi, arazi sahibi ile bu mecraları geçirmek için bir irtifak hakkı kurabilir. Mecranın araziye tesisi, TMK. m.744 uyarınca, komşuluk hukukuna ilişkin hükümlere göre de düzenlenebilir

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

ile irtifak hakkı tesis edilmektedir. Ayrıca, irtifak hakkının kurulması ve sona erdirilmesi konusunda, paydaşların tümünün iradelerini aynı anda ... defunctorum actus suspendi receptum est.” Alıntı yaptığımız metnin başında, res communis üzerinde irtifak hakkının kurulmasıyla ilgili paydaşlar arasında irade ... beyan etmesiyle irtifak hakkının kurulması mümkün olmaktadır(146). Başka bir metin, irtifak hakkının nasıl kurulması gerektiği meselesini ele almaktadır ... cessio işlemini gerçekleştirmesiyle res communis üzerinde irtifak hakkının kurulması sağlanmış olur. Bununla birlikte, yorumda esnek davranılırsa farklı

Güray Türker / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2026

irtifak hakkı kurulması mümkündür(28). Bu düzenlemeler, Devlete veya yetkili idareye özel mülkiyet konusu taşınmazlar üzerinde kamu yararı amacına dayalı ... kamulaştırma işlemine gerek olmaksızın irtifak hakkı kurulmasına yönelik anlaşma yapılabileceğini düzenlemektedir. Böylece taraflar, maden irtifakının kapsamını ... mülkiyet hakkının tümünü kamuya devretmemektedir. Mülk sahipleri, kamu kurumları tarafından taşınmazları üzerinde irtifak hakkı kurulsa da taşınmazların kuru ... ruhsatı sahibi lehine bir irtifak hakkı kurulması mümkün olmaz. Buna karşılık, BBergG § 82 (1) 2 numaralı bendinde yer alan hâllerde malik, taşınmazın

Bilge Onaran Ertan / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2023

3.Tazminat Esasları Kanundan kaynaklanan dolaylı mülkiyet sınırlamalarında, kendisine zorunlu olarak bir hak tanınmasını talep eden kişi, taşınmazlardan azami olarak yararlanılması ile onların en iyi biçimde değerlendirilmesi ve yaratılan ekonomik değerlerin korunabilmesi için kendisine tanınan hak karşılığında belli bir bedel ödemek durumundadır(230). Taşkın yapı sahibinin taşan kısmın bulunduğu yerin mülkiyetinin devrine veya irtifak hakkı kurulmasına ilişkin hakkını kullanmaması halinde, arazisine taşılan malikin, yerin devri veya irtifak hakkı kurulması karşılığı tazminat isteyebileceği doktrinde ve

Aziz Çelik / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2023

kullanılması ile arazi maliki, irtifak hakkı kurma veya arazinin mülkiyetini devretme; yapı maliki de uygun bir bedel ödeme borcu altına girer. Tarafların ... mülkiyet devrinin hüküm altına alınması talep edilmektedir. Hâkim, tayin edeceği miktar karşılığında irtifak hakkı kurulmasına ya da mülkiyet hakkının ... irtifak hakkı kurulması ya da arazi mülkiyetinin devri talebinin ileri sürülmesi, karşı dava açılabilmesinin şartlarına da uygundur. Şöyle ki karşı dava ... . Ayrıca taşınmaz üzerinde irtifak hakkı kurulması veya arazinin mülkiyetinin devri hükmünün elatmanın önlenmesi davasını etkileyeceği aşikârdır. Karşı dava