Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

b. Mülhak Vakıflar Mülhak vakıf, 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi’nin yürürlük tarihinden önce kurulmuş ve yönetimi vakfedenlerin soyundan gelenlere şart edilmiş vakıf demektir (5737 sayılı Kanun, m. 3). Ali Himmet Berki ise mülhak vakfı, “evkaf idaresinin tahtı nezaretinde olarak mütevelliler ... kişilere hasredilmiş olan vakıflar mülhak vakıf kapsamına girmektedir.(115) Her ne kadar mülhak vakıflar kendi mütevellileri tarafından yönetilseler de, Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün bu vakıflar üzerinde kontrol ve denetim yoluyla müdahale imkânı vardır.(116) Mülhak vakıflar genel itibariyle Osmanlı döneminde

Aslıhan Taşer / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2020

Medenisinin yürürlük tarihinden önce kurulmuş ve 2762 sayılı Vakıflar Kanunu gereğince Vakıflar Genel Müdürlüğünce yönetilen vakıfları, Mülhak vakıf: Mülga ... . Sırasıyla incelendiğinde; mazbut vakıflar, Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yönetilir ve temsil edilir.(348) Mülhak vakıflar(349) ise Anayasaya aykırılık teşkil etmeyen vakfiye şartlarına göre Meclis tarafından atanacak yöneticiler eliyle yönetilir ve temsil edilir.(350) Mülhak vakıf yöneticilerinde aranacak ... Müdürlükçe temsilen yürütülür.(351) On yıl süreyle yönetici atanamayan veya yönetim organı oluşturulamayan mülhak vakıflar, mahkeme kararıyla Genel Müdürlükçe

Halil Yolal / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2019

vakıflar, mazbut, mülhak ve cemaatlere ve esnaflara mahsus vakıflar olmak üzere ayrılmışlardır(153). 2762 sayılı Kanunun 1.maddesine göre mazbut vakıflar ... mülhak vakıflardır. Mütevellileri tarafından idare olunan mülhak vakıflar, her ne kadar Vakıflar Genel Müdürlüğünce niyabeten idare ediliyor olsalar dahi, ayrı birer tüzel kişi sayılırlar(md.6). Bu sebeple mülhak vakıflar adına idari davalar vakıf mütevellisi tarafından açılır(155). ‘‘Söz konusu maddelerin birlikte incelenmesinden, mülhak vakıfların ayrı ayrı tüzelkişilikleri olduğu ve bunların mütevellileri tarafından yönetildiği, kanunda yer alan ve

Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

vakfiyesi olarak kabul edilmiştir.(126) Mazbut ve mülhak vakıfların aksine, cemaat vakıfları farklı bir yapı arz etmekte ve Osmanlı Devleti’nin son ... . Cumhuriyetin ilanından itibaren cemaat vakıflarına ilişkin mevzuatta devamlı bir değişim yaşanmıştır. İlk dönemler mülhak vakıflar arasında düşünülen cemaat ... yetkili kılınmış ve cemaat vakıflarının idaresine yönelik, aslında mazbut ve mülhak vakıflarda olduğu gibi, yoğun devlet müdahalesi söz konusu olmuştur.(129 ... göre yapılmaktadır.(130) Artık mülhak vakıf kapsamında olmayan cemaat vakıfları, kendi yönetim organlarını oluşturamasalar dahi Vakıflar Genel Müdürlüğü

Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

) Esnaf vakıfları, mülhak vakıflar ile benzer bir yapı arz etmekte olup işbu vakıflara da mülhak vakıflara ilişkin hükümler uygulanmaktadır.(136) Nitekim 5737 sayılı Kanun’un 6. maddesi gereğince; “esnaf vakıfları, mülhak vakıfların tabi olduğu hükümlere tabidir. Bu vakıflar, esnafın seçtiği yönetim kurulu tarafından yönetilir.” Bu sebeple esnaf vakıflarına ilişkin detaylı bilgi için mülhak vakıfların ele alındığı bölüme atıf yapmakla yetinmekteyiz.(137) (135

Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

4. Mütevellisi Olmayan Mülhak Vakıflar 2762 sayılı Kanun’un 21. maddesinde; “mütevelli olması lazım gelenlerden kimse sağ kalmamışsa o vakıf mazbut vakıflar arasına alınır” hükmü yer almaktadır. Bu hükme göre vakfiyesinde mütevellisi belirlenen bir vakfı yönetecek herhangi bir mütevelli kalmaması durumunda mülhak vakıf statüsündeki vakıf mazbut vakfa dönüşmektedir.

Zinnur Tunç / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

ile oluşan tüzel kişiliği haiz mal topluluklarıdır. VK’nın 3’üncü maddesi kapsamında vakıflar; mazbut, mülhak, cemaat ve esnaf vakıfları olmak üzere çeşitli alt türlere ayrılmıştır. Buna göre, mazbut vakıflar,(92) Vakıflar Genel Müdürlüğünce yönetilen ve temsil edilen vakıflar; mülhak vakıflar,(93 ... yöneticileri, mülhak vakıflara ait hükümlere tabidirler ve esnafların seçtiği yönetim kurulu tarafından yönetilirler. Nihayet, yeni vakıfların yönetim ve temsili ... ://www.sozluk.adalet.gov.tr, 31/03/2021. (93) Mülhak, ‘bir bütüne sonradan eklenen’ anlamına gelmektedir. Mülhak vakıf ise, vakfın kendi yöneticileri yani mütevellileri

Nurbanu Erzurumlu Işık / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2023

2.Dava Ehliyeti Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu’nun mülhak vakıflara ilişkin olarak verdiği 04.03.1959 tarihli kararda(46), mülhak vakıfların tüzel kişiliği haiz olduğu, bu vakıflar adına üçüncü kişilere karşı münhasıran vakfı temsile yetkili mütevelli tarafından dava açılabileceği, ancak vakıf aleyhine açılan davalarda hem vakfın hem de Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün taraf olarak gösterilmesi gerektiği kabul edilmiştir. Söz ... ) 2762 s. K. m. 40: “Mülhak vakıflarda mütevelliliğe ve vakıftan intifa veya mülkiyet iddiasına ait davalarda mütevellilerle vakıflar idaresi birlikte

Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

. 385; Suat Ballar, Yeni Vakıflar Hukuku, İstanbul: Der Yayınları, 2015, s. 691. (68) Ömer Çınar, “Mazbut ve Mülhak Vakıflarda Galle (Gelir) Üzerinde Vakıf Evlatlarının ve Diğer İlgililerin Hak Sahipliği ve İntifa Hakkı Hayrından Fazla Olan Mülhak Vakıfların Aile Vakfına Dönüştürülmesi”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, C. 22, S. 3 (2016), s. 850. Anayasa Mahkemesi’nin bir kararında; “Bir defa, mülhak vakıflar, aile

Erkan Aydın / On İki Levha Yayıncılık, Mart 2016

Göktuğ İdiz / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2024, Sayfa: 475 - 481

. Gayrimüslim cemaatlerce idare edilen kurumlar tüzel kişilik kazanmış ve mülhak vakıflar arasında sayılmıştır.(59) Bu düzenleme ile azınlık kurumlarının ... Vakıflar Genel Müdürlüğünün denetimi altına alındığını ifade edebiliriz.(60) Mülhak vakıf olarak kabul edilen azınlık cemaat kurumlarının, vakıf olarak ... , 2762 sayılı 1935 tarihli Vakıflar Kanunu’nun 1. maddesindeki düzenlemeye istinaden gayrimüslim azınlık kurumları, mülhak vakıf olarak kabul edilmiştir ... vakıfları, mülhak vakıflar kapsamından çıkartılarak yeni bir vakıf türü olarak kabul edilmiştir. Cemaat vakıflarının idaresinin ise cemaatlerce seçilen kişi

Göktuğ İdiz / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2024, Sayfa: 484 - 489

vakıflarını kapsadığına ilişkin açık bir hüküm bulunmadığını, cemaat vakıflarının mülhak vakıf statüsünde olduğunun açık bir şekilde düzenlendiğini ifade etmiştir.(97) Ayrıca, cema at vakıfları 1935-1949 yılları arasında mülhak vakıf olarak kabul edilmiş olsa da bu tarihler arasında dahi mazbut vakıf olarak ... sürdürmesinin daraltıcı bir yorum olacağını ifade etmiştir.(98) Anayasa Mahkemesi, 1935 tarihli Vakıflar Kanunu ile mülhak vakıflar arasında kabul edilen cemaat ... kurumları, mülhak vakıf olarak kabul edilmiştir. Kanun yayınlandığında, cemaat vakıfları olarak ayrı bir vakıf statüsü tanınmamıştır. 1949 tarihli

Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

C. Mazbut Vakıfların Yönetim ve Temsili İfade edildiği üzere mazbut vakıflar, Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yönetilmekte ve temsil edilmektedir. Mülhak vakıfların aksine, mazbut vakıfların kendi bünyelerinde bir mütevelli veya yönetim kurulu mevcut değildir. Nitekim 5737 sayılı Vakıflar ... edilmiştir (m. 7). Bunun bir sonucu olarak herhangi bir mazbut vakıf aleyhine açılacak davada husumet Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne yöneltilmelidir. Mülhak vakıflarda ise Vakıflar Genel Müdürlüğü, vakıf mütevellilerinin yanı sıra zorunlu dava arkadaşı olarak davanın tarafı olmaktadır.(15) (15) İşeri, s. 260.

Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

4. İdareleri Bakımından Eski Vakıflar Eski vakıflar idareleri (idare eden makam) bakımından kendi içinde mazbut vakıflar, mülhak vakıflar, cemaat vakıfları ve esnaf vakıfları şeklinde ayrılmaktadır.(112) Cemaat vakıfları, vakfiyeleri dahi olmadığından diğer vakıflara kıyasla farklı bir yapı arz etmekte olup, bu tür vakıflar hakkında özel düzenlemeler mevcuttur.(113) (112) Oğuzman/Seliçi/Oktay-Özdemir, s. 368. Belirtmek gerekir ki, eski vakıfların “mazbut vakıf” ve “mülhak vakıf” şeklinde bir ayrıma tabi tutulması, Medeni Kanun ve akabinde Vakıflar Kanunu tarafından getirilmiş bir sistem olmayıp

Ayşe Almıla Tanrıverdi / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2020

sayılı Kanun kapsamına mülhak vakıflara ait taşınmazların girip girmeyeceğine ilişkin incelemede bulunmuştur(191). “4532 sayılı Kanun kapsamına mülhak vakıflara ait gayrimenkullerin de girip girmediği hususunda oluşan duraksamanın giderilmesi istemine ilişkin” Danıştay’ın görüşüne ihtiyaç duyulmuştur. Konu

Cumali Acar / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2023

Müdürlük tarafından yönetilir ve temsil edilir. 2.Mülhak vakıflar, Anayasaya aykırılık teşkil etmemesi şartıyla vakfiye şartlarına göre meclis tarafından ... .Cemaat vakıflarının yöneticileri kendi mensupları arasından yine mensuplarınca seçilir. 4.Esnaf vakıfları, mülhak vakıflardaki hükümlere tabidirler. Bu

M. Tufan Öğüz / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024, Sayfa: 699 - 703

uyarınca “mülhak vakıflar” olarak adlandırılan vakıflar ise, ayrı tüzel kişiliklerini korumakta (m. 23) ve bunların yönetimi de kendi yöneticileri ... açısından tam bir talihsizlik örneği olmuştur. b. Belirtilen hukuki esasların yürürlükte olduğu hukuk sistemimizde Vakıflar Kanunu’nun, mazbut ve mülhak vakıflar ile cemaat vakıflarını Türk Medeni Kanununa göre kurulan vakıflar ile aynı kanun kapsamında kısmen de olsa aynı esaslara göre düzenlemesi birçok

Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

D. Mazbutiyet Kararının Niteliği Mülhak vakıfların mazbut vakıflara geçişini düzenleyen hükümler, özellikle eski vakıfların bir devlet kurumunun yönetim ve gözetimi altına alınması konusundaki niyeti açık bir şekilde göstermektedir. Bir diğer ifadeyle mevcut düzenlemeler, eski vakıfların daha fazla kontrol edilebilir olmasını teminen Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün yönetiminde olan mazbut vakıfların kapsamını genişletmektedir.(10) Eski bir vakfın mazbut vakıf olup olmadığı veya yukarıda yer verilen Kanun maddeleri çerçevesinde mazbut vakfa dönüşüp dönüşmediği, Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün kararı ile

Sait Karabulut, Aslıhan Er, Refhan Abdioğlu / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2023

5.Değer Artış Payının İstisnaları 16.05.2012 tarih ve 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamındaki alanlarda, kamu yatırımları ile kamu mülkiyetindeki alanlarda, mazbut ve mülhak vakıflara ait alanlarda yapılacak plan veya plan değişiklikleri ile imar planlarında yençok; serbest olarak belirlenmiş yüksekliklerin İmar Kanunu’nun 8. maddesinin 1. fıkrasının(b) bendinde belirtilen (re’sen imar planı yapıl ması halinde) usullere göre yapılacak plan değişikliklerinde Kanun’un ek 8. maddesi hükümlerinin uygulanmayacağı belirtilmiştir. Benzer şekilde yönetmeliğin 7

Neslihan Öz Kaşka / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2025

E.Diğer Vakıflar Mazbut, mülhak ve cemaat vakıfları, Medenî Kanun’a tabi olan vakıflardan farklı olarak Vakıflar Kanunu’nun hükümlerine tabidir. 5737 sayılı Kanun m. 3 uyarınca; “Mazbut vakıf: Bu Kanun uyarınca Genel Müdürlükçe yönetilecek ve temsil edilecek vakıflar ile mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin yürürlük tarihinden önce kurulmuş ve 2762 sayılı Vakıflar Kanunu gereğince Vakıflar Genel Müdürlüğünce yönetilen vakıfları, Mülhak vakıf: Mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin yürürlük tarihinden önce kurulmuş ve yönetimi vakfedenlerin soyundan gelenlere şart edilmiş vakıfları

Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Aralık 1976, Cilt 8, Sayı 4

iznin alınmaması nedeniyle, borcun vakfı ilzam etmeyeceğini ileri sürmüştür. Mahkemece, borcun mülhak vakfa ait olduğu iddia edildiğine göre, eski

Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

mülhak vakıf olma sıfatını kaybedenlerin mazbut vakıf statüsüne geçirilmesiyle birlikte sayının artacağı kuşkusuzdur. (3) Öztürk, Yeni Vakıfların Amaç

Meryem Solmaz Bilici / On İki Levha Yayıncılık, Ekim 2021

mülhak vakıflar üzerinde Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün yönetim ve denetim yetkisinin ağırlığı hissedilmektedir.(59) Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün internet

Pakize Ezgi Akbulut / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2022

mazbut, mülhak vakıflar, cemaat ve esnaf vakıfları, aile vakıfları, kamuya yararlı vakıflar ve çalıştırılanlara ve işçilere yardım vakıfları bulunur(18

On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2022