1 - Umumî Görüş…
-
Git
: -
Favorilere ekle veya çıkar
-
ᴀ⇣ Yazı karakterini küçült
Serhan Yıldırım, Yasin Yılmaz
Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
Mameleke İstinat Eden Şahsiyet: Vakıf (1937)*
Yüksek Adliye vekâleti, Cumhuriyet mahkemeleri kadrosunda vazife almış olan genç…
I. Hakikî şahıslar yaratılışları icabı olarak mahdut bir hayata maliktirler; sonra…
Birinci grup: Ferde istinat eden şahsiyet. Şirketler ve cemiyetler gibi.…
İkinci grup: Mameleke istinat eden şahsiyet. Vakıflar ve tesisler.…
Evvelkisinde fert topluluğu bir şahsiyete vücut verir. Bu şahsiyetin bir mameleki…
Yaratılan bir şeyin yaratan bir şahıstan fazla hakimiyete sahip olacağı iddia edilebilir…
Vakıa hukuk, her ferde ölüme bağlı bir tasarrufla mameleki üzerinde dileğini yapabilmek…
III. Tabiî temelleri istinat etmeyen, daha doğrusu insanların hayalî hissine dayanan…
İkinci itiraz şudur; vakıf, cemiyet içinde parazit bir kitle vücuda getirir. Esasen…
İtirazların her ikisi de kuvvetli olmakla beraber vakıf müessesesinin kabul edilmemesini…
IV. Mademki vakıf beşerî kabiliyetin haricinde kalan hissî birtakım düşüncelere istinat…
Filhakika, vakıf ya hukukun tanınmış olan muayyen şekillerine bürünerek kendi hüviyetini…
V. Romada uzun zamanlar vakıf müessesesi meçhul kalmıştı, Cumhuriyet devrinin sonlarına…
Romalılar yavaş yavaş vakıf mekanizmasını tekemmül ettirdiler. Filhakika bir taraftan…
VI. Fakat sonraları bu da kâfi görülmedi. Pline(16) namındaki bir Romalı, hibe yoluyla yapılmakta olan bu usulü tenkit etti. Filhakika hukukun normal kaideleri ve şekilleri arasına sıkıştırılan bu usulün hiçbir teminatı yoktu. Çünkü vakfedilen para lüzumsuz yere sarf olunabilirdi. Vakfedilen gayrımenkulün ise kıymetten düşmesi mümkündü. Bu tehlikenin önüne geçmek için şöyle bir çare düşündü: Kendisi 300.000 sesterce(17)…
Fakat vakıf müessesesinin bu basit şekilde izahı hukukçuları hiçte tatmin etmemişti.…
Bu hakkın sahibi şehir olamaz, çünkü şehire ait olan mamelek vakıftan tevellüt eden…
VII. Cermen hukukunda vakıf, birbirine müvazi olmak üzere üç şekilde inkişaf etmiştir.…
Birincisi: Vakfedecek olan kimse kilisenin idaresi için emin ve mutemet olan birisini…
İkincisi; emin adam bulmak hususundaki güçlük diğer bir sistemin doğumuna sebep oldu.…
Üçüncüsü: Böyle vücudu olmayan ebedîlere mal vakfetmektense onlara mensup olan ve…
VIII. Eski hukukumuzda vakıf, İslam hukuku üzerine ibtina etmiş bir müessesedir.…
İslam hukukçularına göre vakıf şu suretle tarif edilir: “Vakıf, menfaati insanlara…
Vakfeden kimse ne gibi şeyleri arzu edebilir? Bu sualin cevabında İslam hukuku bazı…
Bir malı tedavülden kaldırmak, meydana getireceği neticeler bakımından memleketin…
Mütevelli, vakfeden şahsın arzusu dairesinde vakfı idare etmek için tayin olunan…
IX. Fatih kendi vakfına nezaret etmek üzere sadrazamı tayin etmişti. Halbuki sadrazamlar…
O tarihten sonra Padişahlar kendi vakıflarının nezaretini bazen sadrazamlara bazen…
Bu tarihlerden sonra vakıf işlerinde büyük karışıklık ve intizamsızlıklara şahit…
X. Vakfedenler tarafından mütevelliliği Padişahlara verilmiş olan vakıflara “evkaf-ı…
Temlik ve temellükten masun kalmak müessesat-ı hayriye için ne derece lüzumlu ise…
a) Müsakkafatın tamiri ve onların bakımı (entretien) için iktiza eden para…
b) Tedavül kıymetinden mahrum olan servetler memlekette iktisadî teşebbüslere mâni…
c) Ve nihayet bu gibi müstegallatın toplu bulunduğu İstanbul’da sık sık tekerrür…
Bu sebepler dolayısı ile müsakkafatın tedavül kabiliyetini temin etmek ve böylece…
XII. Hukuk-ı hususiyede cari olan iki prensip, o zamana kadar iktiham edilmeyeceği,…
Hadisede ihtiyaç çok açıktı. Çünkü bu suretle harap olmuş yerleri kira ile tutmaya…
İcareteynli vakfın mutasarrıfı mirasçı bırakmadan ölürse o mal yine vakfa geçer.…
XIII. İcareteynli vakıflar haricinde mukataalı ismi verilen bir kısım vakıflara daha…
XIV. İcareteynli vakıflara mukabil tek icareli vakıflar da vardır. Buna “icare-i…
Bunlar haricinde daha birçok vakıf nevileri vardır. Gerek bunlar ve gerek vakfa ait…
2. Eski Vakıfların Yeni Rejime İntikal Devresi…
I. Medeni Kanun’un neşri sırasında vakıflar bundan evvelki bahiste kısmen hülasa…
“Vakıflar Kanunu’nun mer‘iyetinden evvel vukua gelmiş hadiselerin hukuki hükümleri…
II. Vakıflar Kanunu, Medeni Kanun hükümlerine uygun olarak vakıflarda hükmî bir şahsiyet…
A. Bu kanundan önce zabtedilmiş bulunan vakıflar(53)
B. Bu kanundan önce idaresi zabtedilmiş olan vakıflar(54)…
