Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

Giriş Borçlu temerrüdü gerek uygulama gerekse hukuk tekniği açısından sayısız meselelere yol açan ve sık rastlanan bir tür borca aykırılık halidir ... ne gibi çözümler üretilebileceğini tartışmak amacıyla kaleme alınmıştır. Borçlu temerrüdüne ilişkin genel esaslar Türk Borçlar Kanunu’nun genel hükümlerinde yer alan 117 ila 126. maddeler arasında düzenlenmiştir. Borçlu temerrüdünün sözlük anlamı borçlunun borcunu ödememekte direnimi, direnmesidir. Kanun’da borçlu temerrüdünü anlatmak için kimi zaman “geç ifa” ya da “borcun zamamanında ifa edilmemesi” ifadelerinin de kullanıldığı görülmektedir (örn. bkz

Vedat Buz / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Aralık 2013, Cilt 29, Sayı 4

2. Ödemezlik Def’inin Mevcudiyetinin Borçlunun Temerrüdüne Engel Olacağı Görüşü Doktrinde son derece güçlü gerekçelerle savunulan bir görüşe göre, tek başına ödemezlik def’ini ileri sürme hakkının mevcudiyeti borçlunun temerrüdüne engel olur; borçlunun bu def’iyi ileri sürmesine gerek ... muacceliyet şartı gerçekleşmediği için de borçlunun temerrüde düşmesinden söz edilemeyecektir. Yazara göre, esasen § 320 BGB (karş. BK.m.81; TBK.m.97; Art.82 OR ... def’ini ileri sürme şartlarının gerçekleşmesinin borçlunun temerrüde düşmesine engel olacağı fikrindedir(8). Tarafların karşılıklı ve aynı anda ifa ile

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

Birinci Bölüm Borçlu Temerrüdünün Oluşumu I. Borçlu Temerrüdünün Şartları Borçlu temerrüdünün şartları Türk Borçlar Kanunu(1) m.117’de ... ; haksız fiilde fiilin işlendiği, sebepsiz zenginleşmede ise zenginleşmenin gerçekleştiği tarihte borçlu temerrüde düşmüş olur. Ancak sebepsiz zenginleşenin iyiniyetli olduğu hâllerde temerrüt için bildirim şarttır.” Hükme göre borçlu temerrüdünün oluşumu için borcun muaccel olması ve alacaklının ihtarda bulunması ... ayrıntısıyla incelenecektir. Şimdilik belirtelim ki, ihtara lüzum bulunmayan haller hükümde sayılanlarla sınırlı değildir. Diğer yandan borçlu temerrüdünün

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

Sonuç Borçlu temerrüdünün şartları ve sonuçlarına ilişkin olarak yaptığımız çalışmada vardığımız başlıca neticeleri kısaca şu şekilde izah edebiliriz: 1. TBK.m.117/f.1’de borçlu temerrüdünün oluşumu için borcun muaccel hale gelmesi ve alacaklının ihtarda bulunması gerektiği açıkça hüküm altına ... . 9. Kanun’da açıkça zikredilmemekle birlikte bazı haller borçlu temerrüdüne engel olur. Gerçekten de alacaklının kendisi temerrüt halindeyse veya borçlu usulüne uygun ifa teklifinde bulunmuşsa ya da defi ileri sürmüşse yahut ifa objektif olarak imkânsızsa borçlu temerrüdü ya hiç oluşmaz ya da varolan

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

C. Borçlu temerrüdünün oluşumuna engel bir durumun bulunmaması 1. Alacaklı temerrüdünün bulunmaması Alacaklı temerrüdü, borçlu temerrüdünün oluşmasını önler(323). Borçlu zaten temerrüt halindeyse, alacaklının temerrüde düşmesinden itibaren mütemerrit sayılmaktan kurtulur(324). Şu hâlde, alacaklının ken disinin temerrüt halinde olup olmadığının tespiti, borçlu temerrüdünün bulunup bulunmadığının belirlenmesi açısından önem arz etmektedir ... bildirmemişse, borçluyu temerrüde düşüremez. Zira alacaklının kendisi mütemerrit durumdadır. İfa teklifinin usulüne uygun kabul edilebilmesi için bütün

Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı, Rona Serozan / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2022

I. BORÇLU TEMERRÜDÜNÜN ÖZELLİKLERİ VE GEREKLERİ İmkânsızlık, borçlunun edimini istese de yerine getirememesidir. Borçlu temerrüdü ise borçlunun ... borçlu temerrüdü alanına kayabilir. Edimi sonradan yerine getirme olanağının yokluğu veya varlığı, imkansızlıkla temerrüt arasındaki ayırt edici öğedir ... işlemlerde”, bu arada sürekli edimli sözleşmelerde, edim süresinin kaçırılması (gecikme) genelde borçlu temerrüdüne değil de sonraki imkansızlığa yol açar ... yetişebilen borçluların gecikmesi borçlu temerrüdü tipinde değil de zamansal imkânsızlık tipinde bir ifa engeline yol açmış olur. Borçlu temerrüdünün

Vedat Buz / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Aralık 2013, Cilt 29, Sayı 4

. Anahtar Kelimeler: Ödemezlik def’i, borçlunun temerrüdü, müspet zarar, menfi zarar, sözleşmeden dönme. ABSTRACT The case where a party to a synallagmatic ... ifa talebini kabul edecektir. Aynı sonucun temerrüdün sonuçları bakımından da kabul edilmesi gerekir. Def’i hakkını ileri sürmese bile borçlunun temerrüde düşmeyeceğini kabul eden görüşün dayandığı gerekçeler ikna edici değildir. Borçlu ödemezlik def’ini ileri sürdüğü takdirde temerrüt durumu geçmişe

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

B. Sona erme halleri Borçlu temerrüdü çeşitli sebeplerle sona erebilir(505). Şöyle ki: 1 - Yukarıda açıkladığımız temerrüde engel olan sebeplerin sonradan ortaya çıkması halinde borçlu temerrüdü sona erer(506). Örneğin borçlu ifayı usulüne uygun bir şekilde arz ederse temerrütten kurtulur. Bu ... keyfiyet böyledir. 3 - Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde borçlunun temerrüdü sebebiyle alacaklının ifa yerine tazminat veya sözleşmeden dönme haklarından birini kullanmasıyla birlikte temerrüt sona erer(509). 4 - Alacaklı ve borçlu temerrütten sonra yapacakları bir erteleme anlaşmasıyla borçlu

Hüseyin Bilge / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024

C.Kiralananın Önemli Ayıpla Teslimi Halinde Kiracının Borçlu Temerrüdü Hükümlerine Başvurma İmkanı Kanun koyucu, kiraya verenin ayıptan ... ortaya çıkması arasındaki temel farklılık, TBK m. 304/f. 1 hükmünde kiralananın önemli ayıpla teslimi halinde kiracıya borçlu temerrüdü veya kiralananın ... ayıplarla teslimi hâlinde kiracı, borçlunun temerrüdüne veya kiraya verenin kiralananın sonradan ayıplı duruma gelmesinden doğan sorumluluğuna ilişkin ... sorumluluğuna ilişkin hükümlere başvurabilir.”. Bu kapsamda, kiracının kiralananın önemli ayıpla teslimi halinde borçlu temerrüdü hükümlerine başvurabilme imkanı

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

İkinci Bölüm Borçlu Temerrüdünün Genel Sonuçları I. Gecikmeden Doğan Zararları Giderme Yükümlülüğü A. Genel esaslar ve koşullar “Gecikme tazminatı” kenar başlıklı TBK.m.118 şu şekilde kaleme alınmıştır: “Temerrüde düşen borçlu, temerrüde düşmekte kusuru olmadığını ispat etmedikçe, borcun geç ... doğan gecikme zararlarının tazminini amaçlar. Bu tazminat aynen ifayla birlikte veya ondan ayrı olarak talep ve dava edilebilir. Borçlu temerrüde ... .114/f.2’nin yollaması gereği haksız fiil hükümleri uygulanır. Şu hâlde, tazminata hükmedilebilmesi için alacaklı borçlunun temerrüde düştüğünü, temerrüt

Vedat Buz / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Aralık 2013, Cilt 29, Sayı 4

II. ÖDEMEZLİK DEF’İNİN BORÇLU TEMERRÜDÜ ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN GÖRÜŞLER 1. Genel Olarak Doktrinde bu konuya ilişkin olarak serdedilen görüşler incelendiğinde, ayrıntılarda bazı farklılıklar bulunmakla birlikte, esas itibariyle iki ana akımın mevcut olduğu görülmektedir. Bunlardan ilki, borçlu ödemezlik def’ini ileri sürmemiş olsa bile, ödemezlik def’inin şartlarının gerçekleşmesinin temerrüde engel olacağı yönündedir. Buna karşılık başka bir görüşe göre, temerrüt durumunun sona ermesi için borçlunun def’i hakkını kullanmış olması gerekir. Aşağıda önce bu görüşlerin dayandığı hukuki gerekçeler aktarılacak

Vedat Buz / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Aralık 2013, Cilt 29, Sayı 4

da fazla toz kaldırmayacaktır. İkinci olarak belirtelim ki, ödemezlik def’inin borçlu temerrüdüne etkisi sorunu, ortak hukukun en ihtilaflı ... “synallagma teorileri”(31) de bu tartışmayı dolaylı da olsa etkilemektedir(32). Tekrar ödemezlik def’inin borçlu temerrüdüne etkisine ilişkin olarak ileri ... saygı görmeye layıktır. Alacaklının kendi edimini ifa etmemesinin veya ifasını önermemesinin kendiliğinden borçlunun temerrüdüne engel olacağı görüşünün ... göre, alacaklı, borçludan ifayı talep edebilir; ancak onu temerrüde düşüremez ve temerrüde bağlı haklarını kullanamaz. Borçlunun temerrüdün olumsuz

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

B. Kusurun değerlendirileceği an Temerrüt sebebiyle doğan tazminat borcundan kurtulabilmesi için, borçlunun “temerrüde düşmekte” kusursuz olduğunu ... olguyu değil, fakat çoğu defa borçlunun belli bir müddet içinde bulunduğu durumu ifade eder. Şu hâlde, borçlunun “temerrüde düşmekte” kusursuzluğu ... şartlarını yeniden sağlayarak borçluyu tekrar mütemerrit kılabilir. Şu halde, ilk olarak kusursuz bir şekilde temerrüde düşen borçlunun, daha sonra kusurlu olmasına hukuken ve mantıken bir mani yoktur. Borçlunun ifayı vaktinde yerine getirmesine engel olan sebep ortadan kalktığında borçluyu temerrüde düşürmek

Lexpera, Şubat 2018

Öncelenmiş Borca Aykırılık • İfa Güçsüzlüğü • Temsil • Yetkisiz Temsil • Yabancı Para Borçları

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

adına ona ifa için son bir fırsat daha vermelidir(46). Süre tayini ifa zamanının ertelenmesi anlamına gelmeyip geçici olarak dahi borçlu temerrüdünü sona erdirmez(47). Verilen süre boyunca borçlu temerrüdü devam eder. Bu nedenle borçlu temerrüt faizinden ve beklenmedik halden sorumlu olmayı sürdürür(48 ... ) Erteleme anlaşmasında ise prensip olarak temerrüdün o ana kadarki sonuçları baki kalır; fakat erteleme süresi boyunca borçlu temerrüdü söz konusu olmaz

Vedat Buz / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Aralık 2013, Cilt 29, Sayı 4

3. Ödemezlik Def’inin Sadece İleri Sürülmesi Durumunda Temerrüde Engel Olacağı Görüşü Bu konuda savunulan ve Türk/İsviçre hukuklarında hakim olan bir diğer görüşe göre, ödemezlik def’inin şartlarının gerçekleşmiş olması, tek başına borçlu temerrüdüne engel olmayacaktır; borçlunun şartları gerçekleşmiş bu def’i hakkını kullanması gerekir. Şartları gerçekleşmiş olsa bile bu def’iyi ileri sürmeyen borçlu temerrüde düşmekten kurtulamayacaktır. Hemen ... birlikte temerrüt durumu o ana kadar meydana gelmiş tüm sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkar(23). Borçlu hiç temerrüde düşmemiş gibi muamele görür. Bu görüş

Neşe Ölekli / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2019

. Bu halde alacaklı belirli koşulları yerine getirmek suretiyle borçluyu temerrüde düşürebilir. Borçlu temerrüdü hem ani borç ilişkilerinde hem de ... haricinde, doğduğu anda muaccel ve ifası mümkün(1) olan bir borcun borçlusunun temerrüde düşürülebilmesi için TBK md. 117/1 uyarınca alacaklı tarafından kendisine ihtar gönderilmesi gerekmektedir. Borçlunun, ihtarın kendisine ulaştığı günün mesai bitimine kadar borcunu ifa etmemesi halinde borçlu temerrüde ... edilmektedir(3). Ayrıca, borçlunun temerrüde düşürülebilmesi için alacaklının ifayı kabule hazır olması ve (var ise) borçlunun alacaklıya karşı def’i haklarını

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

gerekir ki, defi hakkının sadece varlığı, borçlunun temerrüde düşmesini önlemek için yeterli değildir. Söz konu hakkın ileri sürülmüş olması da gerekir ... şartlarının gerçekleştiği andan itibaren gösterir(374). Şu halde borçlu temerrüt gerçekleştiği anda var olan defi hakkını mütemerrit duruma düştükten sonra ... kalkacağından, borçlu hiç temerrüde düşmemiş sayılacaktır. İleri sürülen definin kesin (kati, sürekli) veya geciktirici (talikî) olmasının, temerrüde etkisi ... doktrinde bir görüşe göre(377) ödemezlik definin borçlu temerrüdüne engel olması bakımından ileri sürülmesine gerek yoktur. Yani ödemezlik definde bulunma

Elif Orta / On İki Levha Yayıncılık, Nisan 2022

2.Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesinde Borçlu Temerrüdü ve Sonuçları Taşınmaz satış vaadi sözleşmesinde borçlu temerrüdü, bu sözleşmeye konu olan ... akdinin yapılmaması, bir diğer deyişle, yapılmasındaki gecikmeyi ifade eder. Taşınmaz satış vaadi sözleşmesinde borçlu temerrüdünden bahsedebilmek için ... birlikte, vaat borçlusu haklı bir sebep olmaksızın bunu yapmaktan kaçınıyor ise, ancak bu durumda vaat borçlusunun temerrüdü gündeme gelebilir. Taşınmaz satış vaadi sözleşmesinde borçlu temerrüdünün söz konusu olabilmesi için, bunun ilk şartı olan muacceliyetin gerçekleşmiş olması gerekir. Satış vaadi

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

ihbarıyla tayin edilmişse, tayin edilen günün bitimine kadar ifada bulunulmadığı takdirde borçlu temerrüde düşer. TBK.m.117/f.2’de, “Borcun ifa edileceği gün ... günün geçmesiyle borçlu temerrüde düşmüş olur.” denmek suretiyle bu husus açıkça hüküm altına alınmıştır. Maddede yer alan “bu günün geçmesiyle” ifadesi ... , borcun muaccel hale geldiği günün geçmesiyle borçlu temerrüde düşer(496). 3 - Borçlunun borcunu ifa etmeyeceğini beyan etmesi nedeniyle ihtara gerek ... getirmiş olur(500). Borçlu kendisine yüklenmesi mümkün olmayan gecikmeden sorumlu olmaz. Bu nedenle borçlu temerrüdünün başlaması açısından ulaşma anı değil

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

(423). Temerrüdün meydana gelmesi için borçlunun kusurunun gerekmemesi, kusurun borçlu temerrüdünde hiçbir rolü olmadığı anlamına gelmemektedir ... , kusursuz olarak temerrüde düşen borçluya karşı da kullanılabilir. Alacaklı, borçlu mütemerrit sayılmakta kusursuz da olsa, ondan aynen ifayı talep edebilir ... aşkın zarar tazminatı talebi için borçlunun temerrüde düşmede kusursuz olduğunu ispat edememiş olması şarttır. Temerrüdün oluşumu açısından kusurun rolü ... davranışının objektif borca aykırı bir davranış niteliği taşımadığı haller hariç”, şeklinde anlaşılmalıdır. Borçlu temerrüde düşmede kusursuz da olsa TTK.m.1530

Başak Baysal, Kerem Cem Sanlı, Rona Serozan / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2022

§17. BORÇLU TEMERRÜDÜ BUZ: Borçlu Temerrüdünde Sözleşmeden Dönme, Ankara, 1998. HAVUTÇU: Tam İki Tarafa Borç Yükleyen Sözleşmelerde Temerrüt ve Müsbet Zararın Tazmini, İzmir, 1995. SCHENKER: Die Voraussetzungen und die Folgen des Schuldnerverzugs im schweizerischen Obligationenrecht, Freiburg, 1988. TÜMERDEM: Sürekli Borç İlişkilerinde Borçlunun Temmerüdü ve Sonuçları, Ankara, 2018. YILDIZ: Türk Borçlar Kanununun Genel Hükümlerine Göre Borçlu Temerrüdünün Şartları ve Sonuçları, İstanbul, 2020.

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

etmektedir. TBK.m.99/f.3 uyarınca alacaklının seçimlik yetkiye sahip olması için borçlunun temerrüde düşmesinin gerekip gerekmediği tartışmalıdır. Doktrinde ... seçim hakkına sahip olması için borçlunun temerrüde düşmesi zorunlu değildir(194). Buna karşılık bir başka görüş(195) burada borçlunun temerrüde düşmesi ... , alacaklının seçimlik yetkisi doğar. Efektif yabancı para borçlarında ne borçlu ne de alacaklı seçme hakkına sahiptir. Şu hâlde borçlu temerrüde düşse dahi ... hususta anlaşmasına bağlıdır. Buna karşılık bazı yazarlar borçlunun temerrüde düşmesi üzerine efektif yabancı para borçlarında da alacaklının vade veya

Ahmet Kılıçoğlu / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Ocak 1999, Cilt 0, Sayı 15

D.MUNZAM ZARARLA BORÇLUNUN TEMERRÜDÜ ARASINDA İLLİYET BAĞI Alacaklının iddia ettiği munzam zarar, borçlunun temerrüdünün sonucu doğmuş olmalıdır(14). Bu zararla, borçlunun temerrüdü arasında uygun bir illiyet bağı mevcut değilse, borçlunun munzam zarardan sorumlu tutulması düşünülemez. Borçlunun temerrüdünün sonucu olmayan, başka nedenlerden kaynaklanan munzam zarar dolayısıyla BK m. 105 hükmünün uygulanması mümkün değildir. Zira, BK m. 105 hükmü sorumlulukla ilgili genel hükümlerden illiyet bağı dolayısıyla sapma gösteren bir hüküm getirmiş değildir. İlliyet bağının varlığını ispat yükümlülüğü

Mustafa Göktürk Yıldız / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2020

4. İfanın imkânsız olmaması a. Doktrindeki görüşler Doktrinde genellikle kabul edilen görüşe göre(388) borçlu temerrüdünün bir diğer şartı da ifanın mümkün olmasıdır. Diğer bir deyişle ifanın imkânsız olması borçlu temerrüdünün oluşmasına engel olur(389). Objektif imkânsızlık bakımından bu konuda ... ; Gündoğdu, s. 48-49. (389) İmkânsızlık türleri çeşitlidir (Ayrıntılı bilgi için bkz. Dural, s. 75 vd.; Gündoğdu, s. 90 vd.). Borçlu temerrüdünün şartları ... borç bakımdan borçlunun temerrüde düşmesi de söz konusu olmaz. Bununla birlikte geçersiz bir sözleşmeden doğan iade borçlarına aykırılıkta temerrüt