Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

II.Konunun Önemi Günümüzde pek çok hukuki uyuşmazlığa ve teorik tartışmaya konu olan paylı mülkiyet kavramının temeli Roma hukukuna dayanmaktadır. Roma hukukunda paylı mülkiyetin farklı hukuki olaylardan meydana geldiği kabul edilmektedir. Konu hakkındaki Roma hukukunun birincil kaynaklarından anlaşıldığı kadarıyla, günümüzde olduğu gibi Roma’da, paylı mülkiyete ilişkin hukuki anlaşmazlıklar bir hayli fazladır. Roma hukuku ile çağdaş hukukumuz arasında paylı mülkiyet açısından bazı noktalarda benzerlik olmakla birlikte, birtakım farklılıklar önem arz etmektedir. Gerçekten Romalı hukukçular, paylı

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

İKİNCİ BÖLÜM - ROMA HUKUKUNDA PAYLI MÜLKİYETİN ORTAYA ÇIKTIĞI HÂLLER I.Genel Olarak Roma hukuku kaynakları incelendiğinde, paylı mülkiyetin farklı ... ) bulunması örnek gösterilebilir(1). Paylı mülkiyetten kaynaklanan ortaklık ilişkisinin, tarafların isteğine bağlı olarak veya tarafların istekleri olmamasına ... malı satın alması durumunda paylı mülkiyet, tarafların kendi istekleriyle meydana gelmekteyken; birden fazla kimseye ait malların karışması durumunda, kişilerin istekleri dışında paylı mülkiyetin ortaya çıkması söz konusudur. Söz konusu sistematik ayrışma, zaman içerisinde daha da belirgin hâle gelmiştir ve

Barış Demirsatan / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2021, Sayfa: 9 - 12

III. Paylı Mülkiyete Tâbi Eşyanın Sürekli Amaca Özgülenmesi Açısından Boşanma Protokolü Paylaşmayı isteme hakkının kullanılmasına engel olarak TMK m. 698 hükmünde düzenlenen ikinci durum, paylı mülkiyete tâbi eşyanın sürekli bir amaca özgülenmiş olmasıdır. Bu itibarla “sürekli amaca özgülenmenin” nasıl gerçekleştirilebileceği noktasına odaklanmak lazım gelir. Boşanma protokolü sözleşme niteliği taşıdığı için bu konudaki soru, paylı mülkiyete tâbi eşyayı konu alan bir sözleşme ile sürekli amaca özgülemenin mümkün olup olmadığı şeklinde genelleştirilebilir. Paylı mülkiyete sahip kişilerin, ‘eşya

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

BİRİNCİ BÖLÜM - PAYLI MÜLKİYET (COMMUNIO) KAVRAMI VE PAYLI MÜLKİYETİN ROMA HUKUKUNDAKİ GELİŞİMİ I.Genel Olarak Mülkiyet, hak sahibinin bir veya ... mülkiyet hakkına sahiptir(1). Birlikte mülkiyet(2) kendi içinde paylı mülkiyet ve elbirliği mülkiyeti olmak üzere ikiye(3) ayrılmaktadır(4). Eşya hukukuna ... şeklinin paylı mülkiyet olduğu genellikle kabul edilmektedir. Bu durum, elbirliği mülkiyetinin ancak Kanun’da belirtilen hâllerde mevcut olmasından ve paylı mülkiyetin uygulamada daha yaygın olmasından kaynaklanmaktadır. Böylelikle mülkiyetin türü hususunda şüpheye düşüldüğünde bahis konusu mülkiyet türünün paylı

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

C.Societas’ta Paylı Mülkiyet Yukarıda da bahsedildiği üzere, katılma payı olarak ortaklığa belirli malların getirilmesi durumunda, söz konusu mallar üzerinde ortaklar arasında paylı mülkiyet kurulduğu kabul edilmektedir. Bu doğrultuda malın res mancipi veya res nec manicipi niteliğine uygun hukuki işlem ile diğer ortaklara devrinin sağlanması gerekmektedir. Paylı mülkiyet ile societas’ın birlikte mevcut olduğu bu hâli ifade etmek üzere doktrinde “communio cum societate” kavramının kullanıldığı anlaşılmaktadır(21). Communio cum societate kavramıyla, paylı mülkiyetin societas ile mevcut olduğu hâl ile

İlknur Serdar / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2018, Sayfa: 91 - 93

Dr. Öğr. Üyesi İlknur SERDAR(*) Türk Medeni Kanununda paylı mülkiyete ilişkin bir sona erme hâli olan “paylaşma” 698 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. Her paydaşın paylı mülkiyetin sona erdirilmesini bir başka deyişle paylaşmayı isteme hakkı mevcuttur. Paydaşlardan birisi bu hakkını kullandığında diğer paydaşlar buna uyarlar ve paylı mülkiyet konusu eşyanın paylaşımı üzerinde de anlaşırlarsa bu anlaşmaya uygun şekilde paylaşım gerçekleşir. Eğer ... çerçevesinde hâkimin paylaşmayı ancak iki şekilde yapma imkânı vardır. Bunlar aynen ve nakden paylaşımdır (TMK md 699). Yani paylı mülkiyet konusunun paydaşlar

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

GİRİŞ I.Konunun Takdimi Klasik Dönem Roma Hukukunda Paylı Mülkiyet isimli çalışmamızın birinci bölümünde paylı mülkiyet kavramı ve paylı mülkiyetin Roma hukukundaki gelişimi incelenmiştir. İkinci bölümde, Roma hukukunda paylı mülkiyetin ortaya çıktığı hâller ele alınmıştır. Üçüncü bölümde paylı mülkiyette paydaşlar arası ilişkiler, paydaşların yetkileri ve yükümlülükleri açıklanmıştır. Son olarak, çalışmamızın dördüncü bölümünde, Roma hukukunda actio communi dividundo (ortaklığın giderilmesi davası) inceleme konusu yapılmıştır.

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

B.Pay Kavramı 1.Soyut Pay Kavramı Paylı mülkiyetin temelini pay kavramı oluşturmaktadır. TMK m. 688/I hükmünce “Paylı mülkiyette birden çok kimse, maddî olarak bölünmüş olmayan bir şeyin tamamına belli paylarla maliktir”. Buna göre paylı mülkiyette paydaşlar, maddi olarak bölünmemiş bir şeyin tamamında belirli düşünsel (tasarımsal) paylarla maliktir. Dolayısıyla çağdaş hukukumuza göre paylı mülkiyette fiilî bölünme yerine fikrî bölünme kabul ... bakımdan rakamsal payın önemi; eşyanın yönetiminde, ortak giderlere katlanma yükümlülüğünde ve paylı mülkiyetin sona erdirilmesini müteakip bölüşme tutarının

Barış Demirsatan / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2021, Sayfa: 5 - 9

II. Paylı Mülkiyeti Sürdürme Sözleşmesi Açısından Boşanma Protokolü TMK m. 698 hükmünde paylaşmayı isteme hakkının kullanılmasına engel ilk durum olarak, hukuki işlem(11) gereğince paylı mülkiyetin sürdürülmesi zorunluluğunun bulunması sayılmıştır. Paydaşlar(12) aralarında paylı mülkiyetin sürdürülmesi hususunda en fazla on yıllık bir süre için anlaşmak suretiyle paylaşmayı isteme hakkını geçici olarak sona erdirebilir (Paylı mülkiyeti sürdürme ... doğurduklarından ve paylı mülkiyet ilişkisini paylaşmayı isteme hakkını geçici olarak bertaraf etmek suretiyle değiştirmediklerinden paylı mülkiyeti sürdürme

Emrullah Kervankıran / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2017, Sayfa: 395 - 396

II. Paylı Mülkiyet İlişkisi ve Hukuki Niteliği Medeni Kanun’un m. 688/1’e göre, “paylı mülkiyette birden çok kimse, maddi olarak bölünmüş olmayan bir şeyin tamamına belli paylarla maliktir”. Bu tanımın paylı mülkiyet ilişkisini tam olarak yansıtamadığı düşüncesiyle doktrinde paylı mülkiyet ilişkisini açıklamaya yönelik farklı tanımlar yapılmıştır. Buna göre paylı mülkiyet, bir eşya üzerindeki mülkiyet hakkının, üzerinde birden fazla kişinin tasarruf edebileceği paylara ayrılmış olması şeklinde açıklanmaktadır(5). Paylı mülkiyette, mülkiyete tabi olan şey birden fazla parçalara bölünerek her

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

4.Paylı Mülkiyetin Hukuki Niteliği Hakkında Teoriler Paylı mülkiyetin hukuki niteliği son derece tartışmalı bir konudur(66). Tartışmalar sonucunda tatmin edici bir çözüme ulaşıldığı da söylenemez(67). Öyle ki doktrinde paylı mülkiyetin hukuki niteliğinin, hukuk dogmatiğinin en zor konularından biri olduğu belirtilmektedir(68). Benzer şekilde, paylı mülkiyet kavramı hakkında kütüphaneler dolusu eser bulunmasına rağmen, kesin bir sonuca ulaşmanın imkânsız olduğunun altı çizilmektedir(69). Paylı mülkiyetin hukuki niteliği hakkındaki teoriler kapsamında hukukçular esasında tek bir soruyu cevaplamaya

Muhammet Emin Bingöl / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2022

E.İstisna: Paylı Mülkiyet (Bruchteilseigentum) Paylı mülkiyet(283), TMK’nın 688-700. maddeleri arasında düzenlenmiştir(284). TBK’nın 688. maddesi uyarınca, “paylı mülkiyette birden çok kimse, maddî olarak bölünmüş olmayan bir şeyin tamamına belli paylarla maliktir.”. Paylı mülkiyette her bir paydaş ... ifade edildiği üzere, adi ortaklıkta paylı mülkiyet de benimsenebilir(285). Paylı mülkiyet esasının uygulanabilmesi, bu rejimin ortakların açık iradeleriyle tercih edilmiş olmasına bağlıdır(286). Hak sahipliği biçiminin paylı mülkiyet şeklinde belirlendiği hâllerde, taraflar arasındaki ilişkinin adi

Barış Demirsatan / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2021, Sayfa: 17 - 19

durumlardan birinin gerçekleşmesi veya TMK m. 2’ye aykırılığın bulunması gereklidir. Boşanma protokolünde eşlerin münhasıran paylı mülkiyetinde bulunan eşya bakımından paylaşmayı isteme hakkının kullanılmayacağı hususunda anlaşmaları mümkündür. Bu anlaşma, paylı mülkiyeti sürdürme sözleşmesi olarak hüküm doğurur. Bu itibarla geçerliliği bakımından başta süre sınırlaması (on yıl) olmak üzere aynı kurallara tâbidir. Paylı mülkiyete konu eşya taşınmaz ise paylı ... paylı mülkiyete tâbi eşyanın kullanım tarzına ilişkin hükümler, tarafların paylaşmayı isteme hakkını bertaraf etmek istediği şeklinde yorumlanmaya

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

hukukumuzda birlikte mülkiyetin paylı mülkiyet ve elbirliği mülkiyeti olmak üzere iki türü kabul edilmektedir. Çalışmamızın konusunu oluşturan paylı mülkiyette ... “paylı mülkiyet birliği” kurulmakta ve paydaşların her birinin mülkiyetin bir payına sahip olduğu kabul edilmektedir. Paylı mülkiyetin temeli ise Roma hukukuna dayanmaktadır ve birlikte mülkiyet türü olarak Roma hukukunda paylı mülkiyetten başka bir mülkiyet türü kabul edilmemektedir. Roma hukukunda paylı ... pro parte, pars portio dominii veya pars rei pro indiviso gibi kavramlar kullanılmaktaydı. Paylı mülkiyet kavramına yakın bir kavram olarak kullanılan

Barış Demirsatan / On İki Levha Yayıncılık, Temmuz 2021, Sayfa: 2 - 5

I. Paylı Mülkiyette Paylaşmayı İsteme Hakkının Normatif Sınırları Kişiler bir eşya üzerinde paylı şekilde mülkiyet hakkı kazandıklarında, aralarında paylı mülkiyet ilişkisi oluşur(2). Bu ilişki mülkiyet hakkına salt paylı şekilde sahip olmaktan kaynaklanır. Bu nedenle paylı mülkiyete sahip kişiler ... paydaşlardan birisi payında tasarruf ederek bu ilişkiden çıkabilir(4). Bunun yanı sıra Medeni Kanun m. 698/I hükmüyle, paydaşlara paylı mülkiyetin sona erdirilmesine yönelik paylaşmayı isteme hakkı tanımıştır. Paylı mülkiyet ilişkisi paydaşlar arasında sürekli hukuki ilişki niteliğini gösterse de paydaşlar

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

(birlik) kavramı ise teknik anlamda çağdaş hukukta kullanılan “paylı mülkiyet” kavramıyla birebir örtüşmemektedir. Bir mal üzerinde birden fazla kişinin mülkiyetinin olması durumunda kavram daha ziyade paylı mülkiyet birliğini ve paydaşlar arasındaki ortaklığı ifade etmek üzere kullanılmaktadır. Aynı mal üzerinde ... edilmesi, Roma hukukunda paylı mülkiyetin, tek kişi dominium (mülkiyet)’undan esasen farklı olmadığını ve Romalıların paylı mülkiyet kavramını bireyci bir anlayışla ele aldıklarını düşündürmektedir. Öte yandan bu durum, Roma hukukunda paylı mülkiyet yapısında birden fazla malikin ve bu maliklere ait mülkiyet

Tuğçe Tuzcuoğlu, A Hulki Cihan / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2018

Ev Hayvanları Üzerindeki Paylı Mülkiyetin Kazaî (Yargısal) Paylaşım Yoluyla Sona Ermesi Dr. Öğr. Üyesi İlknur SERDAR(1) Türk Medeni Kanununda paylı mülkiyete ilişkin bir sona erme hâli olan “paylaşma” 698 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. Her paydaşın paylı mülkiyetin sona erdirilmesini bir başka deyişle paylaşmayı isteme hakkı mevcuttur. Paydaşlardan birisi bu hakkını kullandığında diğer paydaşlar buna uyarlar ve paylı mülkiyet konusu eşyanın ... vardır. Bunlar aynen ve nakden paylaşımdır (TMK md 699). Yani paylı mülkiyet konusunun paydaşlar arasında aynen bölünerek paylaştırılması bu mümkün değilse

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

dilerse societas’a getirilen mallar üzerinde paylı mülkiyet kurabilmektelerdi. Bu nedenle societas ve communio bazı hâllerde bir arada bulunmaktaydı. Bu ... socio ile talep edilemeyeceği belirtilmektedir. Paylı mülkiyetin miras ortaklığından kaynaklanması durumunda, ortaklığın giderilmesi için açılabilecek ... ortaklar dilerse paylı mülkiyet birliği tesis edebilirlerdi. Nitekim societas’ta paylı mülkiyetin kurulması zorunlu değildi. Dolayısıyla paylı mülkiyetin tesis edildiği bazı hâllerde paydaşlar aynı zamanda societas’ın ortaklarıydı. Bu gibi hâllerde paydaşların paylı mülkiyet nedeniyle birbirlerine

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

VI.Diğer Hâller Daha önce de izah edildiği üzere Roma hukukunda paylı mülkiyete vücut veren hallerden en önemlisi societas olmakla birlikte, bunun dışındaki bazı hukuki işlemlerden de paylı mülkiyet meydana gelebilmektedir. Roma hukukunda paylı mülkiyet emptio venditio (satış sözleşmesi), legatum (belirli mal bırakma) ve hereditas (miras) gibi hallerden de doğabilmektedir.

Muzaffer Şeker / On İki Levha Yayıncılık, Ocak 2022

VI. Eşin Paylı Mülkiyetteki Payının Hacze Konu Olması A. Paylı Mülkiyet ve Haczi MK. m. 222/2’ye göre eşlerden hangisine ait olduğu ispat edilemeyen mallar onların paylı mülkiyetinden sayılır.(63) Paylı mülkiyette birden çok kişi, maddi olarak bölünmüş olmayan bir şeyin tamamına belli paylarla maliktir (MK. m. 688). Paylı mülkiyet, hukuki bir işlem sonucu, resmi makamın tasarrufu ile mahkeme kararı ile veya da kanun icabı doğabilir.(64) Eş, kendi eşi ile hukuki bir işlem sonucu paylı mülkiyet kurabileceği gibi üçüncü kişilerle de kurabilir. Eşin borcu için paydaşı olduğu paylı mülkiyetteki

Derya İçöz Demirel / On İki Levha Yayıncılık, Mayıs 2025, Sayfa: 757 - 758

1.Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi Kapsamında Eşlerin Paylı Mülkiyetindeki Malvarlıkları 01.01.2002 tarihinde yürürlüğe giren 4721 Sayılı TMK’nın ... çeşitlerine “Paylı Mülkiyet”in de eklenmesi gerekmektedir. Bu görüşe göre, eşler bazı malvarlıkları değerlerine paylı mülkiyet (TMK m. 688) veya elbirliği ... gibi her ikisinin de mirasçı olarak yer aldığı bir terekede elbirliği mülkiyeti hakları bulunabilir. Birlikte mülkiyet türlerinden “paylı mülkiyet”in yasal mal rejimi içinde TMK m. 222/2, m. 223/2 ve m. 226/2’de paylı mülkiyet kapsamında bazı özel düzenlemelere yer verilmiş olduğundan bu yasa metninde

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

: TMK m. 688/I hükmünce “Paylı mülkiyette birden çok kimse, maddî olarak bölünmüş olmayan bir şeyin tamamına belli paylarla maliktir.” İlgili fıkranın lafzından da anlaşıldığı üzere Kanun, paylı mülkiyette eşyanın bölünmediğini açıkça kabul etmektedir. Aynı lafızdan hareketle payın, mülkiyet hakkını ... paydaşın kısmi hakkının varlığı gündeme gelirdi(102). Bu nedenle, TMK kapsamında paylı mülkiyetin her bir paydaşın kısmi mülkiyet hakkının bir araya gelmesiyle oluşan bir haklar topluluğu veya haklar çokluğu olduğu da kabul edilemez. Nitekim paylı mülkiyette tek bir hakkın varlığı söz konusudur. Açıklanan

İlknur Serdar / On İki Levha Yayıncılık, Şubat 2019, Sayfa: 589 - 592

II. EV HAYVANI ÜZERİNDEKİ PAYLI MÜLKİYET Ev hayvanını birden fazla kişi beraber sahiplenmişlerse, ev hayvanının üzerinde paylı mülkiyetten bahsedilebilir. Paylı mülkiyet, kişilerin iradeleri ile kurulabileceği gibi kanunen de kurulabilir. Özellikle, ev hay vanı üzerindeki mülkiyetin kendisine ait olduğunu hiç biri kanıtlayamazsa, kişilerin arasındaki hukuki ilişkiye göre kanunda yer alan hükümler vasıtasıyla mülkiyetin paylı mülkiyet olduğu kabul edilecektir. Ev hayvanına sahip olan kişiler evli ise mal rejimlerine ilişkin hükümler nedeniyle paylı mülkiyetin kanunen kurulmuş olduğu söylenebilecektir(9

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM - PAYLI MÜLKİYETTE PAYDAŞLAR ARASI İLİŞKİLER, PAYDAŞLARIN YETKİLERİ VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ I.Res Communis’in Yönetimi Bakımından Ius ... sağlanmasıdır(2). Paylı mülkiyette yönetim işleri kapsamındaki hukuki işlemlere paylı malın adi kiraya veya ürün kirasına verilmesi, kıymetli evrakın bankaya ... alacakları kararlara bağlıdır. Karar alabilmek için bir araya gelmesi gereken paydaşların oluşturduğu bu birlik “paydaşlar topluluğu” veya “paylı mülkiyet ... olduğu hususlardır. Nitekim Romalıların ele aldığı paylı mülkiyet rejiminde yönetim işleri, ius prohibendi (engelleme hakkı) kavramı ve ona ilişkin

Setenay Baytemir Tarhan / On İki Levha Yayıncılık, Haziran 2025

tanımlanabilecek imperium(57) kurumunun karşılaştırılabilmesi mümkündür. Paylı mülkiyette paydaşların dominium’a birlikte sahip olması ve bu hakkı kullanırken eşit ... paylı mülkiyette ius prohibendi (engelleme hakkı); imperium’da ise intercessio (veto hakkı) kurumları öngörülmüştür. İki kurum arasında doğası gereği bir ... veto etmemesi durumunda consul’lerin; paylı mülkiyette diğer paydaş tarafından engellenmediği sürece bölünmesi yine mümkün olmayan dominium sahibi ... görüş arasında mutabakat söz konusudur. Bununla birlikte karşıt görüş taraftarlarına göre, paylı mülkiyette bir paydaş, diğerinin rızası olmadan harekete