Lexpera, Aralık 2017

Yetkisiz Temsil

Hukukunda Doğrudan Temsil, İstanbul 2009, s. 434. (4) İnceoğlu, s. 437. (5) İnceoğlu, s. 437-438, 462. (6) İnceoğlu, s. 486-487. (7) Tercier/Pichonnaz

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

V.DEVRALINAN TEMSİL YETKİSİNİN KULLANILMASI USULÜ TTK m. 370/1’de esas sözleşmede aksi öngörülmemişse veya yönetim kurulu tek kişiden oluşmuyorsa temsil yetkisinin “çift imza” kullanılmak suretiyle yönetim kurulu üyelerine ait olduğu ifade edilmektedir. Ancak yönetim kurulunun TTK m. 370/2’ye uygun olarak temsil yetkisini devretmesi halinde bu yetkiyi devralan yönetim kurulu üyelerinin ya da üçüncü kişilerin temsil yetkisini nasıl kullanacağı ayrıca açıklanmamaktadır. Öyle ki eTTK m. 321/3’de “temsile salahiyetli olanlardan ikisinin” ifadesiyle bu durumun murahhasları da kapsayacak şekilde düzenlenmesinin aksine

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

VII.DEVRALANLARIN TEMSİL YETKİSİNİN SINIRLANDIRILMASI Yönetim yetkisinin devri ile temsil yetkisinin devri konusundaki bir farklılık da TTK m. 367/1’de yönetimin kısmen devredilmesine müsaade edilmiş olmasına karşın, temsil yetkisinin devrinde böyle bir hükmün öngörülmemiş olmasından kaynaklanmaktadır. Öyle ki, TTK m. 371/3’de öngörülen temsil yetkisi sınırlandırmalarının iyiniyetli üçüncü kişilere karşı hüküm ifade etmeyeceği düzenlemesi, temsil yetkisinin kısmen devrini de kapsayacak niteliktedir. Bununla birlikte temsil yetkisinin kanuna aykırı olarak kısmen devrinde dahi, şirket, murahhas üye ve

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

C.En Az Bir Yönetim Kurulu Üyesinin Temsil Yetkisinin Bulunması TTK m. 370/2’de yönetim kurulunun temsil yetkisini bir veya daha fazla murahhas üyeye ya da üçüncü kişilere müdür olarak devredilebileceği, en az bir yönetim kurulu üyesinin temsil yetkisini haiz olması gerektiği belirtilmektedir. Böylelikle temsil yetkisinin yönetim kurulu içinden bir veya daha fazla kişiye tamamen devri mümkün olmakla birlikte, bu yetkinin tamamen ve tek başına üçüncü ... içermiyorsa, üçüncü kişiler ilgili üyenin temsile yetkili olmadığını varsaymak zorundadır(1362). Yönetim kurulunun tek kişiden oluştuğu durumlar ise istisnadır

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

D.Esas Sözleşmede Hüküm Bulunmasının Gerekip Gerekmediği eTTK m. 319’da temsil yetkisinin devredilebilmesi için, esas sözleşmede yetki hükmüne ... , yönetim kurulunun temsil yetkisini bir ya da daha fazla murahhas üyeye veya müdür olarak üçüncü kişilere devredilebileceği öngörülerek, temsil yetkisinin ... bulunanların atanmaları ve görevden alınmaları” yönetim kurulunun devredilemez görev ve yetkilerinden sayılmaktadır(1376). Dolayısıyla temsil yetkisini devralan ... yönetimin devrinde esas sözleşme hükmünün varlığı aranmasına karşın, TTK m. 370/2’de temsil yetkisinin devri için aranmamış olması ve temsil yetkisinin devri

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

BİRİNCİ BÖLÜM - TEMSİL VE TEMSİL YETKİSİNİN KULLANILMASINA İLİŞKİN GENEL ESASLAR I.TEMSİL KAVRAMI VE TÜZEL KİŞİLERİN TEMSİLİ Bir kimse kural olarak ... ortadan kaldırabilir(2). Bu durumda, işlemin o kişi adına yapılmasını sağlayan kimselere ihtiyaç duyulur. Böyle hallerde hukuk düzeni temsil yoluyla hukuki işlem yapılmasına izin vermektedir(3). Temsilde, hukuki işlem temsilci tarafından temsil edilenin adına ve hesabına yapılır ve işlemin tüm hüküm ve sonuçları bu kişiye ait olur(4). Aslında temsil, irade özerkliği prensibi temelinde, temsil olunanın bazı işleri için üçüncü kişilere yetki vermesine dayanır

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

c.Birlikte Temsil Esas sözleşmede çift imza kuralının aksi öngörülmemişse, yönetim kurulu üyelerinden herhangi ikisinin yaptığı işlem, anonim şirketi bağlar (TTK m. 370/1)(871). TTK m. 371/3 ile temsil yetkisinin birlikte temsil kaydı ile sınırlandırılabilmesine izin verilmiştir. Ancak bu kaydın ... sicilinin olumlu etkisi sonuç doğuracak ve üçüncü kişiler, bu kaydı bilmediklerine ilişkin iddiaları ileri süremeyeceklerdir (TTK m. 36/3). Birlikte temsil ... kurtulabilecektir (TTK m. 371/3, TTK m. 36/4). TTK m. 370/1’de öngörülen “çift imza kuralı” ile TTK m. 371/3’de düzenlenen “birlikte temsil” sınırlandırması

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

iii.Temsil Yetkisinin Birlikte Temsil Kaydıyla Sınırlandırılması Ticari temsilcinin temsil yetkisine getirilebilecek bir diğer sınırlandırma ise, birlikte temsil sınırlandırmasıdır. Bu sınırlandırmanın amacı, temsilcilerin birbirini denetleyerek temsil yetkisinin kötüye kullanılmasının engellenmesidir(1170). Şirkete birden çok ticari temsilci atanması durumunda, kural olarak her ticari temsilci tek başına temsil yetkisini haizdir. Ancak yönetim kurulu TTK m. 390’a uygun olarak alacağı bir karar ile bu kişilerin temsil yetkisine “birlikte temsil” şartı getirebilir. Yönetim kurulu bu sınırlandırmayı

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

yönetim kurulu üyeleri arasında paylaştırılıp paylaştırılmayacağının veya paylaştırılacaksa nasıl yapılacağının tespit edileceği, esas sözleşmeyle temsil ... bırakabilmek için genel kurula veya yönetim kuruluna yetki verilebileceği düzenlenmişti. Bu doğrultuda eTTK döneminde Arslanlı, sadece temsil yetkisinin devredilemeyeceğini, temsil yetkisi ile birlikte yönetim yetkisinin de devredilmesi gerektiğini, yönetim kurulunun idare yetkisini muhafaza etmesi halinde, murahhasların icra uzvundan ibaret kalacağını, halbuki murahhaslığın şirketin yönetim hakkını mündemiç olduğunu belirtmiştir(1409). TTK’da ise temsil yetkisinin

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

. 371/7’de şirketi temsile yetkili olmayan yönetim kurulu üyelerinin, sınırlı yetkili ticari vekil ve diğer tacir yardımcıları olarak atanabileceği belirtilmektedir. Öğretide bu konu özellikle ticari temsilciler bakımından tartışılmaktadır. eTTK döneminde bir görüş, temsil yetkisi olmayan yönetim kurulu üyesinin ticari temsilci olarak atanabileceği, yönetim kurulu üyelerinin temsil yetkisinin kapsamının eTTK’da belirtildiği, imza yetkisini haiz bir yönetim kurulu ... ihtiyacın bulunmadığı, bu sebeple tek başına temsil yetkisini haiz bir yönetim kurulu üyesinin ticari temsilci olarak atanmasının veya ticari temsilci

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

SONUÇ “Anonim şirketlerde temsil ve temsil yetkisinin devri” başlıklı çalışmamızda, konunun öğreti ve yargı kararlarıyla değerlendirilmesi çerçevesinde yapmış olduğumuz tespit ve kanaatler özetle şu şekildedir: Yönetim kurulu üyeleri temsil yetkisini esas sözleşmede aksi öngörülmemiş veya yönetim kurulu tek kişiden oluşmuyorsa çift imza ile kullanır. Dolayısıyla anonim şirketin temsilinde herhangi iki yönetim kurulu üyesinin ticaret unvanı altında imza atması gerekli ve yeterlidir (TTK m. 370/2). Anonim şirketin pasif temsili konusunda ise her bir yönetim kurulu üyesi münferiden şirketi temsile

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

, anonim şirketlerin temsili konusu önem arz etmektedir. Zira anonim şirketlerin temsili TBK m. 40 vd. hükümlerinde düzenlenen gerçek kişilerin temsilinden ayrılmaktadır. Anonim şirketlerin temsilinde yetkili organ yönetim kuruludur (TTK m. 365). Yönetim kurulu temsil yetkisini, esas sözleşmede aksi bir düzenleme ... memurları ve hatta iflas masasının kanuni temsilcisi olan iflas idaresi tarafından temsil edilebilir. Keza anonim şirketlere TBK m. 547 vd. hükümlerince ... temsil yetkisini içlerinden bir veya daha fazla üyeye veya üçüncü kişilere devretmesi de mümkündür. Bu durumda en az bir üyenin şirketi temsile yetkili

Hasan Pulaşlı / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2020, Cilt 36, Sayı 2

III. TEMSİL GÜCÜ VE TEMSİL YETKİSİ Temsil hakkında İsviçre öğreti(8) ve uygulamasında(9) çoğunlukla, anonim şirketlerde organ temsilcilerin temsil yetkisinin kapsamına ilişkin olarak “temsil gücü” (Vertretungsmacht) ile “temsil yetkisi” (Vertretungsbefungnis) şeklinde bir ayrım yapılmaktadır. Kavramsal olarak temsil gücü, ticaret siciline tescil ve ilan edilmiş olan temsile yetkili kişilerin dış ilişkide şirketin ama cını gerçekleştirilebilmek için hukuken işlem yapabilme gücünü (rechtliche Können) ifade etmektedir. Temsil gücüne sahip olanlar şirketin temsil organı olup, yetkileri doğrudan kanundan

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

II.ANONİM ŞİRKETLERDE TEMSİL A.Genel Olarak Tüzel kişi olan anonim şirketlerin temsili organları aracılığıyla yerine getirilir. Organlar ... sahip olan kişilerdir(18). Bununla birlikte, temsil etkisinin doğabilmesi, bazı koşullara bağlıdır. Öncelikle şirket adına hareket eden kişilerin, şirketi yükümlülük altına sokabilmesi için bu konuda yetkilendirilmiş olması gerekmektedir(19). TTK m. 365’e göre anonim şirket yönetim kurulu tarafından temsil ve idare olunur, ancak kanundaki istisnai hükümler saklıdır. Hükümde her ne kadar anonim şirketin temsil organı olarak yönetim kurulu belirlenmişse de söz

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

v.Temsil Yetkisine Getirilebilecek Diğer Sınırlandırmalar Ticari temsilcinin temsil yetkisine getirilebilecek sınırlandırmalar kanunda birlikte temsil ve (merkez ile) şube kaydı sınırlandırması olarak sınırlı sayıda gösterilmiştir. Ancak ticari temsilcinin temsil yetkisinin iç ilişkide istenildiği şekilde sınırlandırılabilmesi mümkündür(1189). Sınırlandırmalar, temsilci ile temsil edilen arasındaki temel ilişkiden (istihdam, hizmet, vekalet vb.), aralarındaki özel anlaşmadan veya temsil edilenin talimatlarından kaynaklanabilir(1190). Haliyle ticari temsilcinin yetkilerinin yönetim kurulunun talimatları

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

temsilciler dışında, temsile yetkili olmayan yönetim kurulu üyelerini veya şirkete hizmet akdiyle bağlı olanları sınırlı yetkiye sahip ticari vekil veya diğer ... belirtilen “temsile yetkili olanlar” kastedilmiş olup, bu kişiler, TTK m. 370/1 gereği kanunen şirketi temsile yetkili olan yönetim kurulu üyeleri ile TTK m. 370/2 gereği temsil yetkisini devralan murahhas üye ve murahhas müdürlerdir(1268). TTK m. 371/7’de, sınırlı yetkili ticari vekil veya diğer tacir yardımcıları olarak atanabilecek kişilerin ilk grubunu temsile yetkili olmayan yönetim kurulu üyeleri oluşturmaktadır(1269). Bu kişiler, en az bir yönetim

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

sözleşmesinde, temsil yetkisi kullanma usulüne yönelik bir düzenleme (münferiden imza ya da her üyenin imzası gibi) bulunmuyorsa, “çift imza kuralı” geçerlidir. Bu sebeple “çift imza kuralı” dışında başka bir temsil yetkisi usulü ancak esas sözleşmeye hüküm konularak gerçekleştirilebilir (TTK m. 370/1)(162). Esas sözleşme ile “çift imza kuralı” dışında öngörülebilecek temsil usulünün mutlaka şirketin ilk esas sözleşmesinde yer alması gerekmez. Şirket sermayesinin en az yarısının temsil edildiği genel kurulda,(163) top lantıda mevcut olan oyların çoğunluğu ile karar alınarak, esas sözleşmeye bu yönde bir

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

E.Yetki Devrinin İç Yönergede Bulunmasının Gerekip Gerekmediği Yönetim yetkisinin devrini düzenleyen TTK m. 367/1’in aksine, TTK m. 370/2’de temsil yetkisinin devrinin iç yönergede yer alması zorunluluğu belirtilmemektedir. Temsile ilişkin hükümler arasında iç yönerge düzenlenmesi ise, sadece TTK m. 371/7 kapsamında yönetim kurulu tarafından sınırlı yetkili tacir yardımcılarının atanması bakımından aranmaktadır. Helvacı, mehaz İsvBK m. 718/1 c. 2’de temsil ... , bu durumda temsil yetkisine yönelik iç yönergede düzenleme yapılıp yapılmayacağının tartışmaya değer olduğu görüşündedir(1398). Nitekim öğretide bazı

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

B.Yönetim Kurulunun Temsil Yetkisinin Sınırlandırılması 1.Kural Olarak Temsil Yetkisinin Sınırlandırılamaması a.Temsil Yetkisi ve Temsil Gücü Ayrımı Temsil, dışa dönük nitelikte olup, daha çok üçüncü kişilerin menfaatlerini ilgilendirmektedir(792). Bununla birlikte İsviçre öğreti(793) ve uygulamasında(794) temsil gücü (Vertretungsmacht) ve temsil yetkisi (Vertretungsbefugnis) şeklinde ikili bir ayrım yapılmaktadır(795). Temsil gücü, temsil etme ... anonim şirket adına yapılabileceği ile ilgilidir(797). Temsil yetkisi ise, temsil hakkını tanımlar ve organ üyesinin tek başına iç ilişkideki düzenlemelere

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

4.Yönetim Kurulunun Temsil Yetkisi a.Anonim Şirketlerde Yönetim ve Temsil Kavramları Anonim şirketlerde temsil yetkisi ilk olarak “yönetim ve temsil” başlığı ile TTK m. 365’de “Anonim şirket, yönetim kurulu tarafından yönetilir ve temsil olunur. Kanundaki istisnai hükümler saklıdır” şeklinde düzenlenmiştir. Temsil yetkisini asıl olarak düzenleyen hükümler ise TTK m. 370 ve devamında “temsil yetkisi” başlığında yer almaktadır. “Yönetim” ve “temsil ... farkların ortaya konması, konumuz olan “temsil yetkisi”ne ilişkin hükümlerin kapsamının belirlenmesi bakımından da önem arz etmektedir(92). Yönetimi geniş ve

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

VI.DEVRALANLARIN TEMSİL YETKİSİNİN KAPSAMI Temsil yetkisini haiz olanların şirket amacına ve işletme konusuna giren her türlü iş ve hukuki işlemi şirket adına yapabileceği ve bunun için şirket ticaret unvanını kullanabileceği düzenlemesi yönetim kurulunun temsil yetkisini devretmesi halini kapsayacak şekildedir (TTK m. 371/1). Dolayısıyla temsil yetkisini devralan kişilerin şirket amaç ve işletme konusu çerçevesinde hareket etmesi gerekmektedir. Ancak eTTK’dan farklı olarak ultra vires ilkesinin kaldırılmasıyla birlikte, TTK m. 371/2’de temsile yetkili olanların üçüncü kişilerle işletme konusu dışında

Hasan Pulaşlı / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 2020, Cilt 36, Sayı 2

VII. TEK KİŞİDEN OLUŞAN YÖNETİM KURULUNDA TEMSİL YETKİSİNİN DEVREDİLİP DEVREDİLEMEYECEĞİ SORUNU Temsil yetkisinin devrinin düzenlendiği TTK m. 370/1 ve mehaz İsvBK m. 718’de, yönetim kurulunun kaç üyeden oluşması gerektiği dikkate alınmaksızın, temsil yetkisinin bir veya birden çok murahhas üyeye veya üçüncü bir kimseye devredilebileceği, en az bir yönetim kurulu üyesinin temsil yetkisini haiz olmasının şart olduğu düzenlenmektedir. Ancak, en az bir yönetim kurulu üyesinin temsil yetkisini haiz olması şartı, özellikle Türk öğretisinde kanaatimce yanlış anlaşılmaktadır. Öğretide tespit

Özge Kuru / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2022

b.Merkez/Şube Kaydı TTK m. 371/3 uyarınca temsile yetkili kişilerin merkez/şube kaydı ile temsil yetkisinin sınırlandırması, ticaret siciline tescil ve ilan edilerek, iyiniyetli üçüncü kişilere dahi ileri sürülmesi mümkündür. eTTK döneminde bir görüş, eTTK m. 321/2 (TTK m. 371/2) uyarınca temsil ... bir hükmün bulunması gerektiğini belirtmiş tir. Ancak kanaatimizce TTK bakımından temsil yetkisinin merkez veya şube kaydıyla sınırlandırılması için esas sözleşme düzenlemesine ihtiyaç yoktur. Bu konuda yönetim kurulunun karar alması yeterli görülmelidir. Zira TTK m. 370/1’de temsil yetkisinin

Sergül Balsever / On İki Levha Yayıncılık, Aralık 2024

anonim ortaklığın ehliyeti ve temsili hususunu ele almadan önce kısaca özetlemek gerekirse; Romanistik hukukçu Savigny tarafından temelleri atılan “Temsil ... kişiler tarafından temsil edilerek ehliyet sahibi olurlar; buna karşın Germanistik hukukçu Gierke tarafından ileri sürülen “Organ Teorisi”ne (Organtheorie ... birlikte, ortaklığın temsiline ilişkin hükümler dikkatle incelendiğinde aynı netliğin yer almadığı görülmektedir. İlk olarak, anonim ortaklık yönetim kurulu organı tarafından temsil edilir şeklinde ifade edilen TK m. 365 hükmünde hem “organ” hem de “temsil” kavramları birlikte kullanılmak suretiyle terminolojik

Abdurrahman Kayıklık / On İki Levha Yayıncılık, Eylül 2024

B.Anonim Şirketin Temsili, Ticarî Temsilin Bir Görünümüdür Anonim şirketin temsiline dair yapılması gereken ikinci tespit, bunun ticarî temsil niteliğinde olduğudur. Ticarî temsil dendiğinde akla ilk gelen ticarî temsilci tarafından temsildir.(65) Bu durumda şüphesiz yabancı dillerde Prokura ve akraba kelimelerle karşılanan kavramın Türk hukukuna ticarî temsil olarak geçmesinin payı vardır. Bunu dar anlamda ticarî temsil olarak adlandırarak bir kenara ayırmak mümkündür. Geniş anlamıyla ve burada kast edilen ticarî temsil, ticaret hukuku sahasında temsil olarak tanımlanabilir.(66) Böylece medenî hukuk alanında