Lexpera, Haziran 2018

Zamanaşımı • Sebepsiz Zenginleşme

zararının giderilmesi talebinde bulunmuştur. (İ) olumsuz kamuoyundan çekindiği için vermiş olduğu zararı kabul etmiş ve (M) ile dava zamanaşımı süresinin 5 ... yönündeki savunması hukuken geçerli bir savunma mıdır? 2. (İ) ile (M) arasındaki zamanaşımı anlaşması geçerli midir? 3. Zararın gerçekleşmesinden 3 yıl sonra (M)’nin diğer fabrikanın sahibi (F)’ye karşı tazminat davası açması durumunda, (F)’nin zamanaşımı savunmasını ileri sürmesi mümkün müdür? 4 ... değişir miydi? 5. (F)’nin kendisine zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenilmesinden 3 yıl sonra açılan davada zamanaşımı savunmasını ileri sürmeden

Lexpera, Mayıs 2018

Borçların Sona Ermesi • Zamanaşımı

, s. 587. (2) Mehmet Erdem, Özel Hukukta Zamanaşımı, İstanbul, 2010, s. 23. (3) Erdem, s. 23. (4) BK m. 389 uyarınca “Ödünç alanın, ödünç konusunun ... zamanaşımına uğrar.” Bu hüküm uyarınca getirilen 6 aylık zamanaşımı, ödünç alınan şeyin/paranın iadesi borcuna ilişkin değildir. Maddenin lafzından da anlaşıldığı üzere bu durumda ödünç sözleşmesi yapıldıktan sonra bu sözleşmenin ödünç veren tarafından ifası bakımından kısa bir zamanaşımı getirilmiştir. Buna karşılık ödünç alanın iade borcu bakımından özel bir düzenleme olmadığı için genel zamanaşımı süresi olan 10 yıllık sürenin işleyeceği kabul edilmelidir. 6

Zehra Şeker Öğüz / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2018, Sayfa: 150 - 153

5. Diğer Düzenlemelerdeki Zamanaşımı Süreleri ile TTK Zamanaşımı Düzenlemesi Arasındaki İlişki TTK 1420/2’ de zamanaşımı süresine ilişkin “diğer ... hüküm niteliğindedir, sorumluluk sigortalarında üst zamanaşımı süresinin 1482. maddede düzenlendiği açıkça hükme bağlanmıştır. Üst zamanaşımı süresinin 10 ... sebeple, farklı düzenlemelerdeki zamanaşımı sürelerinin sorumluluk sigortaları bakımından da dikkate alınması gereklidir. Bu hususta verilebilecek en önemli ... . Görüldüğü gibi, KTK m.109 hükmü uyarınca iki yıllık zamanaşımı süresi, TTK.m.1420 hükmünden farklı olarak “görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği

Zehra Şeker Öğüz / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2018, Sayfa: 147 - 150

4. Zamanaşımı süresinin işlemesine ve sona ermesine ilişkin esaslar a. Genel Olarak Zamanaşımı süresinin işlemesi, durması ve kesilmesine ilişkin olarak Türk Borçlar Kanunu hükümleri uygulama alanı bulacaktır. Bu sebeple zamanaşımı süresinin durmasına ve kesilmesine yol açan olguları sigorta sözleşmeleri için de geçerlidir. Zamanaşımının durmasına ve kesilmesine ilişkin TBK.m. 153 vd. şu şekildedir: Zamanaşımının durması MADDE 153- Aşağıdaki durumlarda zamanaşımı işlemeye başlamaz, başlamışsa durur: 1. Velayet süresince, çocukların ana ve babalarından olan alacakları için. 2. Vesayet süresince

Ali Bozer / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Mart 1964, Cilt 2, Sayı 3

, sigortacının dâva hakkının 1 yıllık zamanaşımına tabi olduğunu ve bu zamanaşımının sigorta ettirenin zarara ve faile ıttılaı tarihinden itibaren işlemeye başlayacağını ileri sürerek zamanaşımı definde bulunmuştur. Yargıtay Ticaret Dairesi, halefiyete müsteniden açılacak dâvanın asıl borç münasebetinin zamanaşımına tabi olduğu ve zamanaşımının sigorta ettirenin faile ve zarara ıttılaı tarihinden itibaren işlemeye başlayacağı gerekçesiyle olayda zamanaşımı görmüş ve ... birleştirme kararına göre İşçi Sigortaları Kurumu tarafından sorumlu olanlar aleyhine rücuan açılacak dâvaların tabi olduğu zamanaşımı, asıl dâva zamanaşımıdır

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

b. Ceza Zamanaşımının Kesilmesi Durumunda İşleyecek Olan Yeni Süre “Yeni süre başlaması” başlıklı TBK.m.156 hükmüne göre, “Zamanaşımının ... ”. Kural olarak zamanaşımının kesildiği hallerde yeniden işleyecek olan süre, zamanaşımının kesilmesinden önce işlemekte olan süredir(697). TBK.m.156 hükmünde benimsenen bu kural istisnai bir durum olan ceza zamanaşımı hakkında da uygulanabilecek midir? Daha açık bir anlatımla ceza zamanaşımının kesilmesiyle yeniden işleyecek olan süre, aynı ceza zamanaşımı süresi midir yoksa ceza zamanaşımı süresi azami bir sınır olarak görülerek, bu durumda haksız

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

2. Ceza Zamanaşımının Hangi Zamanaşımı Süresi Yerine Uygulanacağı Türk Borçlar Kanunu’nun 72. maddesi 1. fıkrası, 2. cümlesi, ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden bahsetmekte, daha uzun olan sürenin iki yıllık kısa zamanaşımı süresine mi yoksa on yıllık uzun zamanaşımı süresine mi yoksa her ikisinin yerine mi uygulanacağı konusunda bir belirginlik içermemektedir. İsviçre’de 2020 yılında yürürlüğe giren değişiklik öncesi hâkim görüş ceza zamanaşımının hem kısa zamanaşımı, hem de uzun zamanaşımının yerine uygulanacağı yönünde idi(285). Federal Mahkemenin

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

SONUÇ Türk Borçlar Kanunu sisteminde haksız fiillere ilişkin kısa ve uzun zamanaşımı süreleri getirilmiştir. Bunlar, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği andan itibaren işlemeye başlayacak olan iki yıllık zamanaşımı olan kısa zamanaşımı ve herhalde fiilin işlendiği tarihten itibaren işleyecek olan on yıllık uzun (mutlak) süredir. Genel kural, uzun zamanaşımı süresi aşılmamak koşuluyla tazminat alacağının kısa zamanaşımı süresi içerisinde ileri sürülmesi gerektiğidir. Bu sürelerin dışında istisnai ya da olağanüstü süre olarak da anılan ceza zamanaşımı süresi bulunmaktadır. TBK.m.72, f

Zehra Şeker Öğüz / On İki Levha Yayıncılık, Ağustos 2018, Sayfa: 137 - 140

Sorumluluk Sigortalarında Zamanaşımı* Prof. Dr. Zehra ŞEKER ÖĞÜZ** Sorumluluk sigortalarında zamanaşımına ilişkin esaslar TTK 1420 ve 1482 ... uygulanacak zamanaşımına ilişkin özel bir düzenleme getirmiştir. Sorumluluk sigortalarında zamanaşımı süresinin belirlenmesi yalnızca sigortacı ile sigorta ... düzenleyen 1478. maddeye ilişkin özel düzenleme ele alınmalıdır. Ayrıca zamanaşımı süresinin başlaması, işleyişi özellikle kesilme ve durmaya ilişkin özellikler üzerinde durulmayı gerektirmektedir. I. Türk Ticaret Kanununda Zamanaşımı Düzenlemesi 1. Genel Olarak Sigorta sözleşmesinden doğan talep

Doğan Kara / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2023, Sayfa: 92 - 95

D.Fransız ve Alman Hukukunda Zamanaşımının Başlangıç Anı Belirtmek gerekir ki, yukarıda varılan çözüm, karşılaştırmalı hukuk açısından da isabetli görünmektedir.(80) Nitekim, Alman Hukuku’nda son değişikliklerle BGB §199 hükmünde zamanaşımı süresinin, alacaklının talebine vücut veren şartları ve borçluyu ... , ağır ihmali sonucu gerek talebini dayandırdığı olguları gerekse borçluyu öğrenmeyi ihmal etmişse, bu durumda yine de zamanaşımı süresinin işlemeye başlayacağı düzenlenmiştir. Fransız Hukuku’nda genel zamanaşımı süresini düzenleyen Fransız Medeni Kanunu (FrMK) m. 2224 hükmünde açıkça zamanaşımı süresinin

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

3. Ceza Zamanaşımının Durması ve Kesilmesi a. Türk Ceza Kanunu’nun Kovuşturma Zamanaşımının Durması ve Kesilmesine İlişkin Hükümlerinin Haksız Fillerde Uygulanıp Uygulanmayacağı Ceza zamanaşımının uygulandığı hallerde zamanaşımının durması ve kesilmesinde akla iki ihtimal gelir. Ya TBK.m.72, f. 1 ... Federal Mahkeme uygulaması ceza zamanaşımının özel hukuk hükümlerine göre kesilebileceği yönünde idi(670)- (671). Federal Mahkeme, bir kararında zarar görenin ceza zamanaşımını özel hukuk araçları ile kesebileceğini ve zamanaşımının kesilmesinin Art. 135 OR vd. hükümlerine tabi olduğunu belirtmişti. Buna

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

D. Ceza Kanunlarının Öngördüğü Zamanaşımı Süresinin Daha Uzun Olması 1. Genel Olarak Türk Borçlar Kanunu’nun 72. maddesi 1. fıkrası, 2. cümlesi hükmü “(…) tazminat ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa, bu zamanaşımı uygulanır” demektedir. Haksız fiilin aynı zamanda cezayı gerektiren bir fiil olması ceza zamanaşımının uygulanması için yeterli değildir. Ceza kanunlarında düzenlenen yaptırıma ilişkin zamanaşımının TBK.m.72’de düzenlenen haksız fiil zamanaşımı sürelerinden daha uzun olması gerekir(278). Ceza zamanaşımının haksız fiilden

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

B. Ceza Zamanaşımının Ne Zaman İşlemeye Başlayacağı 1. Suçlar Bakımından a. Genel Olarak Ceza zamanaşımı süresinin başlangıcında hangi ölçüt esas ... üzere TCK.m.66 hükmüne göre zamanaşımı suçun işlendiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Bu düzenleme –suçun işleniş biçimlerine göre oluşan bazı özellikler bir yana- haksız fiildeki uzun zamanaşımı bakımından bir farklılık yaratmasa da, öğrenme esası üzerine kurulu kısa zamanaşımı bakımından önem arz etmektedir. Kısa zamanaşımının yerine de ceza zamanaşımının uygulanacağının kabulü halinde –ki hâkim görüş bu yöndedir-, kısa zamanaşımı suçun işlendiği

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

gördüğü takdirde, hukuk hâkimi önündeki davada ayrıca eylemin suç oluşturup oluşturmadığını araştırmayacak, ceza zamanaşımı süresi içinde açılmış olmak ... tazminat davasında bu mahkûmiyetin zamanaşımı üzerinde etkisi bulunmadığına karar vermiştir(504). Hukuk yargılaması sırasında ceza yargılamasında ... mahkûmiyeti ile artık tazminat yükümlüsünün yargılamasının bittiği, bundan sonra hukuk zamanaşımı sürelerinin uygulanması gerekip gerekmediğine gelince ... fıkralar dikkate alınmaksızın en erken kovuşturma zamanaşımının gerçekleşmesiyle zamanaşımına uğrar. Bu zamanaşımının ilk derece mahkemesinin ceza kararı

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

hukuk davasında ceza zamanaşımının uygulanamayacağı ifade edilir(526). Henüz bir ceza takibi başlamamış ise, genel affın yürürlüğe girdiği tarih itibariyle artık ceza zamanaşımı işlemez ve koşulları mevcut ise kısa zamanaşımı süresi işlemeye başlar(527). Bu halde –zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenilmiş olması koşuluyla- af kanununun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren kısa zamanaşımı süresi içinde davanın açılması gerektiği ifade edilir(528 ... kesinleştiği tarihten itibaren kısa zamanaşımı süresi içinde tazminat davasının açılması gerektiği belirtilmektedir(531). Yargıtay’ın görüşü de bu yöndedir

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

D. Olağanüstü Zamanaşımı: Ceza Zamanaşımı Türk Borçlar Kanunu’nun 72. maddesi 1. Fıkrası, 2. cümlesi hükmüne göre, “(…), tazminat ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa, bu zamanaşımı uygulanır”. Haksız fiil sorumluluğu kapsamında tazminat talebi kısa ve uzun zamanaşımı süreleri içerisinde ileri sürülmelidir. Ancak TBK.m.72, f. 1, c. 2 hükmü gereği, haksız fiil sorumluluğuna yol açan fiil ceza kanunlarında ceza yaptırımına bağlanmış ve bu fiilin cezalandırılması için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörülmüş ise, daha uzun olan bu zamanaşımı süresi

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

D. Ceza Kanunlarında Yapılan Değişikliklerin Zamanaşımı Sürelerine Etkisi 1. Sürelerin Değişmesi Cezayı gerektiren fiiller karşılığında kanunla belirlenen ceza türü ve sürelerine göre ceza zamanaşımı süreleri değişmektedir. Örneğin, beş yıla kadar hapis cezasını gerektiren suçlarda ceza zamanaşımı sekiz yıl iken, cezanın daha sonra beş yılı aşar şekilde yeniden düzenlenmesi halinde bu suçu oluşturan bir fiil artık on beş yıllık zamanaşımı süresine tabi olacaktır. Gene tam aksi yönde, cezası beş yıldan fazla iken sürenin düşürülmesi sebebiyle zamanaşımı süresinin kısalması söz konusu olabilir

Sıtkı Akyazan / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 1975, Cilt 8, Sayı 1

teminat mektuplarında bu akde göre alacağın muacceliyet kazandığı tarih, aynı zamanda zamanaşımının da işlemeye başladığı tarih olacaktır, örneğin ... hükümleri dairesinde yükümlü olduğu edimi yerine getirmezse borç muaccel olacak ve zamanaşımı işlemeye başlayacak ve Borçlar Kanununun 133. maddesine göre zamanaşımını kesen bir olay çıkmazsa işlemeye devam edecektir, istisna akitlerinde normal olarak zamanaşımı 5 yıl olduğundan, müteahhidin sorumluluğu bu 5 yılın ... takdirde Borçlar Kanununun 126. maddesinin ek 4. fıkrası uyarınca zamanaşımı 10 yıl olacağından, müteahhit yararına verilmiş olan teminat mektubunun

Sıtkı Akyazan / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 1975, Cilt 8, Sayı 1

II— TEMİNAT MEKTUPLARINDA ZAMANAŞIMI VE BU KONUDAKİ GÖRÜŞLER 1 — Teminat mektuplarının, 3. kişinin fiilini taahhüt niteliğinde bir garanti akdi ... olduğu zamanaşımının da garanti akdi çerçevesi içinde ele alınması doğal görünürse de, aksi görüşde olanlar teminat mektubundaki taahhüdün, garanti edilen ... hakkı hukuken deva mettiği sürece, mektubu veren garantöre karşı da müracaat hakkı bulunduğu, bu nedenle teminat mektuplarına uygulanacak zamanaşımının ... bu görüşe katılanlardan değiliz. Biz evvelahir müstakil bir garanti akdi olan teminat mektuplarında, mektup tarihinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı

Sıtkı Akyazan / Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Haziran 1975, Cilt 8, Sayı 1

SITKI AKYAZAN* İNCELEME PLANI VE KONUYA GİRÎŞ Banka teminat mektuplarında zamanaşımı câri imidir, câri ise uygulanacak zamanaşımı hangi zamanaşımı olacaktır, yani teminat mektuplarına özgü ayrı bir zamanaşımı var mıdır, yoksa teminat mektubu ile garanti edilen edimin tabi olduğu zamanaşımı mı söz- konusu ... bağıta ait zamanaşımının gerçekleşmesi için bazen çok uzun yıllar beklemek zorunluğunu duyan bankalar, teminat mektubunun iadesi için baş vurdukları ... mektuplarında zamanaşımı) konusunda bir inceleme ve araştırma yaparak bu problemi çözmek veya hiç olmazsa aydınlatmak istedik. Hemen ekleyelim ki bu konuda

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

b. Zamanaşımının Kesilmesi Nedenleri Zamanaşımı kesildiğinde, daha önce işlemiş olan süre sıfırlanır ve tekrar baştan yeni bir zamanaşımı süresi işlemeye başlar. Hali hazırda işlemiş olan süre artık bir anlam ifade etmez(662). Zamanaşımının kesilmesi sebepleri TBK.m.154’te iki fıkrada düzenlenmiştir ... ilişkin olarak “Borçlu borcu ikrar etmişse, özellikle faiz ödemiş veya kısmen ifada bulunmuşsa ya da rehin vermiş veya kefil göstermişse” zamanaşımı kesilir ... , dava veya def’i yoluyla mahkemeye veya hakeme başvurmuşsa, icra takibinde bulunmuşsa ya da iflas masasına başvurmuşsa” zamanaşımı kesilir. Borçlu

Lexpera, Ekim 2017

Olağan Kazandırıcı Zamanaşımı ile Kazanmanın Şartları - Hükmü • Olağanüstü Kazandırıcı Zamanaşımı ile Kazanmanın Şartları - Hükmü • Tapu Kütüğünden Malikin Belirli Olmaması • Gaibin Taşınmazının Olağanüstü Kazandırıcı Zamanaşımı ile Kazanılması • Ölüm Halinde Mirasbırakanın Taşınmazının Olağanüstü Kazandırıcı Zamanaşımı ile Kazanılıp Kazanılamayacağı Sorunu • Tapu Sicilinin Düzeltilmesi Davası • Tescil Davası

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

dd. Sorumluluk Sigortasında Sigortacının Konumu Failin fiilinden kendi fiili gibi sorumlu tutulabilecek kişiler hakkında da ceza zamanaşımının ... ceza zamanaşımının uygulanması söz konusu olabilmektedir. Karayolları Trafik Kanunu’nun 109. maddesi hükmüne göre, “Motorlu araç kazalarından doğan ... öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir. Zamanaşımı, tazminat yükümlüsüne karşı kesilirse, sigortacıya karşı da kesilmiş olur. Sigortacı bakımından kesilen zamanaşımı, tazminat yükümlüsü bakımından da kesilmiş sayılır. Motorlu araç kazalarında tazminat yükümlülerinin

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

c. Failin Mirasçıları Ceza zamanaşımının haklarında uygulanabilmelerine ilişkin olarak failin mirasçıları açısından değerlendirildiğinde, iki farklı görüşe rastlanmaktadır. Ceza zamanaşımının haksız fiile uygulanmasını düzenleyen hükmün amacından hareket eden bir görüşe göre, ceza zamanaşımının failin mirasçıları hakkında da uygulanması mümkün değildir. Fail hakkında ceza zamanaşımı uygulanabilir iken, mirasçı hakkında sadece özel hukuk zamanaşımı süreleri uygulanır. Çünkü ceza zamanaşımı cezalandırılabilirlik ile ilintilidir ve failin ölümüyle onun cezai açıdan takip edilebi lirliği sona erer. Failin ölümüyle

Özcan Günergök / On İki Levha Yayıncılık, Kasım 2021

eğiliminde olduğu anlaşılmaktadır(210). Yargıtay’ın kabahatler hakkındaki zamanaşımını rekabet hukuku kaynaklı tazminat davalarında(211) ceza zamanaşımı ... tazminat davalarında BK.m.60/TBK.m.72 gereği ceza zamanaşımı olarak KabK.m.20, f. 3’te düzenlenen sekiz yıllık zamanaşımı süresini uygulamaktadır. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2015 yılında verdiği bir kararda, zamanaşımı nedeniyle davanın reddini onayan onama kararını karar düzeltme aşamasında kaldırarak, rekabet ihlallerine ilişkin olarak kabahatlere dair zamanaşımı süresini uygulamıştır. Somut olayda Rekabet Kurulu 23.12.2009 tarih, 09-60/1490-379 sayılı