Motorlu bir araçta hatır taşıması yapılması veya bu nitelikteki bir aracın hatır…
-
Git
: -
Favorilere ekle veya çıkar
-
ᴀ⇣ Yazı karakterini küçült

On İki Levha Yayıncılık
Yayın tarihi: Şubat 2025
Sayfa: 3577 - 3584
Berna Yılmaz
Editör:Emel Hanağası, Sema Taşpınar Ayvaz
Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
II.HATIR TAŞIMASININ KARAYOLLARI ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI KAPSAMINDA KALIP KALMADIĞI HUSUSUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ
Karayolları Trafik Kanunu(8) (KTK) md. 85 vd ile getirilen hukuki sorumluluk sistemine göre, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında
KTK’nun işbu 87. maddesi doktrinde Ünan tarafından, hatır taşıması halinde araç işleteninin sorumluluğunun “tehlike esası” bir yana bırakılarak genel hükümlere (“kusur esasına”) tabi kılınmasının tümüyle yanlış bir tercih olduğu, motorlu aracın işletilmesinin yarattığı tehlikenin hiç kuşkusuz hatır taşıması halinde de aynen mevcut olduğu, dolayısıyla işletenin sorumluluğunun hatır taşıması durumunda “kusur sorumluluğuna dönüşmesi”nin doğru bir çözüm oluşturmadığı ifadeleri ile eleştirilmektedir. (9)… KTK’nun sigortacının sorumluluğuna ilişkin 91. maddesinde işletenin aynı yasanın… Ancak öğretide hakkaniyet ilkesi açısından bu gibi hallerden kaynaklanan ölüm ve… Yargıtay önceleri gerek anılan yasa hükmü ve gerekse de 1.3.1992 yılına değin yürürlükte… Yargıtay 4.H.D.,18.11.1998 Tarih,1998/ 6706 E. 1998/9041K. Sayılı kararı(13)… “Trafik kazası sonunda işleten ancak kusurlu olduğu, kusuru kanıtlandığı taktirde hatır için taşıdığı kişinin uğradığı zarardan sorumlu olacaktır. Aynı zamanda, Karayolları Trafik Kanunu’nun hatır taşıması sonucu doğan zarar Yargıtay 11.H.D. 24.12.1996 Tarih, 1996/8642 E. 1996/9101K. Sayılı kararı(14)… “Taraflar arasında düzenlenen sigorta poliçesine ekli genel şartlarda hatır taşıması kaynaklı zararlar, sigorta teminatı dışındaki haller arasında gösterilmemiştir. Zorunlu trafik sigortasının, hatır taşımasının da dahil bulunduğu aracın işletilmesine bağlı tehlike sorumluluk hallerini sigorta teminatı kapsamına aldığı, tehlike sorumluluğunun bu aracın işletilmesine bağlı olarak taşımanın türüne bakılmaksızın üçüncü kişilere verilen zararları, somut olayda ise işletenin, sigortalı araçta bulunan kişiye olan sorumluluğunu sigorta kuvertürü altına aldığının kabulü gerekir”.… Yargıtay 11.H.D., 30.5.1996 Tarih , 1996/1511E. 1996/3935K.sayılı kararı(15)… “Mahkemece, mübrez belgeleri ile kusur ve aktüerya bilirkişi raporuna nazaran hatır taşımasının teminat dışı olmadığı, KTK. 85/1. ve 87. maddeleri uyarınca davalının sorumlu olduğu, trafik sigortası genel şartlarının 1.3.1992 tarihinde değiştirilmesinden sonra 2.9.1993 tarihinde meydana gelen kazada hatır taşımasının teminat dışı olmasını gerektirmeyeceği gerekçesiyle (80.000.000) liranın yasal faiziyle tahsiline hükmedilmiş, kararı davalı vekili temyiz etmiştir. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve yeni Sigorta Genel Şartlarına göre hatır taşımasının teminat içine alınmasına ve bu şartın yasalara aykırı olmamasına göre davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.”… Yargıtay 11.HD., 07.11.2002 Tarih, 2002/ 6717 E., 2002/10115 K. Sayılı kararı(16)… “Sigorta Genel Şartları arasında “hatır taşıması”nın sigorta teminatı dışında kaldığı açıkça belirtilmemişse, bu tür taşımalardan doğan zararların da sigorta kapsamı içinde kaldığının kabulü gerekir. Trafik Sigortası “eski” Genel Şartları’nın 3/g maddesinde yer alan hatır taşımasının sigorta teminatı dışın Yargıtay 11.HD., 21.11.2002 Tarih, 2002/5987E., 2002/10712K. Sayılı kararı(17)… “1992 tarihinden sonra yürürlüğe konulan Zorunlu Trafik Sigortası Genel Şartları’nda, “hatır taşıması” kaynaklı zararlar, sigorta teminatı dışındaki haller arasında gösterilmemekle, Zorunlu Trafik Sigortasının, hatır taşımasının da dahil bulunduğu aracın işletilmesine bağlı tehlike sorumluluk hallerini sigorta teminatı kapsamına aldığının kabulü gerekir. Yine, hatır taşımacılığından kaynaklanan zararlar, İsteğe bağlı (İhtiyari) Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nda teminat kapsamı içine alınmıştır.”… Yargıtay tarafından verilen bu kararlardan sonra Yeni Genel Şartlar 14.05.2015 tarih… O halde hem KTK md 87 hem de KZMSSGŞ A.6.1 bendi birlikte değerlendirildiğinde genel… Aşağıda aktarılan Yargıtay ve İstinaf mahkemeleri kararları ile gelinen aşamada uygulamada… Yargıtay 17. H.D, 18.10.2019 tarihli, 2017/1898 E. 2019/9631 K. Sayılı kararı(20)… “…Hatır taşıması ise bir kimseyi ücretsiz olarak ve bir karşılık almadan ve bir yararı bulunmadan taşıma halidir. Yani hatır için taşımada taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Taşıma, işletenin veya sürücünün değil taşınanın yararına olmalıdır. Buna göre, hatır taşıması indirimi için kural olarak hatır taşıması şartlarının varlığı yeterli iken, müterafik kusur indirimi için zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almamasında kusurlu olmasını ifade etmektedir. Somut olayda; mahkemece, davacıların murisi Murat Karayiğit, araç sürücüsü ... ile birlikte alkol aldıktan sonra, sürücü ...’un alkollü olduğunu bilerek ve traktörün yolcu …