Sayfa 517IV. Vıs Maıor
1. Terim Sorunu ve Kavramsal Belirleme
Roma hukuku metinlerinde vis maior’u ifade eden çok farklı terimlerin kullanılmış olması, hem hukukçular arasında hem de hukuk dönemleri arasında bir terim birliğinin oluşmamış olduğunu göstermektedir. Mücbir nedeni betimleyen terimlere örnek olarak şunları verebiliriz:…
Bir terim birliğinin olmaması ve teknik bir terimin kullanılmamış olması, Roma hukukunun…
Digesta metinlerinden hareketle, mücbir neden olaylarının ayırt edici özelliklerini şöyle sıralayabiliriz: Karşı konulamazlık/önüne geçilemezlik (omnem vim, cui resisti non potest = karşı…
Olağandışılık (contra consuetudinem tempestatit = alışılanın/olağanın çok dışında)…
Öngörülemezlik/sezilemezlik (vis autem est maioris rei imputes = öyle öngörülemeyen bir güç)…
Dışsallık (omne damnum quod extrinsecus contingat = dış etki yoluyla ortaya çıkan her zarar)…
Kusurun eksikliği (in summa quodcumque damnum, si modo culpa legatarii careant =…
Mücbir neden, borçlunun kast ya da ihmale dayanan iradesinden tamamen bağımsız olarak…
Roma hukuku kaynaklarına göre vis maior, insanî bir güçle karşı koyulamayan, engellenemeyen, önlenemeyen ve öngörülemeyen olaydır.…
Digesta 4.2.2 (Paulus): “Vis autem est maioris rei imputes, qui repelli non potest.”…
Digesta 4.2.2 (Paulus): “mücbir neden öyle öngörülemeyen bir güçtür ki, ona…
Hem hukuk hem de hukuk dışı literatürün yardımıyla mücbir neden olarak nitelendirilen…
Bu konuya ilişkin en kapsamlı mücbir neden listesi -kuşkusuz olayların tümünü içermemekle…
Digesta 35.2.30.pr. (Marcianus): “In ratione legis Falcidiae mortes servorum ceterorumque animalium, furta, rapinae, incendia, ruinae, naufragia, vis hostium praedonum latronum, debitorum facta peiora nomina, in summa quodcumque damnum, si modo culpa legatarii careant, heredi pereunt...”…
Digesta 35.2.30.pr. (Marcianus): “Lex Falcidia’nın amacına uygun olarak, kölelerin ve diğer hayvanların ölümünden, hırsızlık, yağma, yangın, deprem, gemi batması, düşman saldırısı ya da korsan baskınından kaynaklanan za-
Mücbir neden, borçlunun egemenlik alanına yabancı, doğal kuvvetler ya da üçüncü kişilerin…
Mücbir neden ve beklenmeyen hal ayırımında hareket noktası, mücbir nedenin doğa kaynaklı…
Mücbir neden mutlak surette borçlunun egemenlik alanının dışında gelişir; beklenmeyen…
Beklenmeyen hal, borçlu için kaçınamayacağı tarzda borcun ihlaline yol açtığı halde,…
Mücbir neden ve beklenmeyen hal ayırımında kullanılan bütün bu hareket noktalarına…
EN
TR
