İş Hukukunda Sıfır Saat Sözleşmeleri (Karşılaştırmalı Bir İnceleme: İngiltere, İrlanda, Almanya ve Türkiye’de “Sıfır Saat Sözleşmeleri”)

Yükümlülüklerin karşılıklılığı testine göre işveren işçiye iş teklif etmek ve işçi…

Bunlardan ilki 1983 tarihli O’Kelly v. Trust House Forte Plc davasıdır. Davacılar bir otelde garson olarak çalışmaktadır. Davacılar işverenin, sendikaya üye oldukları için iş sözleşmelerini haksız nedenle feshettiğini iddia ederek dava açmışlardır. Davalı işveren ise davacılarla arasında iş sözleşmesinin bulunmadığını, davacıların işçi statüsünde değil, çalışan olarak otelde görev yaptıklarını iddia ederek davanın reddini talep etmiştir. Mahkeme davada yükümlülüklerin karşılıklılığı testini kullanarak taraflar arasındaki ilişkinin niteliğini araştırmış ve davacıların işçi olmadığına karar vermiştir. Zira, taraflar arasındaki anlaşmaya göre öncelikle işveren davacılara iş teklif etmek; davacılar da teklif edilen işi kabul etmek zorunda değildir. Diğer bir deyişle, davacıların işi reddetme hakkı bulunmaktadır. Ayrıca taraflar arasındaki anlaşmada davacıların (asgari) çalışma süresine ilişkin bir düzenleme olmadığı gibi çalışmanın devamlılığına ilişkin bir hüküm de yoktur. Mahkeme çalışma süresi ve ücret gibi yükümlülüklerin karşılıklı olarak belirlenmediğinden yola çıkarak davacıların işçi olmadığına ve dolayısıyla iş hukukunun korumasından yararlanamayacaklarına karar vermiştir.(65)…