EN
TR
Doğal mülkiyet teorisi, kişinin, fikirleri üzerinde mutlak bir mülkiyet hakkı bulunduğu temeline dayanmaktadır. Bu nedenle fikirlerin başkaları tarafından izinsiz olarak kullanılması hırsızlık olarak nitelendirilmektedir. Mülkiyet, niteliği gereği tekelci olduğu için, bu tekelin buluşun patentlenmesi sayesinde uygulama alanı bulması,
Ödüllendirme teorisine göre topluma yarar sağlayan her hizmetin ödüllendirilmesi adaletin gereğidir. Zorunlu durumlarda toplum, bu ödülün güvenceye alınmasını sağlamalıdır. Buluş sahibi, buluşunu açıklayarak topluma yararlı bir hizmet yerine getirdiğinden, onlara buluşları için süre ile sınırlı tekelci haklar tanınması uygundur(35).…
Teşvik teorisi, endüstriyel gelişmenin sağlanmasında buluşların ve bunların…
Sözleşme (açıklama) teorisine göre buluş sahibi ile toplum arasında bir sözleşme yapılmaktadır. Bu sözleşme ile buluş sahibi, gizli tuttuğu bilgisini açıklamak yükümlülüğü altına girmekte, bunun karşılığında bu bilginin endüstriyel olarak değerlendirilmesi konusunda süre ile sınırlı bir tekelci hak elde etmektedir. Bu teoride de endüstriyel gelişmenin önemi kabul edilmekte, buluş sahiplerinin buluşlarını gizli tutmaları durumunda ise bu gelişmenin sağlanamayacağı vurgulanmaktadır. Gizli tutulması durumunda teknik bilgi, toplum yararına çok sonradan sunulacak, hatta bilgi sahibinin, teknik bilgiyi açıklamadan ölmesi durumunda sonsuza dek gizli kalacaktır. Bu nedenle, buluş sahibinin buluşunu açıklaması, bilginin yeni nesillere aktarılmasını sağlayacak ve bu da toplum yararına sonuç doğuracaktır. Buluşun açıklanmasına karşılık olarak tekelci patent hakkının tanınması en uygun çözümdür(36)…
Ana hatlarıyla açıklanan bu dört teori, birbirinden kesin çizgilerle ayrılmamakta,…
Patent sisteminin temeline ilişkin teorilerin ortaya çıkmasının ardından 1850-1873…
