İflas Davası

Postacıoğlu(12) , 72 inci maddenin iflâs bahsinde derpiş edilmemiş olması sebebiyle, borçlunun istirdat dâvası açmaya hakkı olmadığı kanaatinde bulunmakta ve bunu ticaret mahkemesinin incelemesi konusunda taraftar bulunduğu mukabil tezi savunmak için bir delil olarak kullanmaktadır. Fikrimizce, 72 inci maddenin iflâs yolu ile takipte ödeme emrine itiraz edilmemesi sebebiyle, borçlu olunmayan bir paranın ödenmesi halinde de uygulanması lâzımdır. Bu imkân, kambiyo senetlerine mahsus iflâs yolu için kanunda sarahaten hükme bağlanmış bulunmaktadır (İİK m. 174 f. I.). Kambiyo senetlerine mahsus iflâs yolu ile âdi iflâs yolu arasında, iflâs incelemesi bakımından hiç bir fark yoktur. Zira, kambiyo senetlerine mahsus iflâs incelemesi de 158 inci maddeye göre olmaktadır (İİK m. 171, II). Şu halde, ödeme emrine itiraz edilmemesi sebebiyle borçlu olunmayan bir paranın ödenmesi halinde istirdat dâvası açabilmek imkânının, âdi iflâs bahsinde zikredilmemiş olması kasdî değildir. Bundan başka, istirdat dâvasını bükme bağlayan 72 inci madde genel olarak «takibe itiraz edilmemesinden» bahsetmektedir. Bu takip, haciz yolu ile olabileceği gibi, iflâs yolu ile de olabilir. İstirdat dâvası, takip hukukunun şeklî kaidelerine göre kesinleşen takip sebebiyle, hakikatte borçlu olmadığı bir parayı ödemek zorunda kalan bir borçluyu maddî hukuk bakımından himaye etmek için kabul edilmiş bir müessesedir. Bu himayenin aynı şartlar altında, hem haciz hem de iflâs yolu ile takip edi-

İflâs yolu ile takipteki istirdat dâvasının şumul sahası haciz yolundakine nazaran…