Türk hukukunda milletlerarası derdestlik meselesi incelenirken, MÖHUK’da açık bir…
-
Git
: -
Favorilere ekle veya çıkar
-
ᴀ⇣ Yazı karakterini küçült

On İki Levha Yayıncılık
Yayın tarihi: Aralık 2023
Sayfa: 320 - 343
Ebru Şensöz Malkoç
Editör:Mustafa Erkan, Sibel Özel, Hatice Selin Pürselim
Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
IV.TÜRK HUKUKUNDA YASAL DEĞİŞİKLİK ÖNERİMİZ
İsviçre hukuku ve Kıta Avrupası hukuk sistemlerinde olduğu gibi, farklı devlet mahkemelerinde…
Doktrin ve Yargıtay kararlarında ifade edildiği üzere, milletlerarası derdestliğin…
5718 sayılı MÖHUK’un 54.maddesinde yer alan tanıma-tenfiz şartları arasında sayılmıyor…
Türk milletlerarası usul hukuku sisteminde, doktrin ve Yargıtay uygulamaları ile…
Doktrinde kabul edildiği üzere, yabancı ülkede aynı konuda ve aynı taraflar arasında…
Türkiye’nin taraf olduğu –Türkiye –Cezayir arasındaki adli yardım sözleşmesi dışında-…
MÖHUK yerine öncelikle bu sözleşmeler uygulama alanı bulduğunda, özellikle tenfiz…
Yine, milletlerarası sözleşmeler uygulama alanı bulmasa dahi, Türk hukukunda milletlerarası…
Milletlerarası derdestlik açık ve özel bir hüküm olarak milletlerarası sözleşmelerde…
Buna bağlı olarak, MÖHUK’un tanıma ve tenfizi red sebeplerine ilişkin 54. maddesine itiraz üzerine incelenecek red sebebi olarak, “d)…
Türk hukukunda genel olarak milletlerarası derdestlik kabul edilmiş olacağından, Türklerin kişi hallerine ilişkin davalar bakımından Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisini düzenleyen MÖHUK m. 41 hükmünden “yabancı…
Yine, yabancı devlet mahkemesinde Türk mahkemesinden daha evvel açılmış ve görülmekte…
Bu durumda, milletlerarası derdestliğin genel olarak kabulüne ve bununla birlikte bağlantı davaların bekletici mesele olarak kabulüne ilişkin 5718 sayılı MÖHUK’a “milletlerarası derdestlik ve bağlantılı davalar” başlıklı yeni bir madde eklenmesi gerekmektedir.…
“Yetkili” yabancı devlet mahkemelerinde görülen “aynı dava” lehine milletlerarası…
Milletlerarası derdestlik itirazının genel olarak kabulü için de, “aynı davanın yetkili…
“Yabancı mahkemenin makul sürede Türkiye’de tanınabilir ve tenfiz edilebilir bir…
Kanunda belirtilen şartlar çerçevesinde milletlerarası derdestliğin kabul edilmesinin…
İkinci aşamada, Türk mahkemesine görülmekte olan davaya tanınabilir/tenfiz edilebilir…
Tanınabilir/tenfiz edilebilir bir kararın mutlaka görülmekte olan davaya sunulması…
Görüldüğü üzere, Türk mahkemelerinde “farklı yargı çevrelerinde görülen davalar”…
Sonuç olarak, özetle, farklı yargı çevrelerindeki paralel davaların milletlerarası…
Milletlerarası derdestliğin genel olarak kabulünün ortaya çıkardığı sonuçların bu…
Türk mahkemeleri milletlerarası derdestlik itirazının kabulü ile derhal yetkisizlik…
Doktrinde, derdestlik kurumu farklı yargı merciilerinden çelişkili kararlar çıkmaması…
Yetkili yabancı devlet mahkemelerinde görülen bağlantılı davalar nedeniyle Türk mahkemesinde…
Bu itibarla, MÖHUK’a milletlerarası derdestlik ve bağlantılı davaların bekletici mesele olarak kabulüne ilişkin eklenmesi teklif edilen hüküm şöyledir:…
“MÖHUK m. 40/A – Milletlerarası Derdestlik – Bağlantılı Dava”…
(1) Türk mahkemesi, yabancı devlet mahkemesinde açılan aynı veya bağlantılı dava lehine, davacının etkin hukuki korunma hakkı engellenmeyecekse, bu kapsamda,…
(a) Yabancı devlet mahkemesinin, makul sürede, Türkiye’de tanınabilir bir karar verecek olması bekleniyorsa ve (b) Yargılamanın yabancı mahkemede görülmesinin açıkça daha uygun olacağı(74)…
re’sen veya taraflardan birinin itirazı üzerine yargılamayı durdurabilir.…
(2) Buna karşın, Türk mahkemesi, dilediği zaman,…
(a) Yabancı devlet mahkemesinde yargılama reddedilmiş, durdurulmuş veya devam etmiyorsa,…
(b) Yabancı devlet mahkemesinin Türkiye’de tanınabilir bir karar veremeyeceği anlaşılıyor ise,…
(c) Yabancı devlet mahkemesinin yargılamayı makul süre içerisinde tamamlayamayacağı anlaşılıyorsa,…
(ç) Davanın derdestlik itirazının yapıldığı sonraki mahkemede görülmesi açıkça daha uygun olacaksa ya da ilk davanın açıldığı yabancı mahkemede adil, etkili ve çabuk bir yargılama yapılamayacaksa,…
derdestlik itirazı reddedilebilir. Türk mahkemesi nezdinde görülmekte olan aynı ya da bağlantı davada yargılamanın devamına karar verebilir.…
(3) Türk mahkemesi, iki farklı devlet mahkemesinden çelişkili kararların verilmesinin önlenmesi gerekçesiyle de, yabancı devlet mahkemesinde görülen bağlantılı dava lehine, yargılamayı durdurulabilir. Çelişkili kararların verilmesi riski ortadan kalkmış ise, Türk mahkemesi yargılamanın devamına karar verilebilir.…
(4) Yabancı devlet mahkemesinden verilecek kararın tanınmasının mümkün olmadığı, yabancı devlet mahkemesinde makul bir süre içerisinde karar verilemeyeceği veya davanın derdestlik itirazının yapıldığı sonraki mahkemede görülmesinin açıkça daha uygun olacağı ya da ilk davanın açıldığı yabancı mahkemede adil, etkili ve çabuk bir yargılama yapılamayacağı, baştan beri belli ise, bu sebeplerle milletlerarası derdestlik ve bağlantılı dava itirazı reddedilebilir. Bu sebepler, Türk mahkemesinin yargılamayı durdurmaması bakımından gerekçe teşkil eder.…