1. 6762 Sayılı Mülga TTK Dönemi
6762 sayılı mülga TTK da, m. 457/1 hükmünde (6102 sayılı TTK m. 508/2 hükmünde kullanılmış…
Öğretide de değerlendirilmiş olan bu ayrım hakkında Karayalçın, ticarî bilançonun, “özel hukuka (Ticaret Kanunu hükümlerine) veya özel kanun hükümlerine göre hazırlanmış bilanço”,…
“Ticarî bilânço ile vergi bilânçosunun dayandığı ortak temel envanterdir. Değerlendirmede, indirilmesi kabul edilmeyen giderlerde, gizli yedek akçelerde, amortisman ve karşılıklar ayrılmasında … farklı olabilecek vergi hükümleri veya ekonomik ve sosyal amaçlarla bazı işletme gelirlerinin tamamen vergi dışı bırakılması veya kazançlarından indirim yapılmasının kabul edilmesi dolayısıyle vergi bilânçosu ticarî bilânçodan değişik bir görünüm arzedebilir. O kadar ki ticarî bilânçosu, önemli oranda kâr gösteren bazı işletmelerin vergi bilânçolarında matrah çok düşük olabilir, hatta vergi bilânçosu zarar gösterebilir …
Tekinalp de bilançoya ilişkin bu ayrım hakkında şu görüşlere yer vermekte…
““Ticarî bilanço”, “vergi bilançosu” ayrımı da amaçlar arasındaki ayrılığa dayanır. Onun için bu bilançolar değişik değerlendirme ilkelerine göre düzenlenirler. Ayrıca vergi bilançosu, kamu yararı sebebiyle -dar bazı istisnalar dışında- emredicidir. Açıktır ki vergi bilançosu kendisine temel olarak ticarî bilançoyu alır ve bu bilanço üzerinde -vergi kanunlarınca öngörülen- kendi amacına uygun değişiklikleri yapar. Belki de izlediği amacın dar çerçevesi sebebiyle bir vergi bilançosundan söz açmaya da imkan yoktur. Hattâ ticarî bilanço üzerinde yapılan değişikliklerle ortaya çıkan vergi bilançosu…
Karayalçın tarafından da ifade edildiği üzere, ticari bilançodan ticari kâra, vergi bilançosundan mali kâra ulaşılmaktadır. En genel ifadesiyle ticari bilanço, özel hukuka (TTK hükümlerine) göre hazırlanmış bilanço iken, vergi bilançosu vergi kanunlarına göre hazırlanmış bilançoyu ifade etmektedir.…
6762 sayılı mülga TTK’nın 74. maddesinde (ticari) bilanço, “envanterde gösterilen kıymetlerin tasnifi ve karşılıklı olarak değerleri itibariyle tertiplenmiş hülasasıdır”…
6762 sayılı mülga TTK m.75/1 hükmüne bakıldığında lafızda, “ticari esaslar gereğince”…
6762 sayılı mülga TTK’nın yürürlük tarihi 01 Ocak 1957’dir. Daha sonra 1961 yılında…
“Mükellefler bu kısmında yazılı maksat ve esaslara uymak şartiyle, defterlerini ve muhasebelerini işlerinin bünyesine uygun olarak diledikleri usul ve tarzda tanzim etmekte serbesttirler. (Ek…
VUK m.175/1’e 1991 yılında eklenmiş olan hüküm ile Maliye Bakanlığı’nın muhasebe…
VUK 175 ve mükerrer 257 maddelerinin Maliye Bakanlığı’na vermiş olduğu yetkilere…
6762 sayılı mülga TTK m.75 hükmünün, ticari bilançonun “ticari esaslar”a göre düzenlenmesini…
Tebliğde “Mali Tablolar İlkeleri”ne ilişkin genel açıklamada;…
“Mali tablolar ilkeleri, temel mali tabloların düzenlenmesinde işletmeler tarafından uygulanacak kuralları ifade eder.…
Bu düzenlemede yer almayan konularda daha sonra yayımlanacak muhasebe standartlarına, yoksa muhasebe kavramlarına uygun olarak öncelikle, işletmenin içinde bulunduğu sektörde söz konusu işletme büyüklüğü için yaygın olarak kullanılan bunun da uygulanmadığı hallerde uluslararası standartlarda benimsenen; esaslara uyulur.…
Mali tabloların hazırlanmasında esas alınan kavram ve ilkeler ile Türk Ticaret Kanunu ve ilgili diğer mevzuat hükümlerinin farklı uygulamalara yer…
denilmek suretiyle söz konusu Tebliğde düzenleme bulunmayan konularda, daha sonra…
Söz konusu Tebliğ ayrıca, “V-Yapılan Düzenlemenin Vergi Mevzuatı ile İlişkisi ve…
“Bu düzenleme kapsamında bulunan işletmeler, muhasebe sistemlerini bu Tebliğ ve Ek’inde öngörülen kurallara uygun olarak yürüteceklerdir. Ancak vergiye tabi kârın tesbiti aşamasında vergi kanunlarında yer alan özel hükümleri gözönünde bulundurmak zorundadırlar. Diğer bir anlatımla, bu düzenlemede yer alan kavram ve ilkeler ile mali tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına ilişkin esaslar çerçevesinde düzenlenecek mali tabloların tekliği değiştirilemez olup; işletmeler söz konusu mali tablolardan hareketle vergiye tabi safi kazancın tespitinde vergi mevzuatı uyarınca istenilen bilgileri sağlayacak şekilde gerekli düzenleme ve hesaplamaları yapacaklardır.”…
açıklamasına yer verilerek, finansal (mali) tablolardan vergiye tabi kâr tespit edilirken…
Maliye Bakanlığı’nın Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği ile yürürlüğe koymuş…
Tebliğde belirtildiği üzere, yapılan düzenlemenin kapsamına bilânço esasına göre…
01.01.1957 tarihinde yürürlüğe girmiş olan 6762 sayılı mülga TTK, 1961 tarihli VUK’tan…
EN
TR
