f.Iustinianus Codex
Iustinianus’un Codex’inde de yargı etiğine tekabül eden bazı düzenlemeler göze çarpmaktadır.…
Ius. Cod., 9. 27. 3 Imperatores Gratianus, Valentinianus, Theodosius…
Omnes cognitores et iudices a pecuniis atque patrimoniis manus abstineant neque alienum iurgium putent suam praedam. etenim privatarum quoque litium cognitor idemque mercator statutam legibus cogetur subire iacturam.…
Tüm dava vekilleri (cognitores) ve hâkimler, taraflara ait olan para veya mallara el sürmesinler ve kişiler arasındaki uyuşmazlıkları kendileri için bir kazanç kaynağı gibi görmesinler. Eğer aksi olursa özel hukuk uyuşmazlığının cognitor’u, aynı şekilde kazanç sağlayanı, bu yasa çerçevesinde zararı karşılamaya zorlanacaktır.…
Metinde dava vekilleri ya da hâkimlerin taraflarca kendilerine bırakılan mal ya da…
Dava vekillerinin davranışlarının nasıl olması gerektiğine ilişkin bir başka düzenleme…
Ius. Cod. 2. 6. 6. 1…
Ante omnia autem universi advocati ita praebeant patrocinia iurgantibus, ut non ultra, quam litium poscit utilitas, in licentiam conviciandi et maledicendi temeritatem prorumpant: agant, quod causa desiderat: temperent ab iniuria. nam si quis adeo procax fuerit, ut non ratione, sed probris putet esse certandum, opinionis suae imminutione quatietur. nec enim coniventia commodanda est, ut quisquam negotio derelicto in adversarii sui contumeliam aut palam pergat aut subdole.…
Avukatlar kendilerini tutumuş olan dava tarafının davayı kazanmasını sağlayacak davranışlardan fazlasını yapamazlar. Buna göre avukatların konuşmaları hakaretler, küfürler, karlamalar içermemelidir. Davanın gerektirdiği her şeyi yapabilirken sert, acımasız tutumlara giremezler. Çekişmeli durum bu şekilde kişisel suçlamalara, karalamalara dönüştüren avukatlar şerefsizliğe uğrarlar. Ayrıca, davanın sonlanmasından sonra karşı taraf hakkındaki suçlamaların açıkça ya da gizli olarak devam etmesine izin verilmez (Türkoğlu Özdemir, 2008b: 207-208).…
Bir başka metin Ius. Cod., 7. 62. 15 olup izleyen şekildedir:…
Ius. Cod., 7. 62.15 Imperator Constantinus…
Ne causas, quae in nostram venerint scientiam, rursus transferri ad iudicia necesse sit, instructiones necessarias plene actis inseri praecipimus. nam cogimur a proferenda sententia temperare, quoniam verendum est, ne lis incognito negotio dirimatur, adempta copia conquerendi. quare perennibus inuretur iudex notis, si cuncta, quae litigatores instructionis probationisque causa recitaverint, indita actis vel subiecta non potuerint inveniri.…
İtiraz üzerine önümüze getirilen davaların ilk derece mahkemesine tekrar gönderilmemesini sağlamak için gerekli tüm evrakın dosyaya eklenmesini emrederiz. Bu talimatların gereği yapılmalıdır. Zira eksik evrak bulunuyorsa bir davanın daha ayrıntılı biçimde incelenme fırsatı yok olur. Bu nedenle uyuşmazlıkla ilgili dava sırasında taraflarca ileri sürülen tüm iddia ve deliller dosyaya eklenmemişse hâkim kalıcı bir biçimde infamia’ya (şerefsizlik yaptırımı) maruz kalır (Çeviri için Karakocalı, 2011: 210).…
Bu metinde de hakkında istinaf başvurusu yaılan bir hâkimin tüm dosyayı eksik evrak…
Sanık ve tutuklulara nasıl davranılması gereğinden bahseden Ius. Cod. 9. 4. 1. 5…
Ius. Cod., 9. 4. 1. 5 Imperator Constantinus…
Non enim existimationis tantum, sed etiam periculi metus iudici imminebit, si aliquem ultra debitum tempus inedia aut quocumque modo aliquis stratorum exhauserit, et non statim eum penes quem officium custodiae est atque eius ministros capitali poena subiecerit.…
Aşağıda yer alan kural, tutuklananları dar zindanlara kapatarak ya da mahekeme önüne çıkarılmalarını geciktirerek veyahut hastalanmalarını sağlayarak zalimlerce davranışlarda bulunan ve hukuka aykırı davranan gardiyan veya yardımcılarına uygulanır. Bu şekilde ihmal veya herhangi bir başka nedenden ötürü bir kimsenin olması gerekenden daha uzun süre hapishanede kalmasına veya açlıktan ölmesine neden olan gardiyan ve yardımcılarını ölüm cezasına mahkum etmeyen hâkim yalnızca kötü şöhretle (infamia) lekelenmez aynı zamanda kendisini ciddi bir tehlikeye sokar (çeviri için Karakocalı, 2011: 211).…
Metinde tutukluları dar yerlere kapatan, açlıktan ya da hastalıktan ölmelerine izin…
Son olarak yer vermek istediğimiz metin Ius. Cod. 9. 12. 8. 3’te yer almaktadır:…
Ius. Cod., 9. 12. 8. 3 Imperatores Valentinianus, Theodosius, Arcadius…
Iudicem vero nosse oportet, quod gravi infamia sit notandus, si violentiae crimen apud se probatum distulerit omiserit vel impunitate donaverit aut molliorem puam praestituimus poenam protulerit.…
EN
TR
