3.3.Gıda Hukuku ve Bu Konudaki Mevzuat ve Uygulamalar
Gıda, insanın en temel fizyolojik gereksinimleri arasında yer almakta olup, beslenme ise toplumların ekonomik, sosyal ve kültürel yapılarıyla doğrudan ilişkili bir süreç olarak tanımlanmaktadır. Bu süreç, büyüme ve gelişmeyi destekleyen gerekli besin öğelerinin alınması ve vücutta kullanılması şeklinde ifade edilmektedir. İnsanoğlunun en temel ihtiyaçlarından ve haklarından birinin, yeterli, kaliteli ve güvenli gıdaya erişim olduğu genel kabul görmektedir. Bu bağlamda, yeterli ve dengeli beslenmenin bireylerin hayatlarını sürdürebilmeleri açısından hayati öneme sahip olduğu, beslenme hakkının ise herkesin yeterli ve güvenli gıdaya erişimini kapsadığı vurgulanmaktadır. Bu hakkın ilk kez 1924 tarihli Çocuk Hakları Bildirgesi’nde…
Bu çerçevede, beslenmenin fizyolojik bir ihtiyaç olarak tanımlandığı, toplumun temel…
•Gıda Hukukundaki Kaynaklar…
Gıda güvenliği kontrolünün ne zaman başladığı tam olarak bilinmemekle birlikte, bazı…
Eski imparatorluklar ve antik çağlarda gıda hukuku: Gıda hukukuna dair bilinen en eski kaynaklardan biri; Babil Kralı Hammurabi Kurallarıdır. M.Ö. 1760 yılı civarında Mezopotamya’da yürürlüğe giren bu kanunlar, en eski hukuki düzenlemeler arasında yer almaktadır. Bu yasa ile belirli ağırlık ve ölçü birimlerine dair kurallar getirilmekle birlikte bozulmuş gıdalar, hatalı tartı ve yanlış etiketleme ile fahiş fiyat durumlarında uygulanacak cezalara da belirlenmiştir.Orta Çağ ve 18. Yüzyıl: 18. yüzyıla gelindiğinde gıdanın korunması ve uzun süreli tüketiminin sağlanması amacıyla tütsüleme, kurutma, sirke veya tuz ile muhafaza etmek gibi işlemler uygulanmaya başlanmıştır. Nitekim Romalı yazar ve gastronom Apicius, eti bal içerisinde saklayarak biyolojik bozulmayı önlemeyi amaçlamıştır…
19. Yüzyılda gıda hukuku: Bu dönemde gıda endüstrisinin gelişimi ile yeni…
Modern gıda yasaları: Modern gıda yasalarının uygulama bulmasıyla gıda artık…
•Türkiye’de Gıda Hukuku…
Türkiye’de gıda hukuku alanında tarihi süreçte çok sayıda düzenleme olmakla birlikte…
5996 sayılı Veteriner hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu: 5996…
Gıda konusundaki hukukî sorumluluk 5996 sayılı Kanunun 5. ve 6. kısımlarında, hukuki…
Gıda ve yem işletmecisinin sorumluluğu ise yine 5996 sayılı Kanunun 22. maddede,…
Hijyen Esasları: 5996 sayılı Kanun’da yer alan bir diğer önemli başlık Hijyen Esasları ve İyi Uygulama Kılavuzlarıdır.…
5977 sayılı Biyogüvenlik Kanunu: Genetiği değiştirilmiş organizmalar (GDO), son yıllarda genetik ve moleküler biyolojide yaşanan gelişmelerin bir sonucu olarak, toplumun geniş kesimlerini ilgilendiren bir konu haline gelmiştir. Biyoteknoloji, gen aktarımı yoluyla canlı organizmaların özelliklerini değiştirmeyi mümkün kılan ve doğal süreçlerle gerçekleşmesi mümkün olmayacak şekilde bir canlının genetik özelliklerinin başka bir canlıya aktarılmasını sağlayan teknolojik uygulamalardır. Genetiği değiştirilmiş organizmalar, biyoteknolojinin uygulanması sonucunda, bir canlı türüne başka bir canlı türünden gen aktarılması veya mevcut genetik yapısına müdahale edilmesi yoluyla yeni genetik özellik-
GDO’lara ilişkin riskler ve bu konuda yürütülen bilimsel araştırmaların sonuçlarının…
Kanunun amacı, 1. maddesinde şu şekilde belirtilmiştir: “Bu Kanunun amacı; bilimsel…
“Genetik yapısı değiştirilmiş organizmalar ve ürünleri ile ilgili olarak araştırma,…
Madde ile Kanun kapsamına gıda ve yemin alınması ve fakat insan sağlığının alınmamasının…
Biyogüvenlik Kanuna göre hukuki sorumluluklar: Biyogüvenlik Kanunu’na göre hukuki sorumluluk, 5977 sayılı Kanun’un 14. maddesinde düzenlenmiştir. Maddenin başlığı “Sorumluluğa ilişkin temel ilkelerdir” ve Kanun özel olarak bir sorumluluk türü öngörmemektedir. Bunun yerine, bu ilkeler tüm sorumluluk halleri için uygulanması gereken ortak hükümler olarak belirlenmiştir. Kanunda hukuki sorumluluk esasları 14. maddede yer almakla birlikte; hukuken sorumlu kişiler GDO ve ürünleri ile ilgili faaliyette bulunanlar olarak belirlenmiştir. Biyogüvenlik Kanunu’nun 14. maddesinde belirtilen sorumlu kişiler, m. 2/I/1’de detaylandırılmıştır. Bu kişiler, GDO ve ürünleri ile ilgili olarak yapılan araştırma, geliştirme, işleme, piyasaya sürme, izleme, kullanma, ithalat, ihracat,
Biyogüvenlik Kanunu’na göre sorumluluğun niteliği:…
1. Kusursuz Sorumluluk: Kanun metninden anlaşılacağı üzere, sorumluluğun oluşması…
2. Sorumluluk Kapsamı: GDO ve ürünlerini üretecek kişilerin başvuru ve kararda…
• Gıda Standardizasyonu ile İlgili Düzenlemeler…
Türkiye’de gıda standardizasyonu, gıda güvenliğini sağlamak ve gıda üretiminde kaliteyi…