Sayfa 4343.Sendika Genel Kurul ve Yönetim Kurulu Kararlarının Yargısal Denetimi
a.Çağrının usulüne uygun yapılmaması nedeniyle genel kurulun iptali
Yarg. 9. HD, 26.05.2022, E. 2022/5504 K. 2022/6669, (www.lexpera.com) sayılı kararına konu olay 2021 yılında da Yüksek Mahkeme’nin kararına konu olmuş, bozma üzerine yapılan yargılamada yerel mahkemenin bozmaya uyarak verdiği genel kurulun tüm sonuçlarıyla birlikte iptaline ilişkin kararın davalı tarafından temyizi üzerine uyuşmazlık tekrar Özel Daire önüne gelmiştir (Yarg. 9. HD, 15.12.2021, E. 2021/11641 K. 2021/16608 ve ayrıntılı değerlendirilmesi için bkz. Bozkurt Gümrükçüoğlu,…
2022 yılında verilen karara göre, “1. Somut uyuşmazlıkta davalı Sendika Genel Yönetim Kurulunun 17.06.2019 tarihli kararı ile Tüzük tadilatının gerçekleştirilmesi için Sendika Genel Merkez Genel Kurulunun ilk toplantısının 20.07.2019 tarihinde, gerekli çoğunluğun sağlanamaması durumunda ikinci toplantısının ise 27.07.2019 tarihinde icra edilmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.…
2. Dosya içeriğine göre toplam delege sayısının 304 olduğu, ilk toplantıda gerekli çoğunluk sağlanamadığı için Genel Kurulun 27.07.2019 tarihinde 66 delege ile toplanmak suretiyle icra edildiği görülmektedir.…
3. Bozma ilâmında, sadece web sitesinde duyuru yapılması suretiyle genel kurulun toplanmasının hukuka aykırı olduğu hususu belirtilmiştir.…
4. 4688 sayılı Kanun’un “Genel kurulların toplantı zamanı ve karar yeter sayısı” başlıklı 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasında yer alan düzenleme “Genel kurula çağrı yönetim kurulu tarafından yapılır” şeklindedir.…
5. 4688 sayılı Kanun’un “Diğer kanunların uygulanması” başlıklı 43 üncü maddesine göre de “Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 2821 sayılı Sendikalar Kanunu, 2908 sayılı Dernekler Kanunu, 743 sayılı Türk Medeni Kanunu ile sendika ve konfederasyonlarda görev alacaklar hakkında …
6. Bu noktada belirtmek gerekir ki, genel kurula çağrının yöntemine ilişkin 4688 sayılı Kanun ve 6356 sayılı Kanun’da bir düzenleme bulunmadığından atıf yapılan diğer mevzuat dikkate alınmalıdır.…
7. 4688 sayılı Kanun’un 43 üncü maddesi atfı ile somut olayda uygulanması gereken 4721 sayılı Kanun’un dernek genel kuruluna dair hükümlerin yer aldığı ikinci kısmının ikinci bölümünün (II) numaralı ayrımında yer alan “Toplantıya çağrı” başlıklı 77 nci maddesi “Genel kurul, yönetim kurulunca, en az onbeş gün önceden toplantıya çağrılır. Bu amaçla toplantının günü, saati, yeri ve gündemi, (...) üyelere (...) bildirilir. Toplantıya çağrı usulü ve toplantının ertelenmesine ilişkin konular, yönetmelikle düzenlenir.” şeklindedir.…
8. Görüldüğü üzere 4721 sayılı Kanun’un 77 nci maddesinde de açık bir şekilde genel kurul toplantısının “günü, saati, yeri ve gündemi”nin toplantıya katılacaklara bildirilmesi gerektiği belirtilmiş, konunun yönetmelik ile düzenleneceği ifade edilmiştir.…
9. Konuya ilişkin ayrıntılı düzenleme Dernekler Yönetmeliği’nde “Genel Kurul Toplantıları”na ilişkin üçüncü bölümde yer alan “Çağrı usulü” başlıklı 14 üncü maddede düzenlenmiştir. Söz konusu hükmün birinci fıkrası “Yönetim kurulu, dernek tüzüğüne göre genel kurula katılma hakkı bulunan üyelerin listesini düzenler. Genel kurula katılma hakkı bulunan üyeler; en az onbeş gün önceden, toplantının günü, saati, yeri ve gündemi en az bir gazetede veya derneğin internet sayfasında ilan edilmek, yazılı olarak bildirilmek, üyenin bildirdiği elektronik posta adresine ya da iletişim numarasına mesaj gönderilmek veya mahalli yayın araçları kullanılmak suretiyle toplantıya çağrılır...” şeklindedir.…
10. Açıklanan düzenlemeler karşısında, genel kurul toplantısının günü, saati, yeri ve gündeminin toplantıya katılma hakkı bulunan üyelere bildirilmesi gerektiği tartışmasızdır.…
11. Diğer taraftan, sendikaların yönetim ve işleyişlerinin demokrasi esaslarına aykırı olamayacağı gözetildiğinde, yukarıda ayrıntılı şekilde açıklanan …
12. Sendika Özgürlüğüne ve Örgütlenme Hakkının Korunmasına İlişkin 87 sayılı ILO Sözleşmesi’nin 3 üncü maddesinin birinci fıkrasında “Çalışanların ve işverenlerin örgütleri tüzük ve iç yönetmeliklerini düzenlemek, temsilcilerini serbestçe seçmek, yönetim ve etkinliklerini düzenlemek ve iş programlarını belirlemek hakkına sahiptirler” düzenlemesi mevcut ise de, niteliği gereği demokratik kuruluş olması gereken sendikaların, kendi iradeleri ile tüzük ve iç yönetmeliklerini belirleme hakkı da, özgür ve serbest bir şekilde faaliyet yürütmelerinin ön koşulu olan sendika içi demokrasi ilkesi ile sınırlıdır.…
13. Uluslararası sözleşmeler, hukukun genel ilkeleri ve demokratik hukuk devleti ilkesi ile bağdaşmayan düzenlemelerin, sendika içi demokrasiye zarar verecek olması nedeniyle, çağcıl hukuk düzenince korunması düşünülemez. Nitekim 87 sayılı ILO sözleşmesinin 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında da, sendikaların tüzüklerini düzenleme hakkının, kanuna uygun şekilde kullanılması gerektiği ifade edilmiştir.…