Toplu İş İlişkileri: cc. İşyeri – bağlı yer ilişkisinin varlığı için aranan unsurlar

İş Hukukunun temel kavramları arasında yer alan işyerinin kapsam ve sınırlarının…

Yine bir Yargıtay kararında ifade edildiği gibi, Alman ve Fransız Hukukunda işyerinin…

Bir görüşe göre, organizasyon işyeri kavramı fiziksel mekân ve teknik amaç bakımından…

Yüksek Mahkeme konuya ilişkin bir kararında, “…İşyerinin özelliğini veren temel öğe teknik amaçtır. ... aynı işverene ait iki üretim birimi aynı teknik amacı elde etmek için örgütlenmişse yahut bu yerlerde aynı teknik amacın farklı üretim amaçları gerçekleşiyorsa amaçta birlik sağlanmıştır. Farklı üretim birimlerinin tek bir işyeri sayılması için aynı arazi sınırları içinde bulunmaları gerekmemektedir.……

Öğretide Şahlanan söz konusu karara ilişkin değerlendirmesinde kararda yer verilen kriterleri isabetli bulmakta ve “…Ayrıca ve önemle belirtelim ki işin yürütümü yönünden bağlılıkta iş görülen yerlerin mutlaka aynı coğrafi alan içinde veya birbirine yakın olması gibi bir zorunlulukta yoktur. Önemli olan, bağlı yerler arasında uzaklık değil yönetimde birlik olup olmadığıdır. Karara konu olan olay açısından da önemli olan diğer bir husus da, bir yerin işyeri olarak Bölge Çalışma Müdürlüğü’ne kayıt ettirilmiş olmasının da o yerin mutlaka ayrı bir organizasyon içerisinde yer aldığı; bu durumda ayrı bir işyerinin söz konusu olduğu anlamına gelmeyecektir”…

Yüksek Mahkeme’nin, bu hukuki uyuşmazlık kapsamında verdiği ilk kararında, “…teknolojik ve ekonomik gelişmeler doğrultusunda bir işyeri çerçevesinde mal ve hizmet üretimi, pazarlama ve müşterilere sunum hususlarının çok yönlü bir yapısal değişikliği gerektirmesi sebebiyle, bir işyerinin amacının gerçekleşmesinde işlerin görülmesi işyerinin kurulu bulunduğu “yerin” dışına taşmış, özellikle “iş organizasyonu” içerisinde, işyeri niteliğinde olmayan irtibat bürolarına veya yurt genelinde veya ilin içinde işlerin yürütüldüğü örgütlenmeye kadar genişletmek ihtiyacı duyulmuştur. Bu bağlamda 4857 sayılı Kanun’un 2 nci maddesinde “İşyeri, işyerine bağlı yerler, eklentiler ve araçlar ile oluşturulan iş organizasyonu kapsamında bir bütündür.” hükmü düzenlenmiştir…. Açıklanan bu maddi ve hukuki olgular karşısında, mahkemece…şirket merkezinde keşif icra edilmeli, diğer illerde bulunan birimlerin işleyişine yönelik bilgi ve belgeler getirtilmeli, tespit konusu birimlerin bağımsız şekilde faaliyetinin bulunup bulunmadığı tespit edilmeli, bütün birimlerin merkezden yönetilip yönetilmediği belirlenmeli, … yukarıda belirtilen ilkeler ışığında tespit konusu birimlerin iş organizasyonu kapsamında tek bir işyeri niteliğinde bulunup bulunmadığı duraksamaya yer vermeyecek şekilde …

3. Somut uyuşmazlıkta davacı işveren tarafından yetki tespitine esas alınan birimlerin ... bir işyeri niteliğinde olduğu ve Sendika tarafından yarıdan fazla çoğunluğun sağlanması gerektiği iddia edilmiş; Dairemizce tespite esas alınan birimlerin ... bir işyeri niteliğinde olup olmadığının belirlenmesi bakımından bozma kararı verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince uyulan bozma kararı doğrultusunda getirtilmesi gerektiği belirtilen bilgi ve belgeler temin edilmiş; keşif icrası ile bilirkişi raporu alınmış ve yapılan araştırma neticesinde davanın reddine karar verilmiştir. Ne var ki Mahkemece verilen karar dosya içeriğine uygun düşmemektedir.

4. Dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler ile örtüşen bilirkişi raporunda yer alan tespitler “Şirketin organizasyon şemasından ... merkezin hem yönetim hem de ...’daki diğer birimler gibi operasyon birimi işlevine sahip olduğu, ...’daki yönetim biriminin örneğin işyeri kiralanması, mal ya da hizmet tedariki ve benzeri diğeri idari hizmetleri şirketin tüm birimleri için yerine getirdiği, dolayısıyla ... merkez dışındaki birimlerde çalışanların sadece müşteri temsilcileri, takım liderleri, eğitmenler ve operasyon yöneticileri şeklinde operasyon görevlileri olduğu, ... dışındaki birimlerin pazarlama ve satış birimi olmadığı, kendi müşterilerini bulmadığı, müşterilerin genel merkez tarafından bulunduğu, hangi müşteriye hangi ... tarafından bakılacağının genel merkez tarafından organize edildiği ... teknik ve idari organizasyon açısından ... merkez ile diğer birimler arasında organik bağın olduğu, ... elden yönetildiği, ... dışındaki birimlerde operasyon ile sınırlı olup, İK, muhasebe vb bir işlevinin bulunmadığı, ancak bu organizasyon yapısının ... bir zorunluluk olmayıp diğer illerdeki vergi ve sosyal sigorta teşvik uygulamaları, keza [bazı] müşteriler açısından potansiyel arayanların şivelerinin bilinmesi gereği gibi nedenlerle davacının bu şekilde tüm ...’ye yayılan bir ... organizasyonunu tercih ettiği anlaşılmıştır.” şeklindedir.…

Toplu İş İlişkileri

Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.

cc.İşyeri – bağlı yer ilişkisinin varlığı için aranan unsurlar