III. Mahmud Esad Seydişehri ve İlmî Şahsiyeti

Usul-i Fıkıh;(194) Seydişehri’nin, 1. sınıf dava vekili ve Menşe-i Muallimin-i Askeri İdadisi Riyaziye muallimi olarak görev yaptığı zaman yazdığı bu eser iki baskı yapmıştır. Fıkıh ilmine dair Türkçe olarak yazılan eserlerin ilk örneklerindendir.(195)

Telhis-i Usul-ı Fıkıh;(196) Ders kitabı olarak hazırlanan bu eser Mekteb-i Hukuk-ı Şahane’de ve İzmir Mekatib-i İdadisi’nde 72 saatten oluşan fıkıh usulü dersinde okutulmuştur. Detaylı olan fıkıh usulüne dair genel bilgiler içeren ve fıkıh usulüne dair tüm konulara yer veren muhtasar bir eserdir. Daha önce yazmış olduğu Usul-ı Fıkıh kitabının 72 saatlik ders için kapsamlı olması dolayısıyla bu kitabın bir özeti niteliğinde de değerlendirilebilecek bir eser yazmak durumunda kalmıştır. 396 sayfalık ilk baskısında aldığı olumlu yorumlardan sonra eklemelerle beraber basılan ikinci baskısında sayfa sayısı 508’e çıkarılmıştır.(197)…

Teaddüd-i Zevcad;(198) Bu eser Seydişehri’nin, çok eşliliğe dair yazmış olduğu makalelerin toplanması ile oluşmuştur. Seydişehri bu eserinde çok eşliliği savunmuş ve bu hususta İslam hukukuna getirilen eleştirilere cevap vermiştir. Bu kitaba Fatma Aliye Hanım bazı eleştiriler getirmiştir. Seydişehri ise bu eleştirilen noktalar üzerine yazısını yeniden kaleme alarak Fatma Aliye Hanım’ın eleştirilerine cevap vermiştir. Fatma Aliye Hanım ve Seydişehri’nin makalelerinden oluşan bu yazılar “Tadaddüdü Zevcada Zeyl” ismiyle kitaplaştırılmıştır.(199)…

Kitab’ün-Nikah ve’t-Talak;(200) Sistematik bir ders kitabı tekniğinde hazırlanan eser Mülteka ve Durru’l-Muhtar gibi temel Hanefi fıkhı kitapları esas alınarak oluşturulmuştur.(201)…