Sayfa 667III. Kira Sözleşmelerinin TBK m. 138 “Aşırı İfa Güçlüğü” Bakımından Ele Alınması
İlgili bu düzenleme başlığı altında özellikle;…
• Genelge kapsamında faaliyetleri geçici olarak durdurulmuş (cafe, berber, güzellik/spor salonu vb.) yerler,…
• Faaliyetleri geçici olarak durdurulmamış ancak paket servis / gel al gibi kısmi kapasiteli hizmet veren (restoran, pastane vb.) işletmeler ile…
• Faaliyetlerine devam eden ancak salgın hastalık dolayısıyla işleri etkilenen diğer işletmelerin durumları incelenecektir:…
TBK m. 138 hükmü; “Sözleşmenin yapıldığı sırada taraflarca öngörülemeyen ve öngörülmesi de beklenmeyen olağanüstü bir durum, borçludan kaynaklanmayan bir sebeple ortaya çıkar ve sözleşmenin yapıldığı sırada mevcut olguları, kendisinden ifanın istenilmesini dürüstlük kurallarına aykırı düşecek derecede borçlu aleyhine değiştirir ve borçlu da borcunu henüz ifa etmemiş veya ifanın aşırı ölçüde güçleşmesinden doğan haklarını saklı tutarak ifa etmiş olursa borçlu, hâkimden sözleşmenin yeni koşullara uyarlanmasını isteme, bu mümkün olmadığı takdirde sözleşmeden dönme hakkına sahiptir. Sürekli edimli sözleşmelerde borçlu, kural olarak dönme hakkı yerine fesih hakkını kullanır.” hükmü…
Kanun koyucu, işbu madde ile sözleşme kurulurken var olan koşulların öngörülemez…
Ancak önemle belirtmek gerekir ki; TBK m. 138 “aşırı ifa güçlüğü” düzenlemesinin…
İlgili hükmün tatbik edilmesi için, virüs sebebiyle yaşanan zararın kiracının mahvına…
Uyarlama davasında Mahkemeden;…
- Geçici süre yönünden sözleşme hükümlerinin tamamen askıya alınmasını,…
- İşyerinin kapalı tutulması veya ciddi ciro kaybı sebebiyle kira bedeli ve ortak…
- Bu hususun kabul edilmemesi halinde işyerinin kapalı tutulması veya ciddi ciro…
- Her halükarda işyerinin kapalı tutulması halinde aleyhe cezai şart ve fesih hükümlerinin…
- Diğer taraftan aşırı ifa güçlüğü dolayısıyla kira bedeli üzerinde uyarlama talebinde…
- Uyarlama davası ile birlikte kira sözleşmesinden umulan menfaatin elde edilebilme…
Mahkemece kira bedeli ödenmemesine veya ciddi ciro kaybı gözetilerek kira bedelinden…
Kira bedeli borcunun peşin olarak ödendiği kira sözleşmeleri bakımından TBK m. 138…
Aşırı ifa güçlüğü sebebiyle kiracının kiralayandan herhangi bir talepte bulunabilmesi…