B. Devlet, Yalnızca Durumun Kesinlikle Gerektirdiği Ölçüde Sözleşmede Öngörülen Yükümlülüklere Aykırı Tedbirler Alabilir-Durdurma Önlemleri Kesinlikle Ölçülü Olmalıdır
Ölçülülük, ulaşılmak istenen meşru amaçla, bu amaca ulaşmak için kullanılan araç…
Olağanüstü hallerde de haklara müdahale ölçülülük denetimine tabidir.…
İnsan Hakları Komitesine göre, MSHS’nin 4. maddesinin 1. fıkrası çerçevesinde MSHS’den…
MSHS’ye göre, taraf devletler, olağanüstü durumun gerektirdiği ölçüde olmak kaydıyla,…
Mahkeme, önüne gelen vakalar dolayısıyla olağanüstü durumlarda taraf devletler tarafından…
Mahkemenin alınan önlemlerin ölçülü olup olmadığı konusundaki genel yaklaşımı, “Sözleşme…
Mahkemeye göre, kendi ulusunun yaşamından sorumlu olan her taraf devlet, ulusun yaşamının…
Mahkeme, Aksoy v. Turkey davasında, olağanüstü durumun varlığını değerlendirirken, PKK’nin Türkiye’nin güneydoğusundaki terör faaliyetlerinin boyutları ve etkisi itibariyle söz konusu bölgede olağanüstü bir durum yarattığını kabul etmiştir.…
Benzer şekilde Mahkeme, Brannigan and McBride kararında, İngiltere’deki hukuk sistemi nedeniyle soruşturmanın erken aşamasında yargı organının devreye girmesinin soruşturmanın işlevselliğini zayıflattığı yönündeki iddiasını kabul etmiştir. Mahkeme, hâkim önüne çıkarılmadan önceki yedi günlük gözaltı süresini mevcut durdurma koşullarında ölçülü bulmuştur. Bu karar verilirken gözaltı koşullarındaki bazı usuli güvenceler de göz önünde bulundurulmuştur. Başvurucunun kırk sekiz saatlik gözaltı süresinin ardından avukatıyla görüştürülmesi, yakınlarına haber verilmesi ve doktor muayenesinden geçirilmiş olması bunlar arasında sayılabilir.…
Mahkeme, Demir and Others v. Turkey davasında da benzer yönde karar vermiştir. Bu davada gözaltına alınan başvurucuların kimisi yirmi üç, kimisi ise on altı gün boyunca yargıç önüne çıkarılmamışlardır. Mahkeme, başvurucuların bu kadar uzun bir süre gözaltında tutulmalarının Sözleşmenin 15. maddesi çerçevesinde acil durum bildirimiyle meşrulaştırılamayacağına karar vermiştir. Mahkeme, başvurucuların anılan süreler boyunca tecrit halinde gözaltında tutulmasının acil durumun kesinlikle gerektirdiği ölçüde bir önlem olmadığı sonucuna ulaşmıştır. Buna bağlı olarak da Sözleşmenin 5. maddesinin 3. fıkrasının ihlal edildiğine karar vermiştir.…
Mahkeme, Ireland v. the UK davasında, davalı devletin ileri sürdüğü şekilde ülkede uygulanmakta olan olağan ceza yargılaması sisteminin Kuzey İrlanda’daki IRA etkinlikleriyle dolayısıyla ortaya çıkan yoğun şiddet ve korkutmayla mücadelede yetersiz olduğu savını kabul etmiş ve hatta tanıkların sorgulanması amacıyla yargı kararı olmaksızın özgürlükten yoksun bırakılmalarını da Sözleşmeye uygun bulmuştur.…
Bu kararlardan da anlaşıldığı gibi Mahkeme, tehlike, tehdit veya önlemin ihtiyaçla…
Komisyona göre, 15. maddenin zımni bir gereği de, alınan istisnai önlemlerin devamlı…
Marshall v. the UK davasında Mahkeme, başvurucunun gözaltına alındığı dönemde artık Kuzey İrlanda’daki güvenlik durumunun ulusun varlığını tehdit eden olağanüstü bir durum olarak nitelendirilmesinin meşru kılınamayacağı bir düzeye geldiği yönündeki görüşe katılmamıştır. Mahkeme, terör kaynaklı şiddet olaylarında bir azalma olmakla birlikte terör eylemlerinin devam ettiğine dikkat çekmiştir. Hatta adı geçen organ, başvurucunun gözaltına alınmasından önceki günlerde çok yoğun şiddet olaylarının meydana geldiğini hatırlatmıştır. Bu durum, Mahkemenin, bölgedeki örgütlü şiddetin toplum yaşamına yönelik oluşturduğu tehditleri ve barışçıl bir anlaşma arayışı konusunda yetkili mercilerin değerlendirmelerini reddetmesine yol açacak şekilde olağan duruma dönülmemiş olduğunu doğrulamaktadır. Mahkeme, ayrıca, yetkili merciler tarafından 5. maddenin 3. fıkrasındaki yükümlülüklerin askıya alınmasının hala gerekli olup olmadığının ciddi bir şekilde yeniden incelenmediği yönündeki iddiaları kabul etmemiştir. Mahkeme buna gerekçe olarak, durdurma kararının yenilenmesine ilişkin her yıl parlamentoda yapılan tartışmaları göstermiş ve konunun yeterli sıklıkta ele alındığı sonucuna ulaşmıştır.…
Anayasa Mahkemesine göre, ölçülülüğün saptanmasında, önlemin alındığı dönemin tüm…
Bu ölçütü Anayasa Mahkemesi, Şahin Alpay kararında kişi özgürlüğü ve güvenliği ile ifade özgürlüğü hakkı bakımından uygulamış, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi de Anayasa Mahkemesinin bu kararını Sözleşmeye uygun bulmuştur. Davaya konu olan vakada başvurucu, kuvvetli suç şüphesi ve tutuklama nedenleri bulunmadığı halde matbu gerekçelerle tutuklandığını, tutukluluğa itirazın yeterli gerekçe açıklanmadan reddedilmesi nedenleriyle kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkının, gazetecilik ve ifade özgürlüğü kapsamındaki eylemlerin tutuklamaya konu edilmesi nedeniyle de ifade ve basın özgürlüklerinin ihlal edildiğini ileri sürmüştür. Anayasa Mahkemesi, soruşturma mercilerinin suç işlediğine ilişkin belirtileri somut olarak ortaya koymadan başvurucu hakkında tutuklama kararı verdikleri sonucuna ulaşmıştır. Adı geçen organa göre olağanüstü hal döneminde temel hak ve özgürlüklerin kullanılmasının durdurulmasını düzenleyen Anayasanın 15. maddesi, başvurucunun kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkına yönelik güvencelere aykırı bu müdahaleyi meşru kılmamaktadır. Çünkü Anayasa Mahkemesine göre alınan önlemler, kesinlikle “durumun gerektirdiği ölçüde” ölçütüne uygun değildir. Dolayısıyla bu davada, başvurucunun kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı ihlal edilmiştir.…
EN
TR
