B.Ceza Yönetmeliği Hükümlerinin Kanunilik İlkesi Yönünden Değerlendirilmesi
Tam adı “Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hakim Durumun…
Yönetmelik’in 4. maddesi ile para cezasının belirlenmesine ilişkin ilkeler ortaya…
Temel para cezasının nasıl belirleneceğinin ortaya konduğu 5. maddede ise, (ihlal…
“Temel para cezası…
m. 5 – (1) Temel para cezası hesaplanırken, Kanunun 4 üncü ve 6 ncı maddelerinde yasaklanmış davranışlarda bulunan teşebbüs ile teşebbüs birlikleri veya bu birliklerin üyelerinin, nihai karardan bir önceki mali yıl sonunda oluşan veya bunun hesaplanması mümkün olmazsa nihai karar tarihine en yakın mali yıl sonunda oluşan ve Kurul tarafından saptanacak olan yıllık gayri safi gelirlerinin;…
a) Karteller için, yüzde ikisi ile yüzde dördü,…
b) Diğer ihlaller için, binde beşi ile yüzde üçü,…
arasında bir oran esas alınır.”…
Böylece bu fıkra ile idari para cezalarına (oranlara bakıldığında özellikle karteller…
Ancak, bu fıkrada tek dikkati çeken husus bu değildir. Yönetmelik, söz konusu bu…
Temel para cezası belirlenirken, önce ihlalin bir kartel olup olmadığına karar verildikten,…
Temel para cezası, özetlendiği gibi belirlendikten sonra yine ilk kez oranları Yönetmelik’le…
Kanun’da örneklenen (zira, Kanun açıkça belirleme yapması gereken bir konuda “gibi”…
|
Rekabet Kanunu |
Ceza Yönetmeliği |
| Ağırlaştırıcı Unsurlar |
m. 16/4: Kurul, üçüncü fıkraya göre idarî para cezasına karar verirken, 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 17 nci maddesinin ikinci fıkrası bağlamında, ihlalin tekerrürü, süresi, teşebbüs veya teşebbüs birliklerinin piyasadaki gücü, ihlalin gerçekleşmesindeki belirleyici etkisi, verilen taahhütlere uyup uymaması, incelemeye yardımcı olup olmaması, gerçekleşen veya gerçekleşmesi muhtemel zararın ağırlığı gibi hususları dikkate alır. |
m.6 - (1) Temel para cezası, a) İhlalin tekerrürü halinde, her bir tekrar için, b) Soruşturma kararının tebliğinden sonra kartele devam edilmesi halinde,yarısından bir katına kadar arttırılır. (2) Temel para cezası, a) Kanunun 4 üncü veya 6 ncı maddeleri kapsamında ortaya çıkan rekabet sorunlarının giderilmesine yönelik olarak verilen taahhütlere uyulmaması halinde, yarısından bir katına kadar, b) İncelemeye yardımcı olunmaması halinde yarısına kadar, c) Diğer teşebbüslerin ihlale zorlanması gibi hallerde dörtte bire kadar, arttırılabilir. |
Sayfa 266
| Hafifletici Unsurlar |
m. 16/5: Kanuna aykırılığın ortaya çıkarılması amacıyla Kurumla aktif işbirliği yapan teşebbüs ya da teşebbüs birlikleri veya bunların yöneticileri ve çalışanlarına, işbirliğinin niteliği, etkinliği ve zamanlaması dikkate alınarak ve gerekçesi açık bir şekilde gösterilmek suretiyle üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilen cezalar verilmeyebilir veya bu fıkralara göre verilecek cezalarda indirim yapılabilir. |
m. 7 - (1) Temel para cezası, yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesi haricinde incelemeye yardımcı olunması, ihlalde kamu otoritelerinin teşvikinin veya diğer teşebbüslerin zorlamasının bulunması, zarar görenlere gönüllü olarak tazminat ödenmesi, diğer ihlallere son verilmesi, ihlal konusu faaliyetlerin yıllık gayri safi gelirler içerisindeki payının çok düşük olması gibi haller ilgili teşebbüs veya teşebbüs birliği tarafından ispatlanırsa, dörtte bir ile beşte üç arasında indirilebilir. (2) Yürütülen bir soruşturmada Aktif İşbirliği Yönetmeliğindeki para cezası verilmemesine ilişkin düzenlemeden yararlanamayan bir teşebbüse verilecek ceza, başka bir kartele ilişkin olarak Kurulun önaraştırma yapmaya karar vermesinden önce, Aktif İşbirliği Yönetmeliğinin 6 ncı maddesinde belirlenen bilgi ve belgeleri sunması halinde, dörtte bir oranında indirilir. Aktif İşbirliği Yönetmeliğinin para cezası verilmemesine ve verilecek cezalarda indirim yapılmasına ilişkin hükümleri saklıdır. (3) Diğer ihlalleri gerçekleştiren teşebbüs veya teşebbüs birliklerinin ihlallerini kabul ederek, aktif işbirliğinde bulunmaları halinde, para cezası altıda bir ile dörtte bir arasında indirilir. |
Ceza Yönetmeliği’nin kanunilik ilkesine aykırılığı soruşturma tarafı teşebbüsler…
“Yapılan savunmada, cezaların kanuniliği ilkesinin genel bir hukuk kuralı olduğu yani bir eyleme ceza verilmesi hususu ve miktarının ancak kanun ile belirlenebileceği, 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin son fıkrasında, Kurula, cezanın tespitinde dikkate alınacak hususlarda; işbirliği halinde yapılacak indirimin şartları ve işbirliğinin usulünü belirleme konularında yönetmelik çıkarma yetkisi verilirken, cezanın miktarının ne olması gerektiği hususunun Ceza Yönetmeliği ile belirlenmesi bakımından bir yetki verilmediği, Ceza Yönetmeliği ile yetki aşımı suretiyle temel cezanın asgari …
Rekabet Kurulu’nun söz konusu savunmalara cevaben Danıştay’ın, Danıştay 13. Dairesinin…
“Yönetmeliğin, 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinde belirtilen hususlara ilişkin olarak ve anılan maddenin verdiği yetki uyarınca, Kabahatler Kanunu’nun 4. maddesinde ifadesini bulan kanunilik ilkesi sınırları çerçevesinde ve bu Kanun’un 17. maddesinin 2. fıkrası ile 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinde idari para cezası miktarının belirlenmesinde kullanılacağı öngörülen kriterler göz önüne alınarak, Kanun’da öngörülen azami yüzde onluk oranı aşmamak üzere belirlenmesine yönelik olarak ve Kanun’un verdiği takdir yetkisinin objektifleştirilmesi amacıyla yapılan dava konusu düzenlemelerinde üst hukuk normlarına ve dayanağı Kanun hükümlerine aykırılık görülmemiştir.…
Benzer şekilde, Danıştay’ın yakın tarihli bir kararında…
“Yönetmeliğin, 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinde belirtilen hususlara ilişkin olarak ve anılan maddenin verdiği yetki uyarınca, Kabahatler Kanunu’nun 4. maddesinde ifadesini bulan kanunîlik ilkesi sınırları çerçevesinde ve bu Kanun’un 17. maddesinin 2. fıkrası ile 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinde idarî para cezası miktarının belirlenmesinde kullanılacağı öngörülen kıstaslar göz önüne alınarak, Kanun’da öngörülen âzâmî yüzde onluk oranı aşmamak üzere belirlenmesine yönelik olarak ve Kanun’un verdiği …
Kabahatler Kanunu’nun “Kanunilik ilkesi” başlıklı 4. maddesinde, hangi fiillerin…
Yukarıda anılan 2019 tarihli Danıştay kararında, Yönetmelik’in, “Tanımlar” başlıklı…