Anayasa Mahkemesinin bir kararında, Anayasa’nın 2. maddesinde düzenlenen hukuk devleti…

Hukuk devleti ilkesinin teminatı olarak da kişiler için, Anayasa’nın 36. maddesinde…

 Anayasa’nın madde 36/1 hükmü ile güvence altına alınan hak arama özgürlüğü ve adil yargılanma hakkı, doğrudan bir temel hak niteliği taşımakla birlikte; diğer temel hak ve özgürlüklerden gereken şekilde yararlanılmasını ve bunların korunmasını sağlayan en etkili güvencelerden birisidir. Hak arama özgürlüğünün temel unsurlarından birisi, mahkemeye erişim hakkıdır(97).…

 Hak arama özgürlüğünün varlığının ve etkin şekilde kullanıldığının kabulü, dava açma hakkının şarta bağlanmamasını gerekli kılmaktadır. Yargı mercileri önünde dava açma hakkının, seçimlik bir hak düzeyine indirgenerek mahkemeye erişimi etkisiz kılacak ya da yargı yoluna başvurmayı ortadan kaldıracak veya caydıracak kuralların varlığı hâlinde, bu düzenlemelerin hak arama özgürlüğüne uygunluğundan söz edilememektedir(99)…

 Mahkemeye erişim hakkı, kural olarak mutlak bir hak değildir ve sınırlandırılabilmektedir. Durum bu olmakla birlikte, mahkemeye erişim hakkına getirilecek sınırlandırmaların, hakkın özünü zedeleyecek şekilde kısıtlamaması, meşru bir amaç izlemesi, açık ve ölçülü olması ve başvuranlar üzerinde ağır bir yük oluşturmaması gerekmektedir. Bir davanın açılabilme imkânına ilişkin olarak bazı sınırlamalar getirilmesi, yasama yetkisinin genelliği ilkesi uyarınca kanun koyucunun takdir yetkisine dayanarak düzenleyebileceği bir alan olmakla birlikte; bu sınırlamalar, dava açmak isteyen bir kişinin mahkemeye erişim hakkının özüne zarar verecek seviyeye ulaşmamalıdır(100)…

 Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan hak arama özgürlüğünün temel unsurlarından birisi de mahkemeye erişim hakkı olup bu hak, hukukî bir uyuşmazlığın, bu konuda karar verme yetkisine sahip bir mahkeme önüne taşınması hakkını da kapsamaktadır. Anayasa’nın 36. maddesinde hak arama özgürlüğünün sınırlandırılması için herhangi bir sebep öngörülmemiş olmakla birlikte, özel sınırlama sebebi öngörülmemiş hakların da hakkın doğasından kaynaklanan bazı sınırlarının bulunduğu kabul edilmekte ve Anayasa’nın başka maddelerinde yer alan kurallara dayanarak bir hakkın sınırlandırılması da mümkün olmaktadır; ancak bu sınırlama, Anayasa’nın 13. maddesinde yer alan güvencelere aykırı olamaz(103).…

 Hak arama özgürlüğü, demokratik hukuk devletinin vazgeçilmez unsurlarından biri olup bu özgürlük, mümkün olan en geniş şekilde güvence altına alınmalıdır. Anayasa’nın madde 125/1 hükmünde belirtildiği üzere, idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olması, idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı etkili bir yargı denetimi imkânının kurulmasını ve korunmasını zorunlu kılmaktadır. İdarenin eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olması, demokratik toplumlarda tartışmasız olarak benimsenen, vazgeçilmez bir ilke ve uygulamadır. Bu yolla, idarenin tutum ve davranışlarından dolayı haksızlığa uğradığı inancında olan kişiler, yetkili yargı mercilerine…

 İdarî işlemlerin sürekli dava tehdidi altında bulunması, hukukî istikrar ve güvenlik ilkeleriyle bağdaşmamakla birlikte; hukukî istikrar ve güvenlik korunurken, kişilerin hak arama özgürlükleri de güvencesiz bırakılmamalıdır ve bu sebeple mahkemeye erişim hakkını sınırlayıcı düzenlemeler yapılırken, hukukî istikrar ile hak arama özgürlüğü arasında makul bir dengenin gözetilmesi zorunludur(105)…

4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu'nda İdari Başvuru Yolları Ve Başvuru Ehliyeti

Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.

1.3. 4734 Sayılı Kanun’da Düzenlenen İdarî Başvuruların Hak Arama Özgürlüğü Çerçevesinde Değerlendirilmesi