-
Git
: -
Favorilere ekle veya çıkar
-
ᴀ⇣ Yazı karakterini küçült
Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
§ 16. ELATMANIN ÖNLENMESİ DAVASININ MADDİ HUKUK BAKIMINDAN SONUÇLARI
I. MEVCUT ELATMANIN SONA ERDİRİLMESİ VE GELECEKTEKİ ELATMANIN ÖNLENMESİ
Elatmanın önlenmesi davasının düzenlendiği TMK m. 683/f. II’de yalnızca, “Malik… her türlü haksız elatmanın önlenmesini de dava edebilir.” ifadeleriyle…
Başarıya ulaşan elatmanın önlenmesi davası sonucunda davalı, yapma veya yapmamaya mahkûm edilmekle birlikte, mevcut veya müstakbel elatmanın ortadan kaldırılma biçimi, her somut olayın özelliklerine göre belirlenir. Elatmanın ortadan kaldırılma biçimi, elatmanın önlenmesine dair verilen hükmü somutlaştırır. Bir başka ifadeyle, yapma veya yapmamaya yönelik hükmün içi, elatmanın ortadan kaldırılma biçimi ile doldurulur. Elatmanın sona erdirilmesi, her zaman, elatmaya yol açan durumun tamamen ortadan kaldırılmasını gerektirmeyebilir. Elatmanın önlenmesi davasında önemli olan, aynî hak sahibinin aynî hakkını serbestçe kullanabilmesini temin etmektir. Buna bağlı olarak, elatmaya yol açan durum, elatma teşkil etmeyecek seviyeye çekilebiliyorsa, elatmanın ortadan kaldırılması biçimi de buna yönelik olur. Örnek olarak, hayvan-Sayfa 164cılık faaliyeti sebebiyle ortaya çıkan kötü koku sebebiyle açılan elatmanın önlenmesi davasında, faaliyetin sona erdirilmesi yerine, kötü kokuyu engelleyecek tedbirlere hükmedilir(589). Benzer şekilde, özellikle evcil hayvanların yol açtığı elatmalarda, evcil hayvanın yaşama hakkı da göz önünde bulundurularak, uzaklaştırılmasına değil, elatmanın, taşkınlık teşkil etmeyecek seviyeye çekilmesi için gereken önlemlerin alınmasına hükmedilmelidir(590). Bu durum, Yargıtay uygulamasında, “elatmanın ta-Sayfa 165hammül sınırları içine çekilebilmesi” olarak ifade edilmektedir. Ama elbette elatma, ancak elatmaya yol açan durumun ortadan kaldırılması ile sona erdirilebiliyorsa, kurulacak hüküm de buna yönelik olur. Örnek olarak, denizin hemen kenarında bulunan yazlıkların bulunduğu bir bölgede bir taşınmazın hayvan kesimi için kullanılması hâlinde durum böyledir. Şu hâlde, elatmaya yol açan durumun tamamen ortadan kaldırılması (faaliyetin sona erdirilmesi, yıkım, taşıma vb.) son çare (ultima ratio) olmalıdır(591). Elatmaya yol açan durumun ortadan kaldırılma veya elatma teşkil etmeyecek seviyeye indirilme (tahammül sınırları içine çekilme) biçimi belirlenirken, çoğu zaman özel ve teknik bilgiye ihtiyaç duyulacağından, bilirkişi incelemesine başvurulması gerekecektir(592). Nitekim Yargıtay’ın yerleşmiş uygulamasında da, elatmanın tamamen kaldırılması veya tahammül sınırları içine çekilebilmesi için alınması gereken önlemlerin, bilirkişiler aracılığıyla tespit edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır(593):Sayfa 166“Taşkın kullanma belirlendiği takdirde elatmanın tamamen ortadan kaldırılması veya tahammül sınırları içerisine çekilebilmesi için ne gibi önlemlerin alınması gerektiği bilirkişiler aracılığı ile tespit edilerek, tarafların yarar ve çıkar dengelerini gözetilerek bunların en uygununa karar verilmelidir.”
Şayet elatmaya yol açan yapı, korunması gerekli kültür ve tabiat varlıklarından ise…
Önemle belirtmek gerekir ki, ileride tekrar açıklanacağı üzere, elatmanın ortadan…
Elatmaya yol açan durumun ortadan kaldırılması veya elatma teşkil etmeyecek seviyeye…
Elatmanın önlenmesi davasında hüküm kurulurken, elatmaya yol açan durumun ortadan…
