Alman Medeni Kanunu §816’da üç ayrı edim dışı zenginleşme halleri özel olarak düzenlenmiştir. Bu hükümde müdahaleden ötürü zenginleşmeye ilişkin üç hal ayrı ayrı düzenlenmiştir(1649).…
§816 II’de ise bir başka durum özel olarak düzenlenmiştir. Bu durumda ise, yetkili…
Dikkat edilirse §816 BGB’de yer alan üç halde de ortada edimle kazandırma olmasına…
Asıl tartışmalı olan husus ise; §816 I 2 BGB hükmünün sunduğu çözüme Türk ve İsviçre hukukunda mevcut düzenlemeler karşısında varılıp varılamayacağıdır. Dikkat edilirse ne TMK m. 988’de ne de TMK m. 1023’te ivazsız kazandırmalara ilişkin bir ayrımda bulunulmamıştır. Söz konusu hükümlerde kazanımın ivazlı olup olmaksızın bir ayrım yapılmaksızın iyi niyetle kazanımın korunacağı hükme bağlanmıştır. İsviçre doktrininde ivazsız kazanımlarda aynı çözümün ileri sürülüp sürülemeyeceği tartışılmıştır. Ağırlıklı görüş §816…
Biz ivazsız kazandırmalarda üçüncü kişiye karşı direkt istemin yöneltilebileceği görüşüne katılmaktayız ve Türk-İsviçre hukukunda ivazsız kazandırmaların çoğu hallerde ivazlı kazandırmalardan farklı olarak imtiyaz dışı bırakıldığı göz önüne alındığında da bu çözüme ulaşmak mümkündür. Örneğin, OR m. 250 / TBK m. 296 hükmünde de bağışlama sözü verenin ortada bağışlanana karşı bir yükümlülüğü olmasına rağmen salt ödeme güçsüzlüğüne düşmesi durumunda dahi genel prensibe (Ahde Vefa İlkesine) istisna getirilerek yükümlülüğünün sona ereceği düzenlenmiştir. Aynı doğrultuda ZGB m. 527/b.3 - TMK m. 565/b.3(1658)…
Peki karma bağış sözleşmelerinde ise ne olacaktır? İşte bu sorunsalın çözümü, ortada…
(A), baba yadigârı 100.000-TL değerindeki (X) marka saatini uzun bir tatile gideceğinden ve evinde kasası olmadığından evinde kasası olduğunu bildiği arkadaşı (B)’ye emanet olarak bırakır. Emin sıfatıyla zilyet olan (B) arkadaşı (A) ile arasının bozulması üzerine, hem zilyedi olduğu fakat satılması zor olan saatten kurtulmak hem de saatten bir kazanç sağlamak ister. Bunun için de yakın arkadaşı (C)’ye de bir jest yapmak amacıyla saati kendi saati gibi göstererek (C)’nin kolay satılabilen 15.000-TL değerindeki saati ile trampa etmek ister. Saatin arkadaşı (B)’nin olduğuna güvenen (C) de, bunu bir fırsat olarak görerek (B)’nin bu sözde jestini, teklifini kabul eder ve taraflar birbirlerine saatleri teslim ederler. (B) de (C)’den aldığı saati saatçi (D)’ye satar.…
Bu örnekte görüldüğü üzere (B) emin sıfatıyla zilyet olarak hareket etmiş ve (A)…
Yalnız bu çözümle birlikte dikkate alınması gerekir ki; ivazsız kazandırmanın söz…
Alman doktrininde bir başka tartışma daha vardır. Bu da §816 I c.2 BGB hükmünün…
Örneklendirecek olursak: (A)’nın (B)’ye emanet olarak verdiği taşınır eşyası (B) tarafından geçersiz bir satış sözleşmesine dayanılarak iyi niyetli (C)’ye teslim edilirse; tasarruf işlemi sebebe bağlılık prensibi gereği geçersiz olacağından dolayı (A) mülkiyet hakkını kaybetmeyeceğinden dolayı istihkak davası açabilecektir.…
Ama bizimde katıldığımız üzere taşınırlarda sebepten soyutluk ilkesi geçerli olduğundan;…
(A)’nın (B)’ye emanet verdiği taşınır malı kesin hükümsüz bir satış sözleşmesine dayanarak iyi niyetli (C)’ye ivaz karşılığı devrettiği durumda; (A) (C)’ye karşı sebepsiz zenginleşme isteminde bulunabilecek midir? Burada Alman hukukundaki hakim görüş, ivazlı olarak borç ilişkisine girmiş olanın…
Alman hukukunda§822 BGB hükmü yine bir somut düzenlemeyle, üçüncü kişiye karşı belli şartlarda direkt istem yolunu düzenlemiştir. Yukarıda bu husustan bahsetmiştik(1668).Söz…
Alman doktrininde§822 BGB’nin üçüncü kişinin sebepsiz zenginleşmeden dolayı sorumluluğunun her halükarda ikincilliğinin söz konusu olup olmadığı tartışmalıdır. Katı bir şekildeikincilliği savunanlar, kanunun açık düzenlenmesinden dolayı ancak§818…
Türk-İsviçre sebepsiz zenginleşme sisteminde özel bir düzenleme olmadığını belirtmiştik.…
Yalnız ivazsız kazanımda üçüncü kişiye direkt istem bakımından başka sorunsal vardır…
1) (A), (B)’den sebepsiz zenginleşme sonucu elde ettiği halka açık bir şirkete ait hisse senetlerini paraya çevirip elde ettiği parayı (C)’ye bağışlıyor ve…
2) (A) (B)’den sebepsiz zenginleşme sonucu elde ettiği halka açık bir şirkete ait hisse senetlerini paraya çevirip elde ettiği parayla oğlu (C)’ye araba alıyor.…
Görüldüğü üzere, ilk örnekte (C) para aldığı için ortada bir sorun yoktur ve (C)…
