EN
TR
TMK m. 227 ye göre “ Eşlerden biri diğerine ait bir malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına hiç ya da uygun bir karşılık almaksızın …
Böyle bir malın daha önceden elden çıkarılmış olması halinde hakim, diğer eşe ödenecek alacağı hakkaniyete uygun olarak belirler.…
Eşler, yazılı bir anlaşmayla değer artışından pay almaktan vazgeçebilecekleri gibi, pay oranını da değiştirebilirler…
Değer artış payı alacağı kavramı, yasal düzenlemedeki ifadeler göz önüne alınarak;…
Değer artış payı alacağı, yasal mal rejiminde evlilik süresince eşlerin çeşitli hukuki…
4721 sayılı TMK öncesinde evlilik birliğinden eşlerden birisinin diğer eşin malvarlığına…
4721 sayılı TMK’nun 227. maddesinde bu alacak yasal düzenleme olmadığı dönemdeki…
TMK 227. maddesi kaynak kanundaki düzenleme olan ZGB 206. maddesinden kısmen farklı düzenlenmiştir. ZGB 206. maddesi şu şekildedir.…
“Eşlerden biri diğerinin bir malvarlığının kazanılması, iyileştirilmesi veya muhafazasına uygun bir karşılık almaksızın katkıda bulunmuş ve tasfiye sırasında katma değer oluşmuşsa, katkı oranında alacak hakkına sahip olur ve bu alacak malın tasfiye sırasındaki değerine göre hesaplanır; bir değer kaybı söz konusu olduğunda alacak katkının yapıldığı andaki değerine göre hesaplanır.…
Böyle bir malın daha önceden elden çıkarılmış olması halinde alacak, elde çıkarılmada elde edilen değere göre hesaplanır ve o an itibariyle muaccel olur.…
Eşler yazılı bir anlaşmayla değer artışından pay almaktan vazgeçebilir veya bunun oranını değiştirebilir
Kaynak kanundaki düzenlemede, katkı yapılan malın mal rejiminin tasfiyesinden önce elden çıkarılması halinde, katkı yapan eşin değer artış payı alacağının o anda muaccel olacağı ve diğer eşten talep edilebileceği belirtilmiştir. TMK 227/2. maddesindeki düzenlemeye göre ise mal rejimi sona ermeden katkı yapılan malın elden çıkarılması halinde, katkı yapan eş ancak mal rejiminin tasfiyesi aşamasında diğer eşten değer artış payı alacağı talep edebilecektir. Ayrıca katkı yapılan malın önceden elden çıkarılması halinde katkı yapan eşe ödenecek değer artış payı alacağı hakkaniyete uygun bir miktar olarak hâkim tarafından belirlenecektir 4721 sayılı yasanın seçimlik mal rejimlerinden “paylaşmalı mal ayrılığı” rejimini…
Öğretide de bu alacak ile ilgili kavram birliği bulunmamaktadır. Öğretide bu alacak…
Tasfiye aşamasında değer artış payı alacağının hesaplanmasında katkı yapılan malın değer kazanması gibi değer kaybetbesininde mümkün olması ve buna göre farklı hesaplamalar yapılması gerekeceği dikkate alındığında hükmün başlığı olan “Değer Artış Payı” ifadesi ile tanınan alacak hakkının niteliği arasında bir uyumsuzluk olduğu da görülmektedir.
Değer artış payı alacağı gerek yasa maddelerinde ve gerekse öğretide bu kavram farklı ifade edilmiş olsa da kavramlar ile ifade edilmek istenen evlilik birliği devem ederken eşlerden birinin diğer eşin bir mal edinmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına yaptığı katkıdan kaynaklanan bir alacak olduğudur.
