Kazandırmanın Hukuki Sebebi

Her iki metinde de res ve causa gelecekte gerçekleşmesi beklenen bir amaç anlamında kullanılmıştır.

Res ile causanın farklı anlamlarda kullanıldığına işaret eden Digesta…

D. 12. 5. 1. pr: Omne quod datur aut ob rem datur ob causam, et ob rem aut turpem aut honestam: turpem autem, aut ut dantis sit turpitudo, non accipientis, aut ut accipientis dumtaxat, non etiam dantis, aut utriusque.…

Verilen her şey ya bir amaç için ya da bir sebepten ötürü verilmiştir. Amaç ahlaka aykırı olabilir veya olmayabilir. Amacın ahlaka aykırılığı alandan değil verenden, verenden değil alandan veya her ikisinden kaynaklı olabilir.…

D. 12. 6. 52: Damus aut ob causam aut ob rem: ob causam praeteritam, veluti cum ideo do, quod aliquid a te consecutus sum vel quia aliquid a te factum est, ut, etiamsi falsa causa sit, repetitio eius pecuniae non sit: ob rem vero datur, ut aliquid sequatur, quo non sequente repetitio competit.…

Bir sebep veya bir amaç için bir şey veririz. Geçmiş bir sebepten ötürü; örneğin senden bir şey aldığım için veya bir şey yaptığın için veririm. Öyle ki, bu sebep yanlış bile olsa verdiğim paranın iadesini isteyemem. Ancak bir amaç için bir şey verildiğinde devamında başka bir şey gerçekleşmelidir ve bu gerçekleşmezse paranın iadesi talep edilebilir.…

D. 12. 6. 65 pr: In summa, ut generaliter de repetitione tractemus, sciendum est dari aut ob transactionem aut ob causam aut propter condicionem aut ob rem aut indebitum: in quibus omnibus quaeritur de repetitione.…

Özetle, iade talepleri hakkında gördüğümüz gibi ya bir işlem ya bir sebep ya bir şart ya bir amaç veya borç olmayan için/dolayısıyla [bir şeyin] verileceği bilinmelidir. Tüm bu hâllerde iade talep edilir.…

Bu metinlerde ise res gelecekte gerçekleşmesi beklenen bir amaç, causa…

Doktrinde terkedilmiş olan bir görüşe göre, res kavramı gelecekteki amaç, causa…