Roma Hukukunda Tanıklık

Gai. I. 3. 173.: “Est et alia species imaginariae solutionis, per aes et libram; quod et ipsum genus certis ex causis receptum est, ueluti si quid eo nomine debeatur, quod per aes et libram gestum sit, siue quid ex iudicati causa debeatur.”…

Gai. I. 3. 173.: “Bir hayali ifa şekli daha vardır ki o da per aes et libram (tunç külçe ve terazi ile) olur, bu şekil yalnız belirli bazı hallerde kabul edilmiştir, esas olarak per aes et libram ile yapılan bir işlem sonucunda veya bir mahkûmiyet sonucunda (ex iudicati causa) ödenmesi gereken borç hallerinde.”…

Gai. I. 3. 174.: “Adhibentur non minus quam quinque testes et libripens; deinde is, qui liberatur, ita oportet loquatur: QVOD EGO TIBI TOT MILIBVS SESTERTIORVM IVDICATVS uel DAMNATVS SVM EO NOMINE ME A TE SOLVO LIBEROQVE HOC AERE AENEAQVE LIBRA. HANC TIBI LIBRAM PRIMAM POSTREMAMQVE EXPENDO SECVNDVM LEGEM PVBLICAM. deinde asse percutit libram eumque dat ei, a quo liberatur, ueluti soluendi causa.”…

Gai. I. 3. 174.: “En az beş tanığın ve bir libripens’in (teraziyi tutan memur) hazır bulunmaları lazımdır. Bundan sonra borçtan kurtulacak olanın şöyle konuşması gerekir: ‘Sana karşı şu kadar bin sesters ödemeye mahkûm olduğumdan, bu sebeple bu tunç külçe ve terazi ile bunu ifa ediyor ve kendimi kurtarıyorum. Resmî kanuna uygun olarak bu külçeyi senin için ilk ve son defa olarak tartıyorum.’ Bundan sonra külçeyi teraziye vurarak, kime karşı borçtan kurtuluyorsa ona ifa makamında verir.”(612)…