Mirasa ilişkin davalarda, fikri hakların geçerliliği ya da taşınmazların aynına ilişkin…

Fransız hukukunda, Fransa’daki bir taşınmazı ilgilendiren miras uyuşmazlıklarında…

Kademeli bir yetki kuralı teşkil eden MÖHUK m. 43(208) gereği, mirasa ilişkin davalar, ölenin son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye’de bulunmaması halinde terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görülecektir. HMK m. 11/1’de, terekenin paylaşılmasına, yapılan paylaşma sözleşmesinin geçersizliğine, ölüme bağlı tasarrufların iptali ve tenkisine, miras sebebiyle istihkaka ilişkin davalar ile mirasçılar arasında terekenin yönetiminden kaynaklanan davalar ve terekenin kesin paylaşımına kadar mirasçılara karşı açılacak tüm davalar bakımından ölenin son yerleşim yeri mahkemesi, kesin yetkili mahkeme olarak düzenlenmiştir. HMK m. 11/2’de, terekede bulunan bir mal hakkında açılmak istenen istihkak davasının, terekenin yazımı ve tespiti

MÖHUK m. 43’ün (mülga 2675 sayılı MÖHUK m. 30) yabancı mahkeme kararlarının tanınması…

Bir görüşe(212) göre, MÖHUK m. 43 (2675 sayılı MÖHUK m. 30), Türkiye’de bulunan tereke bakımından münhasır yetki kuralı teşkil etmektedir. Bu görüş uyarınca, miras davalarında terekeye dâhil malların Türkiye’de bulunması halinde, taşınır-taşınmaz mal ayrımı yapılmaksızın, Türk mahkemeleri münhasır yetkilidir. Buna göre, son yerleşim yeri yabancı ülkede olan miras bırakanın Türkiye’de mallarının bulunması halinde mirastan doğan davaların, terekenin Türkiye’de bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerekmektedir. Bu durumda, yabancı mahkemeden alınan karara Türk mahkemelerinin münhasır yetkisi gerekçesiyle Türkiye’de etki tanınmayacaktır. Buna karşılık, son yerleşim yeri Türkiye’de fakat malları yabancı ülkede bulunan miras bırakan hakkında yabancı mahkemenin verdiği kararın tenfizi, münhasır yetki gerekçesiyle reddedilmemelidir. Bu görüşe göre, terekeye dâhil malların Türkiye’de bulunduğu her durumda, davanın Türk mahkemelerinde görülmesi amaçlanmıştır. Bunun nedeni, yabancı devlet mahkemeleri tarafından Türkiye’deki tereke hakkında mirasçıların haklarının tespitinin, bu mallarla ilgili koruyucu tedbirlerin alınabilmesinin ve bu mallar üzerinde mirasçıların zilyetliğinin tesisinin fiilen imkânsız oluşudur(213).…

Bir diğer görüş(214) uyarınca ise, terekeye dâhil malların niteliği açısından ayrım gözetilmeksizin malların bulunduğu yer mahkemesinin münhasır yetkili olduğunun kabulü doğru değildir. Bu görüşe göre, terekeye dâhil malların taşınır ve taşınmaz oluşuna göre bir ayrım yapılmalı, taşınır tereke bakımından Türk mahkemelerinin münhasır yetkisinin bulunmadığı, buna karşılık taşınmaz tereke bakımından Türk mahkemelerinin münhasır yetkili olduğu kabul edilmelidir. Buna göre, Türkiye’de bulunan taşınır terekeye ilişkin yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi mümkünken, taşınmaz terekeye ilişkin kararların tanınması ve tenfizi münhasır yetki nedeniyle mümkün olmayacaktır. Bu görüş uyarınca, Türkiye’de bulunan taşınmaz terekeye dair uyuşmazlıklar ba-

Tanıma ve Tenfiz Davalarında Kararı Veren Mahkemenin Yetkisinin Denetimi

Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.

B. Miras Davalarında Yetki