Günümüzde, ulusal pazarların birbirlerine olan bağımlılıkları ve küreselleşme nedeniyle ekonomilerin gün geçtikçe daha fazla iç içe geçme-Sayfa 36si, devletleri küresel boyutta rekabet sorununu yeniden değerlendirmeye zorlamaktadır.(1) Ancak, uluslararası hukuk alanında mutlak bir otoritenin olmayışı uluslararası rekabet sorununun çözülmesini zorlaştırmaktadır. Bu çıkmaza bir çözüm bulmak için öncelikle uluslararası rekabet hukuku kavramını incelemek gerekmektir; böylece, uluslararası rekabet hukuku alanında bulunan eksiklikleri belirleyebilir ve giderilmesi yönünde önerilerde bulunabiliriz.Sayfa 37
BİRİNCİ BAŞLIK - ULUSLARARASI REKABET HUKUKU KAVRAMI
Dünya Ticaret Örgütü 1994’te iki temel üzerine kurulmuştur: bunlardan ilki GATT ve…
BİRİNCİ ALT BAŞLIK – ULUSLARARASI REKABET HUKUKUNUN AMACI: REKABETİN KÜRESEL BOYUTTA DÜZENLENMESİ
Rekabet hukukunun özü, ekonomik temellere dayanmaktadır. Rekabet hukuku zaman içinde…
Mantıken uluslararası rekabet hukuku küresel ölçüdeki rekabeti düzenlemeyi hedeflemektedir.…
1. Rekabet Hukukunun Amacı
Rekabet hukukun amacı, toplum yararına rekabeti yükseltmek ve korumaktır. Buna karşılık,…
A. Rekabet Hukukunu Kaçınılmaz Kılan Ekonomik Gerekçeler
Rekabet hukukunun entelektüel temeli ve kavramsal çerçevesi, neoklasik mikro ekonomi…
Öte yandan, haksız rekabet ile ekonomik rekabet hukukunu birbirinden ayırt etmek…
Aslında, rekabet hukukunun temelini kavramak, dört ayrı noktadan geçmektedir: “pazarın”…
a. Pazarın Etkin İşleyişinin Sağlanması
i. Neoklasik Kuram
Neoklasik kurama göre, rekabet halinde olan nihai kullanıcılar arasında kısıtlı kaynakların…
Bu bağlamda Neoklasik kuram, pazarın soyut bir kavram olduğu sonucuna varmaktadır.…
Dolayısıyla, neoklasik kuramın sunduğu pazar modeli, tüketicinin talebi ile üreticinin…
ii. Refah ekonomisinin temel teoremleri
Yukarıda belirtilen pazar koşullarında, tüketiciler, pazar fiyatından daha fazla…
Ekonomi biliminin bu alanı, yani refah ekonomisi, normatif konularla ilgilenmektedir.…
Refah ekonomisinin ilk temel teoremi, rekabet etme isteğinin, Pareto anlamındaki…
Dolayısıyla, pazarın etkin işleyişinin önemi ekonomistleri etkinlik kavramını incelemeye…
Günümüzde, ekonomik etkinliğe ulaşmak için mikro ekonominin modern neoklasik kuramı…
Öte yandan, ekonomi uzmanları rekabetin statik etkilerinin belirlenmesinin daha kolay…
Buna karşılık, tam rekabetin yukarıda izah edilmeye çalışılan niteliğinden uzaklaşan…
Öte yandan, pazarda tam rekabetin gerçekleşmesini engelleyen kendine has strüktürel…
Bazı neoklasik ekonomistler, Hayek’in ileri sürdüğü eleştiriyi haklı bularak, neoklasik…
b. Statik ve dinamik verimliliğin arttırılması
Ekonomistlerin rekabet hukuku bakımından incelediği diğer bir temel konu da, rekabetin…
Diğer taraftan, pazar gücü artan aktörlerin, pazarın işleyiş kurallarından bağımsız…
Tarihte, Adam Smith, rekabetin “Büyük Tekel Mekaniği” tarafından engellenebileceğini…
Bu ekonomik kayıpları engellemek için, yasama organları rekabet karşıtı uygulamaları…
Öte yandan, pazarın işleyişinde, teknolojik gelişim çok önemlidir. Pazar, iyi performans…
Öte yandan etkinlikle sağlanan kazançlar birikerek, ekonomik büyüme sağlanmaktadır.
Tüm bu tartışmalar ışığında, rekabet hukukunun varlığının sosyal refah için müspet…
B. Rekabet Politikası
Yukarıda irdelediğimiz üzere, rekabet ile ilgili pek çok yaklaşım mevcuttur. Rekabet…
Günümüzde rekabet politikası, devletin ekonomiyi düzenleme görevinde sahip olduğu…
Oysa bir rekabet politikası birden fazla unsurdan oluşmaktadır. Rekabet politikası…
a. Rekabet politikalarının ortak araçları
Yukarıda da belirttiğimiz gibi, standart ekonomik teori rekabeti, kaynakların en…
Lâfzî yaklaşımda, rekabete karşı bir uygulama, rekabeti bozan bir davranış olarak…
Hukuk kuralları rekabet karşıtı uygulamaları yasaklayarak, müteşebbislerin amaçları…
Genel olarak, rekabete aykırı anlaşmalar iki gruba ayrılmaktadır; kısıtlayıcı yatay…
Diğer yandan, ekonomik güce sahip müteşebbisler, pazarın işleyiş kurallarından kaynaklanan…
Yoğunlaşmaların denetimi, rekabet politikasının en net olarak ortaya çıktığı alandır.
Diğer yandan, yoğunlaşmaların denetlenmesi bu durumun yaratmış olduğu pazar gücündeki…
Devlet yardımları, rekabet karşıtı sonuçlar yaratabilecek bir başka rekabet politikası…
Avrupa Birliği hukukunda üye devletler, ancak belli koşullarda şirketlere yardım…
b. Pazarın regülasyonu ve deregülasyonu
i. Kavram
Yaklaşık elli yıl öncesine kadar, Avrupa, Fransız ve Alman rekabet hukukları çok…
Regülâsyon kavramının soyut ve tartışılan bir kavram olduğu bir gerçektir.(69)…
Pazar tanımı değişken olduğundan ulusal rekabet otoriteleri ve Avrupa Birliği otoriteleri…
Bazı durumlarda, Amerika Birleşik Devletleri bu düşünce modelini, ticari pazarlıklar…
ii. Yarışan pazarlar teorisinin getirileri
Bir teoriye göre, serbest pazarın işleyiş kuralları ile istenen sonuçlar elde edilemediğinde,…
Zaten birden fazla anlam taşıyan regülasyon terimi, Amerikan federal idaresinin geniş…
Regülasyon, özellikle finans, hava taşımacılığı ve telekomünikasyon sektörleri gibi…
Buna karşılık, gittikçe artan serbestleşme, her ülkede aynı sonuçları doğurmamıştır.…
