Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel +
pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
Sayfa 5BİRİNCİ BÖLÜM
AKIL YÜRÜTME YÖNTEMİ OLARAK KIYAS (ANALOJİ)
I. KIYASIN GENEL OLARAK GÖRÜNÜMÜ
Kıyas, Arapçada bir tutma, denk sayma, karşılaştırma, oranlama ve örnekseme anlamlarına…
Kıyasın formu şu şekildedir:…
(i) x, F, G… özelliklerine sahiptir. Sayfa 6…
(ii) y, F, G… özelliklerine sahiptir.…
(iii) x ayrıca H özelliğine sahiptir.…
(iv) O halde y, H özelliğine sahiptir. …
Örneğin:…
Dünya, güneş etrafında dönen bir gezegendir. Dünyada atmosfer mevcuttur.…
Mars (Merih), güneş etrafında dönen bir gezegendir. Mars’ta atmosfer mevcuttur.…
Dünyada canlılar bulunmaktadır.…
O halde Mars’ta da canlıların bulunması gerekir.…
Bu örnekte dünya ile Mars’ın birbirleri arasındaki ortak özelliğe dayanılarak, Mars’ın…
Kıyas, ne tümevarım ne de tümdengelimdir. Ancak işleyişine dikkat edildiğinde kıyasın,…
Atmosfere sahip gezegenlerde hayat vardır. (büyük önerme)…
Mars gezegeninde atmosfer vardır. (küçük önerme)…
O halde Mars’ta hayat vardır. (sonuç) …
Sonuç olarak diyebiliriz ki kıyas, tümdengelim ve tümevarımın karışımıdır.…
Dikkat edilmesi gereken bir husus, kıyasta büyük önerme ile küçük önerme arasında…
Benzerliklerin nicelik bakımından fazla olması, her zaman benzerlik ilişkisinin güçlü…
Dolayısıyla kıyas yönteminde, benzetilen iki obje arasındaki benzerliğin tam olmasına…
Sonuç Önermesi: Başkan yardımcısının görevi, fikirleri uysa da uymasa da başkanın…
Gerekçelendirmesi: Nitekim bir futbol takımında herhangi bir futbolcu, maç esnasında…
Yukarıdaki örnekte verilen kıyasta, takım yönetimi ile başkanlık yönetiminin benzer…
Kıyasta, elde edilen çıkarım kesin bilgi niteliğinde olmayıp, olumsal (muhtemel,…
(I) Geçen hafta Ahmet, her gün otobüs ile okula gitmiştir ve Ahmet’in yolculuğu yaklaşık…
(II) Ahmet, bugün otobüs ile okula gidecektir.…
(III) O halde, Ahmet’in okula gidiş yolculuğu kesinlikle kırk dakika sürecektir.…
(IV) Veya o halde Ahmet’in okula gidiş süresi, yaklaşık kırk dakika sürecektir.…
Görüldüğü gibi sonuç önermesinde (III. Önermede) bu kadar kesin ifadeler kullanmak,…
GİRİŞ
II. KIYASIN GÜNLÜK HAYATTAKİ GÖRÜNÜMÜ
EN
TR
