“Avarya” kelimesinin nereden geldiği ve anlamı konusunda Fransız hukukunda şu açıklama…
-
Git
: -
Favorilere ekle veya çıkar
-
ᴀ⇣ Yazı karakterini küçült
Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
Birinci Bölüm
GİRİŞ
Müşterek avarya deniz ticareti hukukunun en eski kurumlarından biridir, denizcilikle…
Alman hukukunda ise temel bir eserde avarya kelimesinin muhtemelen anlamı zarar olan…
Lingua Franca Sözlüğü(4) de “avarya” sözcüğünün Arapça’dan geldiğini, ilk olarak 12. Yüzyılda İtalya’da kullanıldığını ve oradan da Akdeniz çevresindeki dillere geçtiğini, anlamının da “hasar, zarar” olduğunu belirtmektedir(5)…
Müşterek avarya, yolculukta gemi ve yükün karşılaştığı normal dışı bir tehlike halinde,…
Müşterek avarya, yola çıkan gemi ve içindeki yükün bir kader birliği teşkil ettiği…
“Müşterek avarya” deyimi, yukarıda değindiğimiz gemi ve yükün birlikte kurtarılması…
Müşterek avaryayı düzenleyen ulusal yasalar genellikle emredici olmayan hükümlere…
Ülkemizde de müşterek avarya, 2012 senesine kadar yürürlükte kalması öngörülen 1956…
1.1. Müşterek Avaryanın Hukuki Mahiyeti
Müşterek avaryanın paylaşma kuralı Roma Hukukunda ve daha sonra özellikle Fransız…
Tanınmış Fransız hukukçu Ripert, Fransız deniz ticareti hukukuna ilişkin temel eserinde…
Fransız hukukunda bu konuda bazı teoriler ileri sürülmüş, ancak bunların hiç birinin…
Evvelâ müşterek avarya paylaşmasında katılma borcunun haksız fiil esasına dayandırılıp…
Daha sonra, hiç kimsenin geçerli bir sebep olmaksızın başkasının zararına olarak…
Müşterek avaryanın hukuki niteliği konusunda savunulan diğer bir görüş “donatan ve…
Günümüzde ise, müşterek avarya kurumunu açıklamak için Medeni Hukuk alanında uzmanlaşanlar…
Müşterek avaryada gemi ve yük için “ortak tehlike” durumu olduğu kesindir. Bu ortak tehlikeden korunmak için gemiye ve yüke bilerek zarar verilmektedir. Yani bir zorunluluk durumu vardır. Ancak, fedakârlığın denkleştirilmesi ilkesine dayalı pozitif normların tümüne özgü ortak özellik, çatışan iki çıkardan üstün olanının tercih edilmesi, diğerinin ise üstün çıkar uğruna feda edilmesidir. Gemi ve yük arasında müşterek avarya hükümlerine göre çıkar çatışması değil, çıkar ortaklığı veya birliği mevcuttur ve bu gemi daha yola çıkarken mevcuttur”.…
Eserde daha sonra …
“Gemi ve yükü tehdit eden tehlikeden doğan zor durum nedeniyle kaptanın gemi ve yük sahiplerinin bu değerleri mümkün olduğunda çok miktarda ellerinde tutmaları olarak somutlaşan üstün çıkarlarını gözetmesi ve bunu sağlamak için gemiye ve yüke değeri daha düşük nispette zarar vererek üstün çıkarı korumasının müşterek avaryanın kabulünde önem taşıdığı” …
ifade edilmiştir(16).…
ULUSAN, sonuçta şu kanıya ulaşmıştır: …
“Özetlemek gerekirse, müşterek avaryada fedakârlığa yol açan etken, üstün çıkarın korunması olmakla beraber, zararın paylaştırılmasında ortak çıkar egemen gözükmektedir”(17)…
Gerçekten, müşterek avaryada gemi ve yük zararlara değerleri nispetinde katıldıklarına…
Sonuç olarak, müşterek avarya deniz yolculuklarına has özel bir kurum sayılmalıdır
1.2. Müşterek Avaryanın Tarihi Gelişimi
1.2.1. İlk Çağlar
Müşterek avarya hukukuna ait bilinen en eski kaynak Rodos Hukukudur. Rodoslulara…
Digesta’nın XIV. Kitabının II. Faslı “De Lege Rhodia de Jactu” başlığı altında, “denize…
Müşterek avaryanın unsurları hakkında Digesta’da şu açıklamalar yapılmıştır: …
“Müşterek avaryalar Roma’da gemi malikinin temsilcisi durumundaki Gubernator (veya…
Görüldüğü üzere Digesta’da konu çok ayrıntılı olarak ele alınmamış, ancak geminin…
1.2.2. Orta Çağlar
Orta çağda deniz ticareti hukuku, denizci çevrelerin âdet hukuku kurallarıyla şekillenmiştir.…
Consolat de Mar, Katalan dilinde kaleme alınmıştır. Bu kurallarda denize mal atma…
Bu kurallar tacirlerin yükleri ile birlikte gemide olmaları halini esas almıştır.…
Gemide bulunan tacirler acaba tehlike karşısında birlikte hareket etmeyi reddedebilirler…
1.2.3. Yeni Çağlar
16. yüzyıldan itibaren deniz hukukunda kanunlaştırma eğilimi başlamıştır. Böylece…
Yeni faaliyetin ilk şekli 17. Yüzyılda (1671) Fransa’da Normandiya Bölgesi’ndeki…
Daha sonra Fransa’da, birçok kanuna esas teşkil eden 1681 tarihli “Ordonnance de…
Ordonnance de la Marine hükümleri sonradan Napoléon Ticaret Kanunu’na geçmiş(26)…
Buna karşılık Alman Hukukunda müşterek avarya, tanımdaki mantığa uygun bir biçimde…
19. yüzyılın ikinci yarısından başlayarak müşterek avaryayı düzenleyen farklı ulusal…
1.2.4. York- Anvers Kuralları
1.2.4.1. 1924’e Kadarki Dönem
1864’te York Kongresinde daha önce Glasgow’da hazırlanan 11 kural, bazı sigortacıların…
1877’de, sonradan International Law Association’a (Milletlerarası Hukuk Cemiyeti)…
York-Anvers Kuralları’nın yazılmasından on yıl sonra Liverpool Kongresinde İngiliz…
