BİRİNCİ BÖLÜM
YASAMA İŞLEMLERİ TEORİSİ
Bu ilk bölümde yasama organı tarafından yasama görev ve yetkisi kapsamında çıkartılan…
I. YASAMA FONKSİYONU
Bu başlık altında ilk olarak yasama organı ve yasama fonksiyonuna ilişkin genel bilgiler…
A. YASAMA ORGANI VE FONKSİYONU
Toplumsal düzenin inşa edilmesi, toplumsal ihtiyaçların karşılanması ve adaletin…
Bununla birlikte, toplumsal düzenin kurulabilmesi amacıyla bu fonksiyonları yerine…
Devlet, bu fonksiyonları yerine getirmek amacıyla çeşitli şekil ve içerikte irade…
Bu çalışma açısından önemli olan yasama organıdır. Yasama organı (legislature)…
Bununla birlikte, doktrinde yasama organına karşılık gelmek üzere kullanılan terimleri…
Anayasalar tarafından yasama fonksiyonunu yerine getirmekle görevlendirilen yasama…
- Halkın temsili…
- Yürütme organını kontrol ve gözetleme…
- Hükümeti oluşturma…
- Bütçe üzerinde kontrol…
- Yasa yapımı…
Birçok parlamento, belli bir dereceye kadar yukarıda ifade edilen fonksiyonlarla…
Parlamentonun halkın temsili fonksiyonu, demokratik teori açısından vurgulanması…
Diğer taraftan, parlamentodaki milletvekilleri sayesinde halkın talep, görüş ve önerileri…
Bir diğer fonksiyon ise, ülkenin genel siyasetinden sorumlu hükümetin oluşturulmasıdır.…
Önemli fonksiyonlardan birisi de yürütme organını kontrol ve denetleme/gözetleme…
Diğer taraftan, parlamentonun, bütçe üzerinde kontrol fonksiyonu bulunmaktadır. Yürütmenin…
Yasama organının bir diğer önemli fonksiyonu ise yasa yapımıdır. Ülke genelinde uygulanacak…
Çalışmayı ilgilendiren bölüm yasama fonksiyonu ile ilgili olması nedeniyle, bu fonksiyonun…
Maddi kriter, Fransız anayasa hukukçusu Léon Duguit tarafından savunulmuş ve devletin…
Fransız hukukçu Raymond Carré de Malberg’in savunduğu şekli veya organik kriter…
B. TÜRK ANAYASA HUKUKU AÇISINDAN YASAMA FONKSİYONU VE YASAMA YETKİSİNİN TANIMI VE NİTELİĞİ
Türk Anayasa hukuku açısından yasama fonksiyonunun tanımı, yasama organı tarafından…
Anayasa, devlet organlarının neyi yapıp neyi yapamayacaklarını belirleyen esas belge…
Bu anayasal hükümlerden hareketle sorulması gerekli ilk soru, yasama fonksiyonu içeriğinin…
1982 Anayasası’na göre yasama fonksiyonu kategorisini belirleyecek kesin bir ölçüt…
Yasama fonksiyonu, yasama organı tarafından yerine getirileceği için Anayasa tarafından…
- Kanun koymak, değiştirmek ve kaldırmak …
- Bakanlar Kurulunu ve bakanları denetlemek…
- Bakanlar Kuruluna belli konularda kanun hükmünde kararname çıkarma yetkisi ver…
- Bütçe ve kesin hesap kanun tasarılarını görüşmek ve kabul etmek…
- Para basılmasına ve savaş ilanına karar vermek…
- Milletlerarası andlaşmaların onaylanmasını uygun bulmak…
- TBMM üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun kararı ile genel ve özel af ilanına…
- Anayasanın diğer maddelerinde öngörülen yetkileri kullanmak ve görevleri yerine…
TBMM’nin görev ve yetkileri, sadece bu maddede sayılanları değil aynı zamanda Anayasa’nın…
Yasama fonksiyonu kapsamında değerlendirilecek ilk yetki, kanun koymak, değiştirmek…
Yasama organının “kanun” adı altında yaptığı işlemlerin dışında “karar” olarak da…
Parlamentonun kural-işlem niteliğindeki düzenlemeleri bulunduğu gibi, birel nitelikteki…
Kanaatimizce, özellikle birel işlemlerin hangi fonksiyon kapsamında değerlendirilmesi…
Yasama yetkisi ise yasama organının yasama fonksiyonunu yerine getirebilmek amacıyla…
Bir başka pencereden baktığımızda ise Türkiye Büyük Millet Meclisi, bu maddede sayılan…
Yasama yetkisinin nitelikleri ise doktrinde üç kısım altında incelenmektedir. Bu…
Yasama yetkisinin genelliği, parlamentonun kanun ile düzenleme yapma yetkisinin konu…
Yasama yetkisinin asliliği, yasama organının bir konuyu doğrudan doğruya başka bir…
Yasama yetkisinin devredilmezliği, açıkça 1982 Anayasası’nın 7’nci maddesinde “bu yetki devredilemez” şeklinde ifade edilmiştir. Yasama yetkisini ise daha önce “Türkiye Büyük Millet Meclisinin Anayasa’nın 87’nci maddesinde ve diğer maddelerinde belirtilen işlemleri yapma yetkisi” olarak tanımlamıştık. Bu çerçeveden yola çıkarak Anayasa’nın 7’nci maddesinde ifade edilen yasama yetkisinin devredilmezliği ilkesini, Anayasa’nın 87’nci maddesinde ve diğer maddelerinde belirtilen tüm işlemler açısından geçerli saymak gerekir.…
II. YASAMA İŞLEMİNİN TANIMI
Hukuk devletinde, devletin temel fonksiyonları, hukuki işlemler aracılığıyla gerçekleştirilmektedir.…
Yasama fonksiyonunun, yasama organı tarafından yapılan işlemler çerçevesinde meydana…
Vurgulanması gereken önemli bir husus, yasama organının hangi işlemleri gerçekleştirebileceğidir.…