Felsefi/Düşünsel Temelleri ve Tarihsel Örnekleriyle Doğrudan Demokrasi

Perikles, “Cenaze Töreni Söylev”inde Antik Yunan’daki demokrasiyi övüyordu: “Başka ulusların yasalarına bakarak kurulmamış olan bir idare şeklimiz var; başkalarını taklit etmek şöyle dursun, biz kendimiz başkalarına örnek oluyoruz. İdare şeklimizin adı demokrasidir. Bu ad, ona bir kaç kişiye değil, bütün yurttaşlara dayandığı için verilmiştir……devlet işlerinde herkesin alabileceği yer şu ya da bu soydan oluşuna değil, gösterdiği yüksek yetenekle kazandığı yere göredir. Yurda iyiliği dokunabilecek bir yurttaşın şerefli bir yer kazanmasına da fakirliği, alçak bir sınıftan oluşu engel değildir. ……Özel yaşamımızda hepimiz dilediğimizi işlediğimiz halde bütün yurttaşları ilgilendiren işlerde kötü bir şey yapma korkusuyla çok sıkı davranıyor, ……yasaların buyruklarından dışarı çıkmaktan çok çekiniyoruz”

Söylev’de halkın siyasete katılımıyla ilgili söyledikleri ilgi çekicidir: “... Burada her birey yalnızca kendi özel meseleleri ile değil, aynı zamanda devlet meseleleri ile de ilgilidir: kendi özel meseleleri ile en çok meşgul olanlar bile genel siyaset üzerine oldukça bilgilidirler- bu bize has bir şey: siyasetle ilgisi olmayan birinin kendi işini düşünen biri olduğunu söylemiyoruz; burada hiçbir işi olmadığını söylüyoruz. Biz Atinalılar kendi iradelerimiz ile, politikada kendi kararlarımızı alır veya onları uygun müzakereler ile taşırız: söz ve eylemler arasında bir uyuşmazlığın var olduğunu düşünmediğimiz için en kötü şey sonuçları düzgün biçimde tartışılmadan bir meseleyi hemen eyleme dökmektir