TR
EN
Sovyetlerin çıkışında fabrika komiteleri önemliydi. 1905 yılı boyunca, St. Petersburg’daki…
1905 Sovyet sisteminin mantığı, katılımcı demokratik meclisler piramidiydi. Bu biçim,…
1917’de ortaya çıkan Petrograd Sovyeti, 1905’teki St. Petersburg Sovyeti gibi, Şubat 1917’deki kitlesel grevler sırasında hayat bulmuştu. Mart 1917 boyunca, işçi sınıfını ve askerleri temsil eden Sovyetler, Rusya’nın her yerine yayılmıştı. Toplumun siyasallaşmasının merkezinde olan Petrograd Sovyeti, başlangıcından yalnızca bir ay kadar sonra 3.000 temsilciye ulaşmıştı. Sovyetin temsilcilerini seçme tarzı, yeni temsil biçimlerini içermekteydi. Yerel fabrika komiteleri ve asker konseyleri tarafından seçilen bu temsilciler, bu yerel organlara karşı sorumluydular. Temsilciler, temsil edilenlerin emirlerine tabiydiler. Bunun anlamı; seçilen temsilcilerin seçmenlerin (fabrika veya ordu alayındaki) iradesini, merkez konseye (Petrograd Sovyeti) aktardığı ve temsilcilerin seçmenlerin beklentilerine göre hareket etmemesi durumunda derhal geri çağrılabilmesiydi. Bu da doğrudan demokrasinin en önemli özelliklerinden biri olan azletme (geri çağırma) yönteminin Sovyetlerde uygulandığını gösteriyordu(181)…
Kırsalda kurulan köylü konseyleri ve fabrikalardaki işçi konseylerinin yanı sıra;…
Roper’a göre Sovyetler, burjuva parlamentolarından daha demokratikti çünkü merkezinde…
Sovyetlere kadın katılımı konusunda çok fazla bilgi olmasa da kadınların, Sovyetlerin doğmasını sağlayan grevlere aktif olarak katıldıkları bilinmektedir(185).…
Rusya’da devrime giden süreçte grev gözcülüğü de yapan kadınlar, “Ekmek ve Güller”…
Rus devrimi üstüne yapılan bir yorumda; Rus devriminin erkekler için açtığı kapının,…
Sovyetlerde katılımın anlaşılmasında Lenin’in katılıma ve bu noktada Sovyetlere bakışı da önem taşıyor. Lenin, parlamenter demokrasiyi eleştiriyor ve Sovyet tarzı bir örgütlenmeyi savunuyordu. Halka yalnız iktidarı elde tutacak kimseleri seçme hakkını veren demokrasinin (seçilenler halkın gerçek vekilleri olsa da) eksik, kof ve aldatıcı olduğunu savunuyordu(189).…
Lenin, “Nisan Tezleri”nde hem işçi hem de köylü Sovyetlerine değiniyor ve Sovyetlerden oluşan bir devlet yapısından söz ediyordu. Bu tezlerdeki görüşlerinde Lenin, işçi köylü ittifakını kurmak için Sovyetlerin aracı olmasını ve Paris Komünü’ne benzeyen çok daha demokratik bir temsili organ olmasını savunuyordu(191).…
Lenin için halkın büyük çoğunluğunun, işlerin günlük yönetimine bağımsızca katılması aşamasına yükselmesi şarttı. Bunun için yurttaşların kamu işlerini yönetmesi ve bunu öğrenmesi gerekiyordu. Çünkü kamu işlerinin sanıldığı gibi çapraşık olmadığını ve her yurttaşın bunu yapabilecek nitelikte olduğunu düşünüyordu. Lenin, proleter devletin birdenbire idaredeki ve ekonomideki uzmanlarla teknisyenlerden vazgeçebileceğini düşünmese de, bunların yönetimlerini denetleme görevini halka veriyordu. Özgürlüğe, olgunluğa erişmiş proleterlerin idari görevleri öğrenmelerinin, memur sınıfını (demokrasinin özünü boşalttığı için ortadan kalkması gereken) yavaş yavaş ortadan kaldırma imkânı vereceğini düşünüyordu. İktidara geldikten bir ay sonra Lenin “amacımız istisnasız bütün yoksul insanları ülkenin yönetimine ortak etmek” diyordu.…
1921 yılında Halk Komiserleri Konseyi’nce bir kararname çıkarılmıştı. Kararnamenin…
Ancak 1918 yılında ve sonrasında yaşanan iç savaş, ülkenin ekonomik yönden yaşadığı…
