Teorik olarak anayasa yargısı ile demokrasinin bağdaşıp bağdaşmadığı sorunu devam…
-
Git
: -
Favorilere ekle veya çıkar
-
ᴀ⇣ Yazı karakterini küçült
Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
ÇAĞIMIZDA ANAYASA YARGISININ SINIRLARI ve MEŞRULUĞU SORUNU
1. Anayasa Yargısı ile Demokrasiyi Bağdaştıran Teoriler
Birinci bölümde çağımızda demokrasiden anlaşılanın “anayasal demokrasi” olduğu belirtildikten…
Yasamanın egemenliği anlayışının terkedilmesi ve egemenliğin kullanımının devletin…
Egemenliği kullanan bir organ olmasının haricinde, anayasa yargısının demokrasinin…
1.1. Çoğunluk-Karşıtı, Çoğulculuğun Teminatı Olarak Anayasa Yargısı
Anayasa yargısını savunanlarla, ona karşı çıkanların buluşma noktası anayasa yargısının…
Anayasa yargısı, çoğunluk karşıtı özelliğini, ilk olarak yasamanın egemenliği ilkesine…
Parlamentonun egemenliğinin en kısa anlamı; parlamentonun hukuk çerçevesinde yapamayacağı…
“İngiliz hukukçularının, Parlamentonun kadını erkek, erkeği kadın yapmak haricinde her şeyi yapabileceğine dair temel bir prensibi vardır.”(563)…
İngiltere’de parlamentonun egemenliği kavramıyla ifadesini bulan bu ilke, diğer demokrasilerde…
Aslında “demokrasi” çoğunluğun iradesiyle eşanlamlı değildir. Halkın iradesi, halkın…
Kuşkusuz anayasa yargısı çoğunluğu frenleme işlevini en etkin şekilde yerine getirebilecek…
Demokrasinin anayasayla sınırlandırılması siyasetin hukukileşmesi sonucunu doğurmaktadır.…
Anayasal sınırlar dairesinde yürütülen siyasette, yasama iktidarının anayasaya uygun…
Milli iradeyi gerçekleştirirken anayasa yargısı, parlamentonun yaptığı kanunlar karşısında,…
Başta belirtildiği gibi çoğulcu demokrasi, çoğunlukçu demokrasi anlayışına karşı…
1.2. Dworkin: Hakları Ciddiye Almak
Ronald Dworkin, hukuk felsefesi tarihinde en fazla dikkat çeken ve etkili olan düşürlerden…
Dworkin’e göre hukuk, geride bıraktığımız yıllarda, teknolojideki gelişmelerden ticari…
Dworkin’in hukuk teorisine göre hukuk, kurallar yanında, ilkeler ve politikalardan…
Bir uyuşmazlığı çözerken hâkimler, temel hakların ahlaksal okuyuşunu (moral reading)…
Dworkin’in pozitivizme bu bakışı demokrasi algısını da etkilemiştir. Dworkin, demokrasileri…
Dworkin’in pozitivizmi reddederek ilkelere yer veren hukuk anlayışıyla, demokrasi…
Dworkin’in demokrasi anlayışında çoğunluk iktidarına yer yoktur ve hakları ciddiye…
Dworkin, sonuç merkezli olduğu ve demokrasi süreçlerini önemsemediği, dolayısıyla…
Dworkin, ABD örneğinde aktif ve güçlü anayasa yargısını büyük bir şevkle desteklemektedir.…
Nihayetinde Dworkin, anayasa yargısının demokrasiyle bağdaşıp bağdaşmadığı sorunu…
1.3. Katı Anayasaların Sonucu ve Anayasanın Üstünlüğünün Teminatı Olarak Anayasa Yargısı
Anayasalar hem hukukta hem de sosyal bilimlerin farklı alanlarında, çeşitli kıstaslarla…
Anayasalar katı/sert (rigid) ve yumuşak/esnek (flexible) olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.…
Bağımsız yargı organları, kanunların anayasaya uygunluğunu denetlerken, aynı zamanda…
Hunt, parlamentoların kanun yapma tekeli (parlamentonun üstünlüğü) ile anayasa mahkemelerinin…
Katı anayasalara sahip olan ülkelerde anayasa yargısı, şekli ve maddi meşruluğunu…
Üst başlıklarda değinilen çoğulcu demokrasiyi sürdürülebilir hale getirmek ve hakları…
1.4. Anayasa Yargısının Şekil Denetimi Bakımından Zaruri Olması: Prosedürel Tez
John Hart Ely, 1978 yılında kaleme aldığı bir makalesinde, anayasa teorisinin merkezinde…
Anayasal sınırlamaların tamamı doğrudan anti-demokratik kabul edilemez. Bu sınırlamalarla…
Anayasa yargısının demokratik meşruiyetini destekleyen en hayati fonksiyonu, seçilmiş…
“… anayasa yargıçları, rakip değerler ve siyasal anlayışlar arasında bir tercih yapmayarak bunu seçilmiş otoritelerin takdirine bırakmalı, denetimlerini demokratik sürecin işlerliği ile ilgili hususlara inhisar ettirmelidirler. Bununla da, özellikle demokrasinin temsili niteliğini güçlendirecek ve herkese eşit siyasal katılma hakları tanıyacak bir denetim kastedilmektedir. Görülüyor ki, Ely’nin zihnindeki meşru anayasal denetim, esasa ilişkin olmaktan çok, usule ve süreçlere ilişkin bir denetimdir.(623)”…
Anayasal düzenlemeler, siyasal sürecin maddi sonuçlarına değil, yalnızca ön şartlarına…
Ely’ye göre anayasa yargısının temel problemi, seçilmemiş ve siyaseten sorumlu olmayan…
2. Anayasa Yargısı ile Demokrasiyi Bağdaştırmayan Teoriler
Anayasacılık ile demokrasi uzlaşamayan iki kurum gibi görünse de, birinci bölümün…
“… yargısal denetimin demokrasi prensibiyle kural olarak bağdaşmazlığına ilişkin görüşler, geçmişte daha çok önem arz etse de, artık eski önemini kaybettiği söylenebilir. Halen teori düzeyinde yargısal denetime karşı bir argüman olarak demokratik yasa koyucuya saygı gösterilmesi gerektiği düşüncesi dile getirilse de, İkinci Dünya Savaşı sonrasında kabul edilen anayasalardan başlayarak gittikçe artan bir şekilde anayasa yargısının benimsendiği görülmektedir. Gelinen noktada, yargı yoluyla siyasetin denetimi, yani anayasa yargısının zaferi devam etmektedir(630)…
Belirtmek gerekir ki bu “zafer” tartışmaları bitirmeye yetmemiştir. Radikal demokrasi…
2.1. Halk Egemenliğine Dair Tereddütler
Anayasacılık demokrasiyle aynı ülküye hizmet etmekte, halkın egemenliğini savunmakta…
